czwartek, 7 maja, 2026
Parowozownie

Parowozownie i skanseny kolejnictwa w Polsce

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
skanseny kolejnictwa w Polsce

Parowozy w Polsce – podróż śladami żelaznych legend

  Polskie parowozownie i skanseny kolejnictwa to wyjątkowe miejsca, w których historia techniki spotyka się z nostalgią dawnych podróży. W Chabówce, Kościerzynie, Sochaczewie, Warszawie, Wolsztynie i wielu innych ośrodkach wciąż można z bliska podziwiać najładniejsze i najbardziej charakterystyczne lokomotywy parowe, które przez dekady kształtowały krajobraz i rytm życia w całym kraju. To właśnie tutaj, na torach i w halach dawnego zaplecza kolejowego, stoją potężne maszyny – symbole epoki pary, stali i inżynierskiej precyzji.

Wiele z tych kolejowych perełek odzyskało dawny blask dzięki pasji muzealników i wolontariuszy, inne wciąż noszą ślady czasu, pokryte rdzą i czekające na lepsze dni. Każde muzeum kolejnictwa skrywa jednak prawdziwe rarytasy – unikatowe parowozy, wagony i urządzenia, których próżno szukać gdziekolwiek indziej na świecie. Zwiedzanie skansenów kolejowych to nie tylko gratka dla miłośników kolei, ale także fascynująca lekcja historii i doskonały pomysł na podróż po Polsce śladami żelaznych dróg.

Parowozownie i skanseny kolejnictwa w Polsce. Obszerne fotorelacje.

parowozownie

 

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Skanseny w Polsce

Skansen Przemysłu Naftowego Magdalena w Gorlicach

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach

Skansen Przemysłu Naftowego Magdalena w Gorlicach

Gorlice i „Pusty Las” to kolebka światowego przemysłu petrochemicznego

  Skansen Przemysłu Naftowego Magdalena to miejsce absolutnie wyjątkowe – nie tylko na mapie Polski, ale i świata. To właśnie tutaj, w rejonie określanym jako „Pusty Las”, narodziły się fundamenty globalnego przemysłu naftowego. W połowie XIX wieku okolice Gorlice stały się areną przełomowych odkryć, które na zawsze zmieniły oblicze energetyki i technologii.

Postacią kluczową dla tego miejsca był Ignacy Łukasiewicz – wizjoner, farmaceuta i pionier, który nie tylko opracował metodę destylacji ropy naftowej, ale również skonstruował pierwszą na świecie lampę naftową. To właśnie w Gorlicach, w 1854 roku, zapłonęło pierwsze uliczne oświetlenie naftowe, rozpoczynając nową erę w historii cywilizacji.

Dziś skansen „Magdalena” to żywe muzeum techniki, w którym można prześledzić początki wydobycia ropy naftowej, zobaczyć historyczne urządzenia wiertnicze, szyby naftowe oraz rekonstrukcje infrastruktury przemysłowej sprzed ponad 150 lat. To przestrzeń, gdzie historia spotyka się z autentycznym krajobrazem przemysłowym, a dziedzictwo pionierów wciąż jest namacalne.

To nie tylko atrakcja turystyczna, ale także ważny punkt edukacyjny i symbol miejsca, które dało początek jednej z najważniejszych gałęzi gospodarki świata.

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 11

 

Na obrzeżach Gorlic znajduje się skansen – do niedawna czynna kopalnia ropy. Miejsce ważnie nie tylko dla Gorlic czy Małopolski ale i dla całego światowego przemysłu petrochemicznego. Nie w Arabii Saudyjskiej, Kanadzie czy USA ale właśnie w Gorlicach wszystko się zaczęło. W lesie w okolicach Gorlic są pierwsze kopanki ropy. Las noszący nazwę „Puste Pole” nad Owczarami w Paśmie Magury, przed wojną znany był jako Rychwałd. Zwiedzać warto oczywiście wszystkie miejsca związane z Łukasiewiczem, aczkolwiek sugeruję zacząć od skansenu „Magdalena”.

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 19

 

Zwiedzanie tego skansenu jest o tyle atrakcyjniejsze od wielu innych, że po obiekcie oprowadza właściciel – były pracownik kopalni która do niedawna tutaj funkcjonowała. Kto jak nie on, może oprowadzać i opowiadać o kopalni a wiedzę czerpiąc z wielu lat własnych doświadczeń. Znając każdy zakamarek, każdą maszynę i każdy fragment ziemi.

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 18

 

W skansenie można zobaczyć nie tylko narzędzia i urządzenia, którymi ponad 100 lat temu wydobywano z ziemi ropę naftową, ale samemu spróbować rozniecić miechem ogień w kuźni, odkuć na kowadle podkowę „na szczęście”, pokłonić się świętej Barbarze, zobaczyć piękną panoramę Beskidu Niskiego z wieży wiertniczej, ze zrekonstruowanej kopanki „Ćwiartka” sprzed 1880 roku wydobyć „czarne złoto”, którego pieczołowicie strzeże gorlicki łebak (robotnik naftowy). Można tam również zwiedzić rekonstrukcję samowypływu oleju skalnego, który był gromadzony w tzw. bęsiorach lub łapaczkach i zbierany przez łebaka. W części wiertniczej znajduje się szyb z drewnianą wieżą wiertniczo – widokową oraz kuźnia niezbędna dla potrzeb wiercenia w której ostrzono (klepano) świdry do wiercenia udarowego. W gorlickich kopalniach w latach 1931-2000 odwiercono ok. 112 otworów wiertniczych.

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach Wlasciciel obiektu Kazimierz Dudek 3

 

   Właściciel obiektu Pan Kazimierz Dudek będący jednocześnie kustoszem i przewodnikiem jest przede wszystkim skarbnicą wiedzy, bo to właśnie na tym terenie do 2013 roku Pan Kazimierz był górnikiem poszukującym i wydobywającym ropę. Od kilku lat nieustannie zbiera pamiątki i powiększa niesamowite zbiory związane z wydobyciem, rafinacją i zastosowaniem ropy, nafty i benzyny.

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 9

 

Lampa naftowa wzorowana na pierwszej zaprojektowanej przez Ignacego Łukasiewicza a zapalonej po raz pierwszy na Zawodziu – obecnym skrzyżowaniu w centrum Gorlic. Dla upamiętnienia tego wydarzenia w historycznym punkcie miasta postawiono kapliczkę z XVI-wieczną rzeźbą Chrystusa Frasobliwego. Obecnie oryginal lampy znajduje się w zbiorach Muzeum Regionalnego PTTK w Gorlicach.

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 1

 

 

Lipowa, 38-300 Gorlice

tel +48 600491470

Muzeum czynne pon – sob,

w niedzielę nieczynne (dla grup do uzgodnienia telefonicznie z właścicielem)

 

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 2

 

 

Karpacko-Galicyjski Szlak Naftowy jest początkowym odcinkiem transgranicznego Szlaku Naftowego biegnącego od Gorlic poprzez Jasło, Krosno, Sanok i Ustrzyki Dolne na teren Ukrainy – do Borysławia, Drohobycza oraz Lwowa.

Jako jeden z głównych produktów turystycznych regionu, ma na celu ocalenie od zapomnienia reliktów przemysłu naftowego, który w powiecie gorlickim rozwijał się od 2. połowy XIX wieku.

Na trasie szlaku znajdują się liczne pamiątki i zabytki dokumentujące historię oraz działalność pionierów przemysłu naftowego Ziemi Gorlickiej (m.in. Wojciecha Biechońskiego, Władysława Długosza, Wiliama H. Mac Garvey’a, Adama Skrzyńskiego, Józefy Szymonowicz i Ignacego Łukasiewicza), wytypowane z uwzględnieniem kryteriów: unikatowości, wartości historycznej, wartości artystycznej otoczenia naturalnego i kulturowego oraz dostępności dla zwiedzających.

Szlak Naftowy na Ziemi Gorlickiej prowadzi przez 13 miejscowości: Gorlice, Ropicę Polską, Szymbark, Ropę, Łosie, Bielankę, Siary, Sękową, Kryg, Kobylankę, Lipniki, Libuszę oraz Zagórzany. W ramach jego oznakowania ustawiono 8 dużych tablic informacyjnych: w Gorlicach, w Bieczu, w Ropie, w Krygu, w Sękowej; 6 tablic adresowych oraz 20 tablic kierunkowych.

Obiekty na szlaku znajdują się w miejscowościach: Gorlice, Ropica Polska, Szymbark, Ropa, Łosie, Bielanka, Siary, Sękowa, Kryg, Kobylanka, Lipinki, Libusza, Zagórzany.

Skansen Przemysłu Naftowego Magdalena

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 3

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 4

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 5

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 7

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 10

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 12

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 13

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 14

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 15

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 16

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach 17

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach Wlasciciel obiektu Kazimierz Dudek 2

 

Skansen Przemyslu Naftowego Magdalena w Gorlicach Wlasciciel obiektu Kazimierz Dudek 4

 

Kazimierz Dudek – Prezes Zarządu Stowarzyszenia Przemysłu Naftowego „Magdalena”.

 

 

„Pusty Las”

To w lesie w okolicach Gorlic są pierwsze kopanki ropy. Las noszący nazwę „Puste Pole” znajduje się nad Owczarami w Paśmie Magury, przed wojną znany był jako Rychwałd. strony.

opracowanie & foto  Albin Marciniak

 

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Kuchnia

Polska od Kuchni: Tradycyjne potrawy regionalne z każdego zakątka kraju

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Tradycyjne potrawy regionalne – przewodnik po krainach historyczno-kulturowych

  Polska kuchnia to mozaika smaków: góralska dymność owczych serów, kaszubskie słodko-kwaśne nuty, mazowiecka prostota, kresowa obfitość. Poniżej znajdziesz praktyczny, podzielony regionalnie wykaz klasyków – idealny jako ściągawka do planowania podróży (i talerza).

Polska kuchnia to niezwykła opowieść o historii, różnorodności i bogactwie kulturowym naszego kraju. Każdy region ma swoje kulinarne DNA – smaki, które wyrastają z klimatu, dostępnych produktów, dawnych tradycji, a także wpływów sąsiadów. To właśnie one sprawiają, że podróż po Polsce jest nie tylko wędrówką po pięknych miastach i krajobrazach, ale też po stołach, które kryją w sobie kawałek duszy danego miejsca.

Na Podhalu aromat wędzonych owczych serów przypomina o pasterskiej kulturze górali, w Małopolsce chrupiący obwarzanek towarzyszy spacerom po krakowskim Rynku, a na Śląsku niedzielny obiad nie istnieje bez rolady z kluskami i modrą kapustą. Kaszuby kuszą słodko-kwaśnym śledziem, Wielkopolska częstuje prostymi „pyrami z gzikiem”, a Lubelszczyzna zaprasza na aromatyczny cebularz. Na kresach spotykają się smaki Wschodu i Zachodu – barszcz ukraiński, pierogi ruskie czy pierekaczewnik to dania, które przetrwały dzięki pamięci przesiedleńców i dziś są częścią naszej kulinarnej tożsamości.

Ta kulinarna mapa Polski pokazuje, że jedzenie jest tu czymś więcej niż zaspokajaniem głodu – to nośnik tradycji, wspomnień rodzinnych, a nierzadko także tożsamości regionalnej. Smaki kuchni polskiej łączą w sobie prostotę wsi i bogactwo dworów, codzienne pożywienie i świąteczne rarytasy, lokalność i wpływy globalne, które od stuleci przenikały granice Rzeczypospolitej wielu narodów.

Poniższy przewodnik to swoista ściągawka kulinarna, która pomoże Ci zaplanować podróże nie tylko według zabytków i atrakcji, ale też według smaków. W końcu często to właśnie pierwsze spotkanie z regionalnym daniem – aromatyczną kwaśnicą, pachnącym kołoczem czy kruchym cebularzem – zostaje w pamięci na dłużej niż sam widok miasteczkowego rynku.

Polska od kuchni to Polska pełna kontrastów – od słodkiego po wytrawne, od prostego po wykwintne. To zaproszenie, by odkrywać nasz kraj talerzem i łyżką, wędrówką od karczm po restauracje, od wiejskich targów po miejskie festiwale jedzenia.

.

.

Przygotuj się na podróż po smakach, które najlepiej oddają ducha każdej polskiej krainy.

.

„Polska od Kuchni”

Wykaz potraw lokalnych charakterystycznych dla każdego regionu Polski – podzielony według krain historyczno-kulturowych:

.

.

1) Podhale (Góralszczyzna)

Oscypek – twardy, wędzony ser z mleka owczego w charakterystycznych wrzecionowatych formach.

Bundz / Bryndza podhalańska – świeży, delikatny bundz i dojrzewająca, słono-pikantna bryndza z owczego mleka.

Kwaśnica – treściwa zupa na kapuście kiszonej, zwykle na baraninie lub żeberkach.

Moskole – proste placki ziemniaczane pieczone na płycie, podawane z masłem/czosnkiem.

Placek po zbójnicku – wielki placek ziemniaczany z gulaszem i kwaśną śmietaną.

.

.

.

2) Małopolska (Kraków i okolice)

Obwarzanek krakowski – pleciony wypiek z posypką (sezam, mak, sól), chrupiący z zewnątrz.

Maczanka krakowska – bułka w sosie cebulowym z długo duszoną wieprzowiną.

Kapusta z grochem – postne, kremowe danie świąteczne.

Barszcz czerwony z uszkami – klarowny, kwaskowaty wywar z buraków z drobnymi pierożkami.

Karp w galarecie – klasyka wigilijna: delikatne płaty ryby w esencjonalnej galarecie.

.

barszcz czerwony

.

.

3) Śląsk

Rolada śląska z kluskami i modrą kapustą – wołowa rolada z farszem (boczek, ogórek), kluski półkluskowe, kapusta z jabłkiem.

Żur śląski – gęsta zupa na zakwasie żytnim, często z kiełbasą i jajkiem.

Karminadle – dobrze doprawione kotlety mielone.

Siemieniotka – wigilijna zupa z nasion konopi o orzechowym aromacie.

Kołocz śląski – drożdżowe ciasto z kruszonką, serem lub makiem.

.

.

.

4) Wielkopolska

Pyry z gzikiem – ziemniaki w mundurkach z twarogiem, śmietaną i szczypiorem.

Szare kluski – ziemniaczane kluski z surowych pyr, często ze skwarkami.

Ślepe ryby – ziemniaczana zupa bez mięsa.

Gęsina na św. Marcina – pieczona gęś, często z jabłkami i majerankiem.

Rogale świętomarcińskie – półfrancuskie z białym makiem i bakaliami.

.

pyry z gzikiem

.

.

5) Pomorze / Kaszuby

Zupa brzadowa – słodko-kwaśna z suszu owocowego, często świąteczna.

Zylc – galareta mięsna podawana z octem i cebulą.

Ferajna – zupa na kaszy (regionalne warianty).

Śledzie po kaszubsku – w pomidorowo-octowej zalewie z cebulą i rodzynkami.

Sznëka z glancem – puchata drożdżówka z lukrem.

.

.

6) Kujawy

Czernina – wytrawna zupa z krwią kaczą i suszonymi owocami.

Kaczka z jabłkami – pieczona, z chrupiącą skórką i majerankiem.

Kapusta z grochem – gęsta, kremowa, wigilijna.

Pierniki inowrocławskie – korzenne, aromatyczne wypieki.

Śliwki w occie – słodko-kwaśny dodatek do mięs.

.

.

7) Mazowsze (Warszawa i okolice)

Pyzy ziemniaczane – duże, często z mięsnym farszem lub na słodko.

Flaki po warszawsku – korzenna zupa z wołowych flaków.

Karp po żydowsku – w słodkiej galarecie z rodzynkami i migdałami.

Zrazy wołowe – zawijane plastry wołowiny duszone w sosie.

Mazurek – kruchy spód z bogatymi polewami i bakaliami.

.

.

8) Podlasie

Babka ziemniaczana – zapiekanka z tartych ziemniaków, boczku i cebuli.

Kisiel owsiany – lekko kwaskowy, fermentowany napój/deser.

Sękacz podlaski – „pień” z kolejnych warstw ciasta pieczonych na rożnie.

Kiszka ziemniaczana – masa ziemniaczana pieczona w osłonce.

Pierogi z kaszą gryczaną i serem – sycące, wyraziste.

.

sękacz

.

.

9) Lubelszczyzna

Pierogi z kaszą gryczaną i serem – znak regionu.

Cebularz lubelski – placek z cebulą i makiem.

Forszmak lubelski – gulasz-„resztkowiec” z mięsa, kiełbasy i ogórków kiszonych.

Żurek na żytnim zakwasie – z białą kiełbasą/jajkiem.

Pieróg biłgorajski – zapiekany „sernik” z kaszą gryczaną, serem i ziemniakiem.

.

.

10) Podkarpacie

Proziaki – szybkie placki sodowe z patelni lub pieca.

Gołąbki z kaszą gryczaną – alternatywa dla ryżu, z sosem grzybowym.

Zupa kminkowa – aromatyczna, często z grzankami.

Fuczki – placki z kiszonej kapusty smażone na złoto.

(Uwaga regionalna: „kiełbasa lisiecka” historycznie z Małopolski – patrz przypis).

.

.

11) Łódzkie

Prażoki – kluski z ziemniaków i mąki z okrasą.

Zalewajka – zupa na zakwasie z ziemniakami i boczkiem.

Kapusta z grochem – świąteczny klasyk.

Knedle ze śliwkami – ziemniaczane kule z owocem i masłem z bułką tartą.

Kugiel – zapiekana babka ziemniaczana, często z mięsem.

.

.

12) Warmia i Mazury

Dzyndzałki warmińskie – pierogi z mięsem w esencjonalnym sosie.

Plince z pomoćką – chrupiące placki z czosnkowo-śmietanowym dipem (często kojarzone też z Wielkopolską – patrz przypis).

Zupa brzadowa – wariant suszowej zupy świątecznej.

Kisiel owsiany – tradycyjny, lekko fermentowany napój/deser.

Sandacz w śmietanie – delikatna ryba jeziorna w kremowym sosie.

.

.

13) Ziemia Lubuska

Placki po lubusku – ziemniaczane, często z sosem grzybowym.

Zupa rybna – na sandaczu i szczupaku, pachnąca lasem.

Wino lubuskie – odradzające się winiarstwo nad Odrą.

Karp smażony – klasyk z licznych stawów hodowlanych.

Chleb żytni na zakwasie – ciemny, o głębokiej kwasowości.

.

.

14) Ziemia Kielecka (Świętokrzyskie)

Zalewajka świętokrzyska – kwaśna z ziemniakami i skwarkami.

Parzybroda – rzadsza kapuściana zupa z ziemniakiem (znana też na Pomorzu).

Żur świętokrzyski – treściwy, z jajkiem i kiełbasą.

Pierogi z kaszą jaglaną – delikatne, z okrasą.

Placki ziemniaczane ze śmietaną – chrupiące, złociste.

.

.

15) Ziemia Łowicka

Chleb prądnicki – ogromny bochen na zakwasie (historycznie krakowski – patrz przypis).

Żur łowicki – lokalny wariant z zakwasu.

Kaczka z jabłkami – pieczona, aromatyczna.

Barszcz biały – kremowy, na zakwasie pszennym.

Makowiec – drożdżowa rolada z makiem.

.

.

16) Kociewie

Grucholec – kluski ziemniaczane z mięsem lub sosem.

Kluski szare – z surowych ziemniaków, z okrasą.

Zupa kociewska na maślance – lekko kwaśna, orzeźwiająca.

Chleb na zakwasie z ziemniakami – wilgotny, długo świeży.

Pierogi z kapustą i grzybami – postny, leśny smak.

.

.,

17) Opolszczyzna

Kołacz opolski – drożdżowy placek świąteczny.

Żur opolski – zakwasowy, sycący.

Rolada wołowa – z farszem, pieczona/duszona.

Knedle śląskie – okrągłe kluski do mięs i sosów.

Moczka – gęsta, bakaliowa potrawa świąteczna na bazie piernika.

.

.

18) Kresowe tradycje (wpływy w Polsce wsch. i centralnej)

Barszcz ukraiński – buraczany z warzywami i fasolą.

Kulebiak – drożdżowy pieróg z nadzieniem (kapusta, ryż, ryby).

Pierekaczewnik – warstwowe ciasto z mięsem (tatarski rodowód).

Kwas chlebowy – lekko słodki, orzeźwiający napój fermentowany.

Pierogi ruskie – z ziemniakami i twarogiem, smażoną cebulką.

.

.

Przypisy regionalne (dla purystów smaku)

*Chleb prądnicki – historycznie z Krakowa (Małopolska), nie z Łowicza.

*Kiełbasa lisiecka – tradycyjnie z okolic Liszek pod Krakowem (Małopolska), nie z Podkarpacia.

*Plince z pomoćką – bardzo popularne w Wielkopolsce; lokalne warianty spotyka się też na Warmii/Mazurach.

.

.

.

opracowanie Albin Marciniak

Fotoreporter, podróżnik i dziennikarz specjalizujący się w eksploracji turystycznych podziemi. Autor map i przewodników. Twórca Klubu Podróżników „Śródziemie” i projektu „Czyste Tatry”.

https://www.facebook.com/marciniak.albin/

.

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Zamki i pałace

Zamek krzyżacki w Grudziądzu

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Zamek krzyżacki w Grudziądzu

   Zamek krzyżacki w Grudziądzu, wzniesiony w XIII wieku, pełnił ważną rolę militarną i administracyjną na ziemi chełmińskiej. Zanim zamek powstał, na Górze Zamkowej znajdował się piastowski gród obronny, istniejący co najmniej od 1065 roku. Gród ten został zniszczony w 1222 roku podczas najazdów Prusów, co potwierdza dokument z Lonyz z 1223 roku, wymieniający Grudziądz jako jeden z dawnych grodów.

.

Zamek krzyżacki w Grudziądzu

.

Po przybyciu Krzyżaków w XIII wieku rozpoczęto budowę drewnianych fortyfikacji, które zastąpiono murowanym zamkiem. Budowę rozpoczęto około 1260 roku, a w 1299 roku konsekrowano kaplicę zamkową, kończąc pierwszy etap budowy. Wieża obronna „Klimek”, typu bergfried, powstała około 1300 roku, a kolejne skrzydła zamku budowano w następnych dekadach.

Zamek był komturską siedzibą o średniej wielkości, a załogę stanowiło od kilku do kilkunastu rycerzy i księży krzyżackich. Po pokoju toruńskim w 1466 roku zamek przeszedł w ręce Królestwa Polskiego, stając się siedzibą starostów królewskich. Niestety, zamek został zniszczony na przełomie XVIII i XIX wieku – cegły z ruin posłużyły do rozbudowy grudziądzkiej cytadeli oraz innych budynków w mieście.

.

.

Architektura

Zamek wzniesiono w stylu gotyckim z cegły na wyniesieniu o wysokości względnej 60 metrów, wznoszącym się nad doliną Wisły. Założenie zamku obejmowało:

  • Zamek wysoki o nieregularnym czworobocznym planie, z funkcjami mieszkalnymi i administracyjnymi.
  • Przedzamcze dolne (po stronie wschodniej i północnej) oraz górne (po stronie południowej), które oddzielało zamek od miasta.

Skrzydło zachodnie, od strony Wisły, pełniło funkcje mieszkalne, a wschodnie gospodarcze, z kuchnią, browarem i piekarnią. W narożniku północno-zachodnim znajdowała się wieża „Klimek”, cylindryczna, o wysokości 30 metrów. Wejście do wieży prowadziło przez zwodzoną kładkę na wysokości połowy jej wysokości.

.

.

Stan obecny

Z dawnego zamku zachowały się tylko:

  • Wieża „Klimek”, zrekonstruowana w 2014 roku, pełniąca funkcję punktu widokowego.
  • Relikty piwnic skrzydła południowego, gdzie znajdowały się kaplica zamkowa i refektarz, a także fragmenty klatki schodowej, piwnic sklepowanych krzyżowo oraz brukowany dziedziniec.
  • Fragmenty murów kurtynowych oraz zachodniego skrzydła zamku, a także części pomieszczeń gospodarczych.

Na początku XXI wieku przeprowadzono prace archeologiczne, które odsłoniły fundamenty zamku. Zostały one zabezpieczone i wyeksponowane w formie trwałej ruiny.

.

.

Zwiedzanie

Zamek w Grudziądzu, mimo zniszczeń, pozostaje istotnym elementem historii miasta i przyciąga turystów. Wieża „Klimek” stanowi atrakcję widokową, oferując wspaniałą panoramę doliny Wisły oraz miasta. Ruiny zamku są udostępnione do zwiedzania, a teren ten często służy jako miejsce spacerów, wydarzeń kulturalnych i inscenizacji historycznych.

Zamek w Grudziądzu to świadectwo burzliwej historii tego regionu, a jego zachowane fragmenty przypominają o świetności gotyckiej warowni krzyżackiej.

.

.

.

TERMINY I GODZINY UDOSTĘPNIANIA TERENU GÓRY ZAMKOWEJ I WIEŻY „KLIMEK”

https://muzeum.grudziadz.pl/

.

.

.

.

Wieża Klimek w Grudziądzu
Zamkowa 9, 86-302 Grudziądz
.

.

.

opracowanie & foto Albin Marciniak
0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Sprzęt

Jak spać spokojnie w krainie niedźwiedzi – sprawdzony sposób z Via Adriatica

przez Albin Marciniak
Napisane przez Albin Marciniak
sprawdzony sposób na niedźwiedzie

  Dwa miesiące samotnej wędrówki szlakiem Via Adriatica Trail nauczyły mnie jednego: w górach Bałkanów nie wygrywa siła, tylko prewencja. Niedźwiedzie, dziki i szakale to codzienność – ale istnieje prosty, lekki i skuteczny sposób, który realnie zwiększa bezpieczeństwo noclegu pod namiotem.

Podczas długodystansowej wędrówki przez góry Chorwacji wielokrotnie nocowałem w terenie, gdzie obecność dzikich zwierząt była czymś zupełnie naturalnym. Spotkania z niedźwiedziem brunatnym nie należały do rzadkości – podobnie jak stada dzików czy coraz częściej pojawiające się szakale. Do tego dochodziły żmije i inne węże, które są standardem w tym regionie Europy.

.

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

.

Największym wyzwaniem nie były jednak same spotkania na szlaku, lecz noce. Cisza, ograniczona widoczność i świadomość, że jesteś gościem w naturalnym środowisku dużych drapieżników, potrafią skutecznie odebrać sen. Kluczowe okazało się znalezienie rozwiązania, które nie zwiększa wagi plecaka, a jednocześnie daje realne poczucie kontroli nad sytuacją.

Oddziaływanie dźwięków na zwierzęta wynika bezpośrednio z biologii ich zmysłów i mechanizmów przetrwania, w których słuch odgrywa rolę absolutnie kluczową. W przeciwieństwie do człowieka, dla większości gatunków to właśnie sygnały akustyczne są pierwszą linią ostrzegania przed zagrożeniem, dlatego ich układ nerwowy jest znacznie bardziej wyczulony na zmiany natężenia, częstotliwości i nagłości dźwięku. To, co dla człowieka jest jedynie głośnym lub irytującym sygnałem, dla zwierzęcia stanowi informację o potencjalnym niebezpieczeństwie wymagającą natychmiastowej reakcji. Kluczowe znaczenie ma tutaj nagłość bodźca – dźwięki pojawiające się bez ostrzeżenia, o wysokiej intensywności, automatycznie uruchamiają wrodzony mechanizm „uciekaj albo walcz”, przy czym w przypadku dzikich zwierząt niemal zawsze dominuje strategia unikania ryzyka, czyli ucieczka.

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

 

Szczególnie silnie oddziałują dźwięki wysokie, określane potocznie jako „świdrujące”, które nie mają odpowiedników w środowisku naturalnym. Zwierzę nie potrafi ich przypisać do znanych zjawisk – nie są to ani odgłosy innych osobników, ani typowe sygnały środowiskowe, takie jak wiatr, deszcz czy ruch zwierząt. W efekcie pojawia się dezorientacja poznawcza, a jedyną racjonalną reakcją pozostaje wycofanie się z potencjalnie niebezpiecznego obszaru. Dodatkowo wysokie częstotliwości są dla wielu gatunków bardziej słyszalne i odczuwalne niż dla człowieka, ponieważ ich zakres percepcji akustycznej jest szerszy, a czułość narządu słuchu większa. Oznacza to, że dźwięk, który dla człowieka jest po prostu głośny, dla zwierzęcia może być skrajnie intensywny i wręcz bolesny sensorycznie.

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

 

Istotnym elementem jest również trudność w lokalizacji źródła takiego dźwięku. Wysokie, pulsujące sygnały rozchodzą się w sposób bardziej chaotyczny, odbijają się od przeszkód terenowych i zmieniają kierunek, co utrudnia określenie, skąd dokładnie pochodzi bodziec. Dla zwierzęcia oznacza to brak możliwości oceny sytuacji – nie wie, czy zagrożenie jest blisko, czy daleko, czy się przemieszcza i w jakim kierunku. W warunkach naturalnych taka niepewność jest szczególnie niebezpieczna, dlatego najbezpieczniejszą strategią pozostaje natychmiastowe oddalenie się. Mechanizm ten doskonale widać podczas wybuchów fajerwerków, kiedy nawet zwierzęta domowe wpadają w panikę, a dzikie reagują gwałtowną ucieczką. Jest to reakcja czysto instynktowna, wynikająca z przeciążenia układu sensorycznego nagłymi, intensywnymi i nienaturalnymi bodźcami akustycznymi.

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

 

W przypadku dużych ssaków, takich jak niedźwiedź brunatny, mechanizm ten działa w identyczny sposób, choć często błędnie zakłada się, że rozmiar i siła zwierzęcia oznaczają mniejszą podatność na takie bodźce. W rzeczywistości nawet największe drapieżniki unikają sytuacji nieznanych i potencjalnie ryzykownych, ponieważ każda konfrontacja oznacza możliwość urazu lub utraty energii, co w środowisku naturalnym może mieć konsekwencje śmiertelne. Nagły, wysoki i trudny do zidentyfikowania dźwięk jest dla nich sygnałem, którego nie da się jednoznacznie zinterpretować, a więc takim, którego należy unikać. W efekcie dźwięki tego typu działają odstraszająco nie dlatego, że „atakują” zwierzę, lecz dlatego, że zaburzają jego zdolność oceny sytuacji i uruchamiają najbardziej podstawowy instynkt przetrwania: oddalenie się od źródła nieznanego zagrożenia.

.

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

 

z życia wzięte, a właściwie prosto ze szlaku:

Niestety, moje bliskie spotkanie z niedźwiedziem zafundowałem sobie na własne życzenie a jednym z takich miejsc była rozległa polana pośrodku dużego kompleksu leśnego. Wieczorem rozbijając namiot, nie poskładałem kawałków układanki, dlaczego pośrodku lasu ciągnącego się przez wiele kilometrów, jest poletko z dorodną mieszanką zbóż i traw?… dopiero rano zauważyłem, że na drugim końcu stoi ambona myśliwska a ja rozbiłem namiot pośrodku knajpy dla zwierząt.

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

zza drzew wystaje ambona myśliwska

 

Do tego ja w namiocie miałem plecak z jedzeniem na kilka najbliższych dni wędrówki, co dodatkowo zachęciło futrzaka. Nie, nie wieszam plecaka na drzewie bo to kolejna bzdura w takim terenie i inne gatunki poradzą sobie i z takimi zabiegami. Tutaj przyroda działa skutecznie na lądzie, z powietrza i spod ziemi, bo także mrówki bywały dużym wyzwaniem i zdarzało mi się z nimi walczyć o ostatnie kawałki sera czy wędlin, a one były w zdecydowanej większości 🙂

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

poranek po nocy z niedźwiedziem – żyję 🙂

 

Ale przejdźmy do konkretów a te wyjaśniam na filmie.

 

Sprawdzony sposób: prosty alarm dźwiękowy zamiast ciężkiego sprzętu

Z mojego doświadczenia wynika jasno – mały alarm osobisty (np. do kluczy) jest jednym z najbardziej niedocenianych elementów wyposażenia w górach. Sprawdził się w praktyce a nie tylko w teorii, o czym opowiadają leśne skrzaty tzw. Bushcraftowcy.

Dlaczego działa?

  • Tworzy natychmiastową barierę dźwiękową – nagły, intensywny dźwięk skutecznie odstrasza zwierzęta zanim podejdą zbyt blisko
  • Nie wymaga precyzji ani czasu reakcji – działa od razu, bez „celowania”
  • Jest bezpieczny w namiocie – możesz go użyć w zamkniętej przestrzeni bez ryzyka dla siebie
  • Nie zależy od warunków – wiatr, wilgoć czy teren nie mają znaczenia
  • Waży kilkadziesiąt gramów – idealny dla backpackera

W praktyce: wystarczy mieć alarm pod ręką w namiocie. Każdy podejrzany dźwięk – uruchamiasz. W większości przypadków to wystarcza, żeby zwierzę się wycofało.

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

potrawa z niedźwiedzia podawana w jednej z restauracji myśliwskiej

 

Dlaczego to lepsze niż gaz pieprzowy w terenie

Gaz pieprzowy ma sens tylko w sytuacji bezpośredniego zagrożenia, gdy zwierzę jest już bardzo blisko. W realiach górskich:

  • wiatr może zniwelować jego skuteczność
  • w namiocie jest praktycznie bezużyteczny
  • wymaga czasu reakcji i opanowania
  • działa dopiero „na ostatniej linii obrony”

Alarm działa wcześniej – nie dopuszcza do eskalacji sytuacji.

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wąż który chciał wejść w nocy do namiotu. Taras opuszczonego domu pośrodku pustkowia.

 

Ważna uwaga prawna (Chorwacja)

Na terenie Chorwacja biwakowanie „na dziko” jest zabronione.
Wyjątek stanowi przejście pełnego szlaku Via Adriatica Trail, gdzie na niektórych odcinkach brak jest infrastruktury noclegowej.

Warto to podkreślić:

  • środowisko górskie w Chorwacji jest bardzo dobrze zorientowane, kto faktycznie idzie tym szlakiem (całym bądź sekcjami)
  • próby „obejścia” przepisów są łatwe do wykrycia
  • lepiej trzymać się zasad niż ryzykować konsekwencje

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

 

Wniosek z praktyki

W górach, gdzie żyją duże zwierzęta, nie chodzi o walkę – tylko o to, żeby jej uniknąć, jak to mawiał Bruce Lee – sztuka walki bez walki 🙂 
Mały alarm dźwiękowy daje przewagę, bo działa zanim pojawi się realne zagrożenie.

To jedno z tych rozwiązań, które:

  • nic nie waży
  • nic nie komplikuje
  • a potrafi zrobić ogromną różnicę

Różnica jest przede wszystkim praktyczna i sytuacyjna, a nie tylko „siła działania”.

Mały alarm osobisty działa prewencyjnie – uruchamiasz go zanim zwierzę podejdzie blisko. Jest lekki, zawsze pod ręką i nie wymaga precyzji. W nocy, przy namiocie, możesz go włączyć natychmiast i stworzyć „barierę dźwiękową”, która z dużym prawdopodobieństwem zniechęci zwierzę jeszcze zanim podejdzie. To narzędzie działa na dystans i bez kontaktu.

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

.

Gaz pieprzowy działa zupełnie inaczej – to środek interwencyjny ostatniej szansy. Musisz:

  • dopuścić zwierzę bardzo blisko,
  • celować,
  • uwzględnić kierunek wiatru,
  • trafić w krótkim czasie.

W terenie pojawiają się realne ograniczenia:

  • wiatr może znieść gaz lub zawrócić go w Twoją stronę,
  • w namiocie jego użycie jest praktycznie wykluczone (zrobisz krzywdę sobie),
  • wymaga opanowania i szybkiej reakcji pod presją.

Kluczowa różnica w zastosowaniu

  • Alarm → odstraszanie, zapobieganie, działanie „z wyprzedzeniem”
  • Gaz → obrona bezpośrednia, gdy sytuacja już eskaluje

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

Dlaczego alarm często wygrywa w trekkingu i bushcraftowym noclegu

  1. Waga i prostota
    Mały alarm waży kilkadziesiąt gramów i nie wymaga żadnej obsługi poza włączeniem.
  2. Działa w każdych warunkach
    Nie interesuje go wiatr, wilgoć czy pozycja użytkownika.
  3. Bezpieczny w namiocie
    Możesz go użyć natychmiast po usłyszeniu hałasu – bez ryzyka dla siebie.
  4. Działa psychologicznie na zwierzęta
    Większość dzikich zwierząt nie chce konfrontacji – nagły hałas zwykle wystarcza, żeby je odstraszyć.
  5. Nie wymaga „trafienia”
    Nie ma momentu krytycznego – po prostu działa.

 

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

Gdzie gaz ma przewagę

Trzeba uczciwie powiedzieć: gaz jest skuteczniejszy tylko w jednej sytuacji:

  • gdy zwierzę już atakuje lub jest bardzo blisko

Ale to scenariusz skrajny i rzadki.

wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

wędrówka z plecakiem – sprawdzony sposób na niedźwiedzie

 

Wniosek praktyczny (dla trekkingu)

Przy długich wędrówkach, noclegach w namiocie i minimalizowaniu wagi:

  • alarm = narzędzie pierwszego wyboru (prewencja + lekkość + uniwersalność)
  • gaz = opcjonalne zabezpieczenie awaryjne, ale z ograniczeniami

Najważniejsze: w naturze najlepsza obrona to niedopuszczenie do bliskiego kontaktu – i właśnie tu mały alarm jest po prostu bardziej użyteczny.

.

.

Moje przejście szlaku Via Adriatica
namiot ultralight jaki używałem na tym wymagającym szlaku
wędrówka z plecakiem - sprawdzony sposób na niedźwiedzie

autor na szlaku Via Adriatica

opracowanie i foto: Albin Marciniak
Pierwsze polskie przejście szlaku Via Adriatica, solo, bez wsparcia z zewnątrz i supportów. Po wyruszeniu 1 maja z Puli a następnie z przylądka Kamenjak i po pokonaniu 1 237 km
3 komentarze
2 FacebookTwitterPinterestEmail
Dolny Śląsk

Największe atrakcje Dolnego Śląska – TOP 100

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Gmina Złoty Stok 2018 13

TOP 100 Największych atrakcji Dolnego Śląska

Mapa atrakcji turystycznych

  Zestawienie które zdecydowanie ułatwia planowanie zwiedzania, bo Dolny Śląsk to region który poznaje się latami. Tutaj idealnie pasuje powiedzenie: „im dalej w las, tym więcej drzew”. Im więcej poznajesz, tym większą masz świadomość, że jeszcze tak wiele jest do zobaczenia, a co istotne, Dolny Śląsk nigdy się nie znudzi i nigdy nie masz dosyć.

Gmina Złoty Stok 2018 13

Polska jest wyjątkowym krajem ze względu na położenie i klimat. Mamy morze, bory, jeziora polodowcowe, góry o charakterze alpejskim i ogrom zabytków. To wszystko rozrzucone jest na 311 895 km²  pomiędzy Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu. Gdziekolwiek się wybierzemy, wszędzie znajdziemy coś wyjątkowego czy ciekawego. Szczególnie takie nagromadzenie mamy na Dolnym Śląsku i to właśnie ten region  można porównać do pudełka czekoladek gdzie nigdy nie wiesz na co trafisz a wszystko smakowite choć tak różnorodne.

 

Milicz i Dolina Baryczy Stawy Milickie 6

1. Zamek Książąt Głogowskich i Twierdza Głogów
Zamek Książąt Głogowskich. Warowny zamek wzniesiony w połowie XIII w. przez księcia Konrada II, dawna siedziba władców księstwa głogowskiego. Obecnie w zamku mieści się Muzeum Archeologiczno-Historyczne. Twierdza Głogów. Zabudowania fortyfikacyjne sięgające czasów średnio-wiecza i rozbudowywane w kolejnych stuleciach, tworzone m.in. przez wieżę artyleryjską na krańcu głogowskiego Ostrowa Tumskiego. www.glogow.pl
2. Stawy Milickie Centrum Edukacyjno-Turystyczne
Kompleks edukacyjno-turystyczny w niezwykłej Dolinie Baryczy, na który składają się m.in. czterogwiazdkowy hotel, Muzeum Tradycji i Rybactwa, zwierzyniec i edukacyjny plac zabaw. www.cet.stawymilickie.pl
3. Kościół Łaski w Miliczu
Jeden z sześciu tzw. „kościołów łaski” wzniesionych po 1707 r. dla śląskich protestantów na mocy porozumienia zawartego przez ewangelików z cesarzem austriackim. www.milicz.pl
4. Krośnice
Fabryka ręcznie zdobionych bombek choinkowych oraz kolej na terenie zespołu parkowo-pałacowego to świetne atrakcje na wyjazd nie tylko z najmłodszymi. www.krosnice.pl
5. Dolnośląska Kraina Rowerowa
Mnóstwo atrakcji, dróg i szlaków rowerowych, zabytków, miejsc do rekreacji i odpoczynku, a także bliski kontakt z naturą – to wszystko czeka na odwiedzających północ Dolnego Śląska. www.dolnoslaskakrainarowerowa.pl
6. Pałac w Goszczu
Ruiny czteroskrzydłowego założenia parkowo-pałacowego z XVIII w. wybudowanego w rzadkim na Śląsku stylu palladiańskim. Obiekt jest rewitalizowany i częściowo udostępniany turystom. www.twardogora.pl
7. Zalew Stradomia w gminie Syców
Pięknie położony zbiornik rekreacyjny z polem namiotowym, kąpieliskiem, wypożyczalnią sprzętu wodnego, boiskami do siatkówki plażowej. Miejsce idealne do wypoczynku i uprawiania sportów. www.sycow.pl
8. Arboretum Leśne im. prof. Stefana Białoboka koło Sycowa
Ogród dendrologiczny, otoczony lasami, urzekający intymnym kontaktem z naturą. Do zwiedzania kolekcji udostępnione jest 85 hektarów. Czynne od kwietnia do października. arboretumlesne.poznan.lasy.gov.pl
9. Zamek Książąt Oleśnickich
Dawny zamek książąt oleśnickich, którego czasy świetności przypadły na okres renesansu. Pod koniec XIX w. stał się dziedziczną rezydencją każdego następcy tronu Cesarstwa Niemieckiego. www.olesnica.pl
10. Akademia Kuraszków
Wyjątkowe miejsce na odpoczynek w pobliżu Wrocławia, które oprócz noclegów oferuje rekreacyjne „akademie”, w tym naukę jazdy konnej, wypieku pizzy i chleba oraz obserwacji nieba. www.akademiakuraszkow.pl
11. Pałac Brzeźno Spa&Golf
Urzekający architekturą i malowniczymi krajobrazami resort pałacowo-parkowy ze spa i 18-sto dołkowym polem golfowym, idealny na wypoczynek blisko Wrocławia. www.palacbrzezno.pl
12. Opactwo Cystersów w Lubiążu
Położony w malowniczym zakolu Odry zespół klasztorny to arcydzieło architektury śląskiego baroku, a jednocześnie drugi pod względem wielkości obiekt sakralny na świecie.  www.lubiaz.pl
13. Wiatrak Polkowicki i Kościół pw. św. Michała Archanioła
Historia Wiatraka Polkowickiego sięga XIX wieku, kiedy wiatraki stanowiły stały element krajobrazu Polkowic. W odrestaurowanym wiatraku znajduje się multimedialna wystawa poświęcona historii miasta i początkom polskiej miedzi. www.wiatrak-polkowice.pl
Kościół pw. św. Michała Archanioła. Najstarszy zabytek architektury sakralnej na terenie miasta. Wielokrotnie przebudowywany. Obecny kształt zawdzięcza rozbudowie z końca XVII w., nadającej mu klasyczną barokową formę.

14. Zamek Piastów Legnicko – Brzeskich
Muzeum Regionalne w Chojnowie. Zamek zbudowany w drugiej połowie XIII w., za czasów Henryka V. Był siedzibą szkoły katolickiej, administracji miejskiej i sądu. W 1933 r. przekazany muzeum, które reaktywowano w 1959 r.  www.muzeum.chojnow.eu
15. Wiadukt kolejowy w Bolesławcu – Mieście Ceramiki
Wzniesiony z kamienia wiadukt kolejowy swoją architekturą nawiązuje do rzymskich akweduktów. Przy 489 m długości jest największym tego typu obiektem w Polsce. www.bolesławiec.pl
16. Zamek Kliczków
Hotel w zamku położonym w sercu malowniczych Borów Dolnośląskich. Otoczony jest angielskim parkiem i lasami, które zachęcają do spacerów i wycieczek rowerem. www.kliczkow.com.pl
17. Zakątek Turiusa w Bielawie Dolnej
Polska część Tejmniczej Krainy Turisede rozciągającej się po obu stronach Nysy Łużyckiej. Znajduje się tu Galeria leśnej sztuki, Kawiarnia Seh Cafe, Zagroda Bawołów, Labirynt Kóz, mnóstwo drewnianych budowli, pole namiotowe, campingpark oraz Hotel domków na drzewach. www.turisede.com
18. Zgorzelec
Zabytkowe Przedmieście Nyskie z Mostem Staromiejskim i Muzeum Łużyckim czy Miejski Dom Kultury w budynku z przełomu XIX i XX w. to tylko niektóre atrakcje Zgorzelca. www.zgorzelec.eu
19. Zamek Czocha
Tajemniczy zamek leżący nad Jeziorem Leśnieńskim, w czasie II wojny światowej mieściła się w nim szkoła szyfrantów Abwehry. Dzisiaj w historycznych wnętrzach działa ośrodek hotelowo-konferencyjny.  www.zamekczocha.com
20. Zamek Wleń
Pozostałości zamku zniszczonego w XVII w. to ślad przeszło ośmiu stuleci historii murowanej warowni wzniesionej na szczycie Góry Zamkowej i malowniczo górującej nad Wleniem.
www.zameklenno.pl
21. Rynek we Lwówku Śląskim
Centrum lwóweckiego Starego Miasta z największym ratuszem na Śląsku, wzniesionym w stylu gotycko-renesansowym w XVI w. Na płycie rynku, oprócz kilku kamienic, zachowały się także trzy zabytkowe fontanny. www.lwowekslaski.pl
22. Zamek Grodziec
XV-wieczna warownia wznosząca się na szczycie wygasłego wulkanu. Pierwszy w Europie zamek udostępniony dla turystów. Dzisiaj oferuje zwiedzanie, bazę noclegową i organizację imprez. www.grodziec.net
23. Baszta Kowalska w Złotoryi
Fragment zespołu zabudowań obronnych Złotoryi wzniesionych w XIV w. Obecnie baszta, właściwie wieża dawnej Bramy Górnej, jest udostępniona do zwiedzania jako punkt widokowy. www.zlotoryja.pl
24. Barwy kaczawskie
Barwy Kaczawskie to galeria prezentująca unikalne pigmenty z Gór i Pogórza Kaczawskiego, gdzie zwiedzający mogą nie tylko podziwiać naturalne barwy, ale też uczestniczyć w warsztatach tworzenia farb z lokalnych surowców. www.barwykaczawskie.pl
25. Kościół św. Jana i Katarzyny w Świerzawie
Jeden z najstarszych zabytków architektury romańskiej w Polsce znajdujący się na Kaczawskim Szlaku Średniowiecznej Polichromii jako jeden z punktów Geoparku Krainy Wygasłych Wulkanów. Skrywa cztery warstwy malowideł ściennych, datowanych na okres od XIII do XV wieku. www.swierzawa.pl
26. Geopark Kraina Wygasłych Wulkanów
Region Gór i Pogórza Kaczawskiego o niezwykłej różnorodności geologicznej. Skały i wzgórza występujące na tym obszarze są pozostałością aż trzech okresów aktywności wulkanicznej. www.gorykaczawskie.pl
27. Muzeum Regionalne w Jaworze
Mieści się w zabytkowych wnętrzach gotyckiego zespołu klasztornego bernardynów. Instytucja posiada bogate zbiory historyczne, artystyczne i przyrodnicze o przedwojenne metryce. muzeumjawor.pl
28. Kościół Pokoju w Jaworze
Barokowy drewniany kościół ewangelicki z XVII w., którego wnętrze skrywa zabytkowe wyposażenie, m.in. organy, ambonę i chrzcielnicę. Obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO. www.kosciolpokojujawor.pl
29. Zamek Piastowski i Centrum Witelona w Legnicy
Zamek Piastowski w Legnicy jeden z najstarszych zamków w Polsce, perła architektury, zachwyca dwiema wieżami św. Piotra i św. Jadwigi. Wieże oferują wspaniałe widoki na miasto i okolice, przenosząc turystów w czasy piastowskich władców. Koniecznie trzeba zobaczyć wyjątkową Zieloną Komnatę. Ponadto w Legnicy w odrestaurowanym dawnym Domu Strzeleckim w zabytkowym Parku Miejskim wkrótce mieścić się będzie Centrum Witelona, miejsce fascynujących odkryć optycznych dla każdego. www.legnica.eu
30. Skarb Średzki
Prezentowana w Muzeum Regionalnym w Środzie Śląskiej wystawa to fragment bezcennej kolekcji średniowiecznych monet i biżuterii, odkrytych w czasie prac wykopaliskowych w latach 1985-1988. www.srodaslaska.pl
31. Rynek, Ratusz i Ostrów Tumski we Wrocławiu
Jeden z największych rynków staromiejskich w Europie, w którego centrum stoi neogotycki budynek ratusza najbardziej rozpoznawalny symbol architektury miejskiej we Wrocławiu. Ostrów Tumski we Wrocławiu. Najstarsza, historyczna część miasta, dawniej wyspa, na której mieściła się siedziba książąt wrocławskich. Wśród zabytkowych murów podziwiać można wrocławską katedrę św. Jana Chrzciciela oraz Pałac Biskupi. www.visitwroclaw.eu
32. Hala Stulecia we Wrocławiu
Monumentalna hala widowiskowo-sportowa, której budowę wg projektu Maxa Berga ukończono w 1913 r. Obiekt został w 2006 r. wpisany na Listę światowego dziedzictwa UNESCO. www.halastulecia.pl
33. ZOO Wrocław
Najstarsze zoo w Polsce, w którym mieszka ok. 10 tys. zwierząt. Największą atrakcją wrocławskiego ogrodu jest Afrykarium – specjalne oceanarium prezentujące wodne ekosystemy Afryki. zoo.wroclaw.pl
34. Hydropolis
Jedyne w swoim rodzaju nowoczesne i interaktywne centrum wiedzy o wodzie, które za pośrednictwem multimedialnych prezentacji wciąga swoich gości w fascynujący świat. www.hydropolis.pl
35. Concordia Design
Nowoczesne centrum kreatywności i biznesu Concordia. Inspiruje, edukuje, pobudza do rozwoju. www.concordiadesign.pl
36. Wieża widokowa Kotowice
Wysoka na 40 m wieża widokowa położona w przysiółku Utrata tuż nad brzegiem Odry, z której roztacza się piękny widok na panoramę aglomeracji wrocławskiej oraz tereny gminy Siechnice. www.powiatwroclawski.pl
37. Sanktuarium Matki Bożej Pocieszenia
Sanktuarium, w którym praktykowany jest kult Matki Bożej Pocieszenia. Pierwsze wzmianki o świątyni datuje się na przełom XIII i XIV wieku. Pierwotnie kościół nosił imię dwóch patronów: św. Błażeja i św. Andrzeja Świerada. www.sanktuariumolawa.ns48.pl
38. Zamek Topacz i Muzeum Motoryzacji
Nowoczesny resort z komfortowymi pokojami, doskonałą kuchnią oraz Art SPA. A wszystko w przepięknych wnętrzach dworku z historią sięgającą XIV w. www.zamektopacz.pl
39. Pałac Krobielowice
Zabytkowy pałac z przełomu XVII i XVIII w. Dawna posiadłość marszałka von Blüchera, dowódcy armii pruskiej pod Waterloo. Obecnie kameralny obiekt noclegowy położony w malowniczej Dolinie Bystrzycy. www.palackrobielowice.com
40. Winnica Adoria
Podstawą plantacji są trzy odmiany winogron: Pinot Noir, Chardonnay i Riesling. Adoria to doskonałe miejsce do relaksu na łonie natury, głębokiego odpoczynku i chwili wytchnienia.  www.winnicaadoria.pl
41. Muzeum Kolejnictwa na Śląsku
Muzeum w zabytkowej lokomotywowni w Jaworzynie Śląskiej, w którym zgromadzono łącznie ponad 140 pojazdów kolejowych od końca XIX w. do lat 70. XX w. www.muzeumtechniki.pl
42. Zamek w Roztoce
Barokowa rezydencja typu pałacowego z XVI w. to część dawnego majątku hrabiowskiego rodu Hochbergów. Obecnie obiekt częściowo udostępniony do zwiedzania, ma przejść kompleksową rewitalizację. www.zamekroztoka.pl
43. Zamek Świny
To malowniczo położona XIII-wieczna warownia. Świetnie zachowana potężna wieża jest jednym z najwyższych średniowiecznych budynków mieszkalnych w Polsce.  zamekswiny.pl
44. Zamek Bolków
Zamek z XIII w. naznaczony burzliwymi dziejami Śląska, obecnie przekształcony w filię Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze. Znany na całym świecie jako miejsce organizacji festiwalu Castle Party. www.zamek-bolkow.info.pl
45. Dolina Pałaców i Ogrodów
Polski odpowiednik francuskiej Doliny Loary. W Kotlinie Jeleniogórskiej, w samym sercu Sudetów, znajdziemy niemal 30 obiektów zamkowych i pałacowych oraz jedyną
w Polsce farmę ozdobną w Bukowcu. www.ornamentalfarm.pl  www.dolinapalacow.pl
46. Uzdrowisko Cieplice
Słynące z leczniczych ciepłych źródeł uzdrowisko z XIX-wiecznym budynkiem Pawilonu Edward, późnobarokowym Pałacem Schaffgotschów oraz Parkiem Zdrojowym. www.uzdrowisko-cieplice.pl
47. Muzeum Przyrodnicze w Jeleniej Górze
Wielka kolekcja artefaktów przyrodniczych, których kolekcjonowanie rozpoczął Johann Anton Schaffgotsch – przedstawiciel najpotężniejszego dolnośląskiego rodu XVI w. i XVII w.   www.muzeum-cieplice.pl
48. Rynek w Jeleniej Górze
Miasto położone u podnóża Karkonoszy, którego jedną z większych atrakcji jest malowniczy rynek z klasycystycznym ratuszem z XVIII w. oraz barokowymi kamieniczkami. www.jeleniagora.pl
49. Wieża Książęca w Siedlęcinie
Największa i najlepiej zachowana wieża mieszkalna w Polsce. Z jedynymi na świecie średniowiecznymi malowidłami z legendą o Lancelocie z jeziora.  wiezasiedlecin.pl
50. Gigantei – Karkonoski Park Ducha Gór
Miejsce, w którym rzeczywistość przenika się z fantazją tworząc jedyny w swoim rodzaju park zawierający elementy edukacyjne jak i rozrywkowe. Kraina ducha gór Karkonosza, który prowadzi przez piękne szlaki gór. www.gigantei.pl
51. Pałac Pakoszów Hotel Restauracja Spa
Późnobarokowa posiadłość związana z tradycją lniarską regionu, w której niegdyś znajdowała się bielarnia lnu. Od 2012 roku Pałac funkcjonuje jako pięciogwiazdkowy hotel z restauracją, miejsce spotkań i wypoczynku. www.palac-pakoszow.pl
52. Zamek Chojnik
Kamienny zamek położony na szczycie skalistej góry Chojnik. Od XIX w. działa tu schronisko turystyczne, a sam Chojnik to popularny cel wycieczek. Znany z corocznego turnieju „O Złoty Bełt Chojnika”.  www.chojnik.pl
53. Dom Zdrojowy w Świeradowie-Zdroju
XIX-wieczny Dom Zdrojowy może się poszczycić najdłuższą na Dolnym Śląsku halą spacerową zdobioną witrażami i polichromiami z motywami roślinnymi. www.uzdrowisko-swieradow.pl
54. Sky Walk Ścieżka w Chmurach
Wyjątkowa atrakcja wznosząca się nad miastem Świeradów-Zdrój zaprowadzi Cię na wysokość 62 m, skąd roztacza się widok na Góry Izerskie. 850-metrów drewnianej ścieżki, 105-metrowa zjeżdżalnia, szklany taras i pajęcza sieć zapewnią niezapomniane przeżycia! www.visitskywalk.today
55. DCS – Polana Jakuszycka
Nowoczesny obiekt sportowo-rekreacyjny z zapleczem hotelowym, basenem, centrum spa i ofertą gastronomiczną. Na odwiedzających czekają trasy narciarstwa biegowego, ścieżki do biegania i jazdy na rowerze. www.polanajakuszycka.pl
56. Wodospad Szklarki
Drugi najwyższy wodospad w polskich Karkonoszach, a zarazem popularny cel wycieczek wśród odwiedzających Szklarską Porębę. www.karkonosze.pl
57. Ogród Japoński Siruwia
Piękno karkonoskiej przyrody zamkniętej w charakterystyczne dla Japonii kompozycje, strumienie i wodospady, czyli kawałek prawdziwej Japonii w Polsce. www.malajaponia.pl
58. Śnieżka (1602 m n.p.m.) Karkonoski Park Narodowy
Najwyższy szczyt Karkonoszy oraz Sudetów znajdujący się na terenie Karkonoskiego Parku Narodowego. Panuje tutaj specyficzny klimat zbliżony do tego, jaki występuje za kołem podbiegunowym.  www.kpnmab.pl
59. Kościół Wang w Karpaczu
XII-wieczny drewniany kościół, który do Karpacza trafił w XIX w. z norweskiej miejscowości Vang. ? www.karpacz.pl
60. Kopalnia Podgórze
Podziemna trasa opowiadająca historię blisko 700 lat wydobycia w okolicy Kowar oraz licznych legend związanych z Karkonoszami.  www.kowary.pl
61. Karkonoskie Tajemnice w Karpaczu
Wyjątkowa wystawa poświęcona tajemniczej i legendarnej historii Karkonoszy, która powstała w miejscu, gdzie odnaleziono laskę Ducha Gór.  www.karkonoskietajemnice.pl
62. Rudawski Park Krajobrazowy
Kolorowe Jeziorka w Rudawach Janowickich. Ewenement na skalę europejską, cztery kolorowe jeziora (żółte, zielone, błękitne, purpurowe), które powstały w dawnych wyrobiskach kopalni pirytów.  kolorowejeziorka.pl
63. Opactwo Cystersów w Krzeszowie
Kompleks klasztorny zasłużenie nazywany „Europejską Perłą Baroku”. Piękno i sławę zawdzięcza cystersom, którzy w XVII i XVIII w. rozbudowali dawne założenie i nadali mu obecny kształt. www.opactwo.eu
64. Schronisko Andrzejówka
Schronisko PTTK, należące do najmłodszych w Sudetach. Drewniane Schronisko nosi nazwę od imienia inicjatora jego budowy Andreasa Bocka szefa Wałbrzyskiego Towarzystwa Górskiego. Andreasbaude bo tak brzmiała nazwa niemiecka, która w spolszczonej wersji Andrzejówka dotrwała do naszych czasów. www.andrzejowka.eu
65. Filharmonia Sudecka w Wałbrzychu
Filharmonia zaprasza wieczorami, gdy najwyższy czas na muzyczne przeżycia. Program koncertów prezentuje najwyższy światowy poziom wraz z solistami i całą 75-osobową Orkiestrą Symfoniczną. filharmoniasudecka.pl
66. Stara Kopalnia w Wałbrzychu
Największa poprzemysłowa atrakcja turystyczna w Polsce, a także miejsce prowadzenia działań edukacyjnych oraz organizacji licznych wystaw sztuki. www.starakopalnia.pl
67. Muzeum Porcelany w Wałbrzychu
Najbogatsza, starannie wyselekcjonowana kolekcja historycznej porcelany śląskiej i europejskiej w kraju, mieszcząca się w zabytkowej klasycystycznej rezydencji rodziny Albertich. www.muzeum.walbrzych.pl
68. Szczawno Zdrój
Uzdrowiskowa miejscowość z zabytkowym zespołem zabudowań zdrojowych (Pijalnia Wód Mineralnych, Hala Spacerowa, Dom Zdrojowy – „Uzdrowisko Szczawno-Jedlina” S.A.) oraz stalowo-drewnianą wieżą widokową na wzgórzu Gedymina (34 m).  www.szczawno-zdroj.pl  www.szczawno-jedlina.pl
69. Zamek Książ w Wałbrzychu
Trzeci co do wielkości zamek w Polsce, malowniczo wzniesiony na wzgórzu wśród lasów i ogrodów. Dawniej rezydencja należąca do śląskiej linii Piastów czy szlacheckiego rodu Hochbergów. www.ksiaz.walbrzych.pl
70. Kościół Pokoju w Świdnicy
Barokowy drewniany kościół ewangelicki z XVII w. Wnętrze skrywa zabytkowe organy oraz bogato zdobiony ołtarz. Obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO na Dolnym Śląsku.  www.um.swidnica.pl www.kosciolpokoju.pl
71. Młyn Hilberta w Dzierżoniowie
Zabytkowy młyn z XIX w. przekształcany przez Fundację Ochrony Dziedzictwa Przemysłowego na Śląsku w Muzeum Młynarstwa. www.mapazabytkow.pl  www.muzeatechniki.pl
72. Winnica Niemczańska
Powstała w 2017 r. Winnica Niemczańska położona na stoku jednego ze Wzgórz Strzelińsko-Niemczańskich, nad brzegiem Ślęzy. Winnica znajduje się na Dolnośląskim Szlaku Piwa i Wina tuż przy Hotelu Niemcza Wino&SPA. www.dspiw.pl  www.winnicaniemczanska.pl
73. Arboretum Wojsławice
Wyjątkowy ogród, w którym można podziwiać ponad 2,5 tys. gatunków drzew i krzewów, a także 3,5 tys. gatunków innych roślin. Arboretum to filia Ogrodu Botanicznego we Wrocławiu. www.arboretumwojslawice.pl
74. Zamek Grodno
Średniowieczna warownia wznosząca się na szczycie góry Choina. Zwiedzanie obejmuje m.in. budynek bramny, dziedziniec, salę tortur oraz Centrum Bioedukacji Multimedialnej.  www.zamekgrodno.pl   www.walim.pl
75. Sztolnie Walimskie „Riese”
Od 1943 roku w rejonie Gór Sowich Niemcy prowadzili zakrojone na szeroką skalę prace budowlane pod kryptonimem „Riese” („Olbrzym”). 500 metrowa podziemna trasa turystyczna wzbogacona o efekty audiowizualne nawiązujące do czasów II wojny światowej oraz prac prowadzonych podczas drążenia korytarzy. www.sztolnie.pl
76. Podziemne Miasto Osówka
Obiekt wojenny, budowany pod kryptonimem Riese w Górach Sowich przez III Rzeszę Niemiecką w latach 1943-45. Można zobaczyć wartownie, korytarz techniczny oraz ogromną halę z oryginalnymi szalunkami z końca 1944 roku o wysokości 10 m i wiele budowli na powierzchni ziemi. www.osowka.pl
77. Wieża widokowa na Wielkiej Sowie
Wysoka na 25 m wieża widokowa z początku XX w. stojąca na szczycie najwyższego wzniesienia Gór Sowich, skąd podziwiać można panoramę okolicy, w tym Karkonoszy ze Śnieżką. www.pieszyce.pl
78. Twierdza w Srebrnej Górze
Największa górska twierdza w Europie, powstała w XVIII w. na polecenie pruskiego władcy Fryderyka Wielkiego jako część umocnień na granicy z Austrią. Nigdy nie została zdobyta. www.forty.pl
79. Krzywa Wieża w Ząbkowicach Śląskich
Druga najbardziej odchylona wieża w Europie o wysokości 34 m to pozostałość po średniowiecznym zamku.  www.zabkowiceslaskie.pl
80. Muzeum Sprzętu Gospodarstwa Domowego w Ziębicach
Muzeum z unikalnymi zbiorami rzemiosła artystycznego i sztuki śląskiej. Tu zobaczysz jak żyli Twoi przodkowie. Jedyne takie miejsce w Polsce!  www.muzeumziebice.pl
81. Pałac Marianny Orańskiej w Kamieńcu Ząbkowickim
Perła neogotyckiej architektury na Dolnym Śląsku, otoczona przepięknym parkiem romantyczna rezydencja wzniesiona dla córki króla Niderlandów. www.palacmarianny.com.pl
82. Kopalnia Złota w Złotym Stoku
Wyjątkowe muzeum w dawnej kopalni złota i arsenu, w którym na odwiedzających czekają jedyny podziemny wodospad w Polsce, przejażdżka Pomarańczowym Tramwajem i wiele innych atrakcji.  www.kopalniazlota.pl
83. Bardo
Zachwyca nie tylko barokową bazyliką z cudowną figurą Matki Boskiej i zabytkowym kamiennym mostem na Nysie Kłodzkiej, ale również pięknym krajobrazem Gór Bardzkich. www.bardo.pl
84. Pałac Ławica i spływy pontonowe Przełomem Bardzkim
Spływy pontonowe z przystani w Ławicy, noclegi w pałacu oraz tajemniczy Folwark Szyfrów to jedne z atrakcji, jakie czekają na turystów w tym urokliwym zakątku Dolnego Śląska. www.ski-raft.pl
85. Zamek Sarny
Renesansowy dwór z parkiem z końca XVI w. to jedno z najciekawszych kompleksów tego typu na Dolnym Śląsku. Do niedawna porzucony i zapomniany, od kilku lat odzyskuje blask.
www.zameksarny.pl
86. Bazylika w Wambierzycach
Barokowe sanktuarium maryjne z XVIII w. Ze względu na wyjątkową symoblikę zwane jest Śląską Jerozolimą. www.wambierzyce.pl
87. Park Narodowy Gór Stołowych
Pasmo górskie w Sudetach Środkowych o charakterystycznej budowie płytowej. Jego największą atrakcją są skalne labirynty Błędne Skały oraz Szczeliniec Wielki.  www.pngs.com.pl
88. Kudowa-Zdrój
Największa pijalnia wód mineralnych na Dolnym Śląsku, zabytkowy budynek sanatorium „Zameczek” oraz łagodny klimat w pobliżu malowniczych Gór Stołowych co roku przyciągają do Kudowy wielu turystów i kuracjuszy. www.kudowa.pl
89. Muzeum Zabawek w Kudowie-Zdroju
Największa wystawa zabawek w Polsce, której zbiory prezentują prawie wszystkie znane formy zabawkarstwa od czasów starożytnych aż po współczesność. www.muzeum-zabawek.pl
90. Duszniki-Zdrój
Kurort uzdrowiskowy z wieloma atrakcjami oraz zabytkowymi budynkami, w tym pijalnią oraz XIX-wiecznym budynkiem sanatorium „Jan Kazimierz”. Miasto słynie także z tradycji czerpania papieru. www.duszniki.pl
91. Polanica-Zdrój
Miasto łączące w sobie urok górskiego kurortu z miejscowością uzdrowiskową. Wśród wielu atrakcji na turystów czekają pijalnia, urokliwe deptaki oraz teatr w Parku Zdrojowym. www.polanica.pl
92. Twierdza Kłodzko
Górująca nad miastem twierdza, wzniesiona na Zamkowej Górze, to jeden z najlepiej zachowanych zespołów fortyfikacji z okresu XVII/XVIII w. w Europie. www.klodzko.pl www.twierdza.klodzko.pl
93. Lądek Zdrój
Najstarsze polskie uzdrowisko z bogatą historią sięgającą XIII w. oraz ofertą różnorodnych zabiegów relaksacyjnych i zdrowotnych. Uwagę przyciąga zabytkowy budynek zdroju „Wojciech” z XVII w.  www.ladek.pl   www.uzdrowisko-ladek.pl
94. Kopalnia Uranu w Kletnie
Dawna kopalnia żelaza, srebra i miedzi, w której w latach 1948-1953 eksploatowano złoża uranu na potrzeby Związku Sowieckiego. Przyciąga tajemniczą historią i wystąpieniami minerałów.  www.kletno.pl
95. Czarna Góra
Idealne miejsce na aktywny wypoczynek o każdej porze roku. Na miejscu goście znajdą miejsca noclegowe, trasy rowerowe i narciarskie, górski zalew oraz liczne atrakcje turystyczne w okolicy. www.czarnagora.pl
96. Jaskinia Niedźwiedzia
Wyjątkowe miejsce w Masywie Śnieżnika z niezwykle atrakcyjną trasą turystyczną z niepowtarzalną i bardzo dobrze zachowaną szatą naciekową. www.jaskinianiedzwiedzia.pl
97. Masyw Śnieżnika
Masyw górski w Sudetach Wschodnich z centralnym wzniesieniem i najwyższym szczytem Śnieżnikiem (1425 m n.p.m.) na którego szczycie znajduje się otwarta w 2022 r. wieża widokowa o wysokości 34 metrów. www.stronie.pl
98. Wodospad Wilczki
Przepiękny wodospad na przełomie rzeki Wilczki w Międzygórzu. W pobliżu wodospadu powstał mostek widokowy oraz wytyczono ścieżki turystyczne. www.miedzygorze.com.pl
99. Zamek Międzylesie
Zamek o bogatej historii na granicy państwa i kultur, z ciekawą ofertą dla miłośników architektury i turystów. To także świetna baza wypadowa dla wycieczek po Ziemi Kłodzkiej.
www.zamekmiedzylesie.pl

„Mapa atrakcji turystycznych”
https://dolnyslask.travel/wp-content/uploads/2024/07/atrakcje-dolnego-slaska.pdf

 

 

Milicz i Dolina Baryczy

Stawy Milickie i Dolina Baryczy to największy w Polsce rezerwat przyrody, zaliczany do najcenniejszych ekosystemów na świecie.
Milicz i Dolina Baryczy Stawy Milickie 23
Podobało się? Możesz udostępnić 🙂

 

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Lotniska i powietrze

Rozkłady lotów z lotnisk w Polsce. Tablice przylotów i odlotów, opóźnienia, loty odwołane,

przez Albin Marciniak
Napisane przez Albin Marciniak

Rozkłady lotów z lotnisk w Polsce.

Tablice przylotów i odlotów, opóźnienia, loty odwołane, 
  To zestawienie zapewne ułatwi sprawdzanie przylotów i odlotów z głównych lotnisk pasażerskich w Polsce. Zdarza się że jesteśmy w drodze na lotnisko by kogoś odebrać, ale utknęliśmy w korku.  Informacje podawane na tablicach pokazują lądowania i odloty w czasie rzeczywistym, więc wiemy czy dany lot odbywa się o czasie czy też ma opóźnienie. To z kolei pozwala na lepsze zaplanowanie dotarcia na lotnisko i uniknięcia niepotrzebnego stresu.
.
.
.

Lotnisko im. Fryderyka Chopina Warszawa Okęcie

Tablica przylotów i odlotów
.
.
.

Międzynarodowy Port Lotniczy im. Jana Pawła II Kraków-Balice

Tablica przylotów i odlotów
.
.
.

Międzynarodowy Port Lotniczy Katowice im. Wojciecha Korfantego w Pyrzowicach

Tablica przylotów i odlotów

https://www.katowice-airport.com/

.
.
.

Port lotniczy Gdańsk-Rębiechowo im. Lecha Wałęsy

Tablica przylotów i odlotów

https://www.airport.gdansk.pl/loty/tablica-przylotow-p1.html

.
.
.

 Międzynarodowy Port Lotniczy w Nowym Dworze Mazowieckim Warszawa-Modlin

Tablica przylotów i odlotów

https://www.modlinairport.pl/pasazer/rozklad-lotow

.
.
.

Port lotniczy im. Mikołaja Kopernika Wrocław-Strachowice

Tablica przylotów i odlotów

https://airport.wroclaw.pl/pasazer/odlatuje/sprawdz-status-lotu/

.
.
.

Port Lotniczy Poznań-Ławica im. Henryka Wieniawskiego

Tablica przylotów i odlotów

https://poznanairport.pl/loty/przyloty-odloty/przyloty/

.
.
.

Międzynarodowy Port Lotniczy im. Ignacego Jana Paderewskiego w Bydgoszczy

Tablica przylotów i odlotów

https://plb.pl/?option=com_loty

.
.
.

Port lotniczy Szczecin Goleniów im. NSZZ Solidarność

Tablica przylotów i odlotów

https://airport.com.pl/loty/tablica-przylotow-odlotow/

.
.
.

Port lotniczy Rzeszów-Jasionka im. Rodziny Ulmów

Tablica przylotów i odlotów

https://www.rzeszowairport.pl/pl/pasazer/loty

.
.
.

Port Lotniczy Olsztyn-Mazury Lotnisko Szymany

Tablica przylotów i odlotów

https://mazuryairport.pl/dla-pasazera/loty/rozklad-lotow/

.
.
.

Port Lotniczy Łódź im. Władysława Reymonta

Tablica przylotów i odlotów

https://www.lodz-airport.pl/pl/strefa-pasazera/dokad-latamy

.
.
.

Port lotniczy Lublin

Tablica przylotów i odlotów

https://www.airport.lublin.pl/przyloty-odloty

.
.
.

Port Lotniczy Warszawa-Radom im. Bohaterów Radomskiego Czerwca 1976 roku

Tablica przylotów i odlotów

https://www.lotniskowarszawa-radom.pl/loty/przyloty-i-odloty

.
.
.

Port lotniczy Zielona Góra-Babimost

https://airport.lubuskie.pl/

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Portugalia

Akwedukt Pegões w Portugalii – budowla templariuszy

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Akwedukt Pegoes

 Spacer nad przepaścią i arcydzieło inżynierii Portugalii

Monumentalna konstrukcja z XVII wieku w pobliżu Tomar pozwala przejść po swojej koronie, oferując jedno z najbardziej niezwykłych doświadczeń zwiedzania w Europie.

58 łuków, 30 metrów wysokości i wąska ścieżka nad doliną – Pegões to akwedukt, który trzeba przeżyć, a nie tylko zobaczyć.

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões, położony na obrzeżach Tomar, należy do tych miejsc, które wymykają się klasycznemu zwiedzaniu i znacznie mocniej działają poprzez bezpośrednie doświadczenie przestrzeni. To jedna z najbardziej imponujących realizacji hydrotechnicznych w Portugalii, a zarazem przykład inżynierii, która nie tylko spełniała funkcję użytkową, ale została świadomie wpisana w krajobraz, tworząc konstrukcję o niemal monumentalnym, symbolicznym charakterze.

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões w Portugalii

Powstanie akweduktu było ściśle związane z funkcjonowaniem Convento de Cristo – jednego z najważniejszych kompleksów klasztornych w kraju, którego znaczenie wykraczało daleko poza funkcję religijną. To tutaj rezydowali templariusze, a później Zakon Chrystusa, instytucja mająca ogromny wpływ na portugalską ekspansję i gospodarkę. Utrzymanie tak rozległego założenia wymagało stabilnego i wydajnego systemu zaopatrzenia w wodę, co w realiach przełomu XVI i XVII wieku oznaczało konieczność realizacji projektu na niespotykaną wcześniej skalę.

Budowę rozpoczęto w 1593 roku z inicjatywy króla Filip I Portugalski, a nad całością prac czuwał włoski architekt i inżynier Filippo Terzi, pełniący funkcję głównego budowniczego królestwa. Po jego śmierci inwestycję kontynuował Pedro Fernandes Torres, doprowadzając ją do ukończenia w 1614 roku. Efektem była konstrukcja o długości około sześciu kilometrów, która transportowała wodę z okolicznych źródeł bezpośrednio do klasztoru, wykorzystując wyłącznie siłę grawitacji i precyzyjnie zaprojektowany spadek terenu.

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões w Portugalii

Najbardziej spektakularny fragment akweduktu znajduje się nad doliną Pegões i to właśnie tutaj budowla ujawnia swoją pełną skalę. Ciąg 58 monumentalnych łuków wznosi się na wysokość dochodzącą do 30 metrów, tworząc dwupoziomową strukturę, która przywodzi na myśl najwspanialsze realizacje rzymskiej inżynierii. Rytm powtarzających się arkad, ich geometryczna regularność i sposób, w jaki przecinają naturalne ukształtowanie terenu, sprawiają, że akwedukt staje się dominantą krajobrazową, widoczną z dużej odległości i jednocześnie idealnie wpisaną w otoczenie.

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões w Portugalii

To jednak nie forma stanowi o jego wyjątkowości, lecz rozwiązania techniczne ukryte w konstrukcji. Przy każdym łuku znajdują się sklepione komory, które pełniły funkcję zbiorników osadnikowych, umożliwiających oczyszczanie wody w procesie dekantacji. W centralnych częściach tych przestrzeni instalowano duże rezerwuary, w których zatrzymywały się zanieczyszczenia, zanim woda trafiała dalej do systemu. Jednocześnie pomieszczenia te wykorzystywano jako tzw. „domy chłodu” – miejsca o obniżonej temperaturze, służące do przechowywania produktów. Taki sposób wykorzystania infrastruktury pokazuje, jak kompleksowo myślano o funkcjonowaniu całego założenia klasztornego, gdzie system wodny był integralną częścią zaplecza gospodarczego.

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões w Portugalii

Sam kanał wodny biegnący wzdłuż akweduktu nie jest linią prostą – jego przebieg został subtelnie skorygowany, aby regulować prędkość przepływu i zapobiegać nadmiernemu ciśnieniu. To rozwiązanie świadczy o zaawansowanej wiedzy hydrotechnicznej projektantów, którzy potrafili przewidzieć i kontrolować zachowanie wody na dużych odległościach. Akwedukt funkcjonował przez kilka stuleci, aż do XX wieku, co tylko potwierdza trwałość zastosowanych rozwiązań.

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões w Portugalii

Dziś Pegões pozostaje jednym z najlepiej zachowanych akweduktów w Portugalii i jednocześnie jednym z nielicznych, które można zwiedzać w tak bezpośredni sposób. Wejście na jego koronę całkowicie zmienia percepcję tego miejsca. Wąska ścieżka biegnąca nad doliną, brak pełnych zabezpieczeń i otwarta przestrzeń po obu stronach sprawiają, że spacer staje się doświadczeniem intensywnym, wymagającym koncentracji i jednocześnie dającym poczucie wyjątkowej bliskości z konstrukcją. To nie jest punkt widokowy w klasycznym rozumieniu – to przejście przez strukturę, która nadal zachowuje swoją pierwotną funkcjonalność i surowość.

Z wysokości kilkudziesięciu metrów rozciąga się panorama okolicznych wzgórz, lasów i pól, a sam akwedukt odsłania swoją skalę dopiero wtedy, gdy staje się przestrzenią, po której można się poruszać. To doświadczenie, które wyróżnia Pegões na tle innych obiektów tego typu w Europie. Większość akweduktów ogląda się z dołu lub z dystansu – tutaj można wejść na jego szczyt i zobaczyć świat z perspektywy jego twórców.

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões w Portugalii

Nie bez znaczenia pozostaje również fakt, że już w 1910 roku ten fragment akweduktu został uznany za pomnik narodowy, co pokazuje, jak wcześnie dostrzeżono jego wartość. Mimo to miejsce to wciąż pozostaje stosunkowo mało znane wśród masowej turystyki, co działa wyłącznie na jego korzyść. Brak tłumów, brak nadmiernej infrastruktury i zachowana autentyczność sprawiają, że kontakt z tym zabytkiem jest znacznie bardziej bezpośredni i prawdziwy.

Akwedukt Pegões to nie tylko świadectwo dawnej inżynierii, ale także przykład tego, jak infrastruktura może stać się częścią krajobrazu i historii. To miejsce, które najlepiej odkrywać powoli, z uwagą, analizując detale i jednocześnie chłonąc całość – od precyzyjnie opracowanych łuków po rozległą przestrzeń doliny, nad którą zostały rozpięte. Dla świadomego podróżnika jest to jedna z tych lokalizacji, które zostają w pamięci znacznie dłużej niż najbardziej znane atrakcje.

Akwedukt Pegões w Portugalii

Akwedukt Pegões w Portugalii

 

opracowanie & foto: Albin Marciniak

https://www.facebook.com/marciniak.albin/

W pobliżu koniecznie do zobaczenia – Klasztor Zakonu Chrystusa w Tomarze

Convento de Cristo

Kompleks klasztorny na obrzeżach miasta Tomar w Portugalii, w 1983 roku wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO

 

 

Klasztor Zakonu Chrystusa w Tomarze - Convento de Cristo

Klasztor Zakonu Chrystusa w Tomarze – Convento de Cristo

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Lubuskie

Krajobrazowy Park Mużakowski Geopark Łuk Mużakowa

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Polsko-niemiecki Światowy Geopark UNESCO

   Park Mużakowski na granicy Polski i Niemiec, przez który przepływa Nysa Łużycka, będąca jednocześnie naturalną granicą, to miejsce o wyjątkowej urodzie i znane po obu stronach granicy. Od 2016 r ma status Ṥwiatowego Geoparku UNESCO. Corocznie zainteresowanie zwiedzaniem tego miejsca wzrasta i pojawia się tutaj coraz więcej autokarów z turystami zarówno z Polski jak i z Niemiec. Zwiększa się także zainteresowanie wśród turystów indywidualnych, szukających miejsc gdzie można odpocząć na łonie natury a jednocześnie spędzić aktywnie czas na zwiedzaniu . Teren jest na tyle rozległy, że można połączyć wszelkie aktywności, mając jednocześnie błogą ciszę i śpiew ptaków. Jest to jeden z najlepiej opisanych geoparków w Europie i bez wątpienia jeden z najpiękniejszych.

.

.

Park Mużakowski to park krajobrazowy z 1. połowy XIX wieku, czołowy przykład europejskiej sztuki ogrodowej tego okresu, a zarazem jedyne w swoim rodzaju połączenie natury i sztuki ogrodniczej. Po stronie polskiej park znajduje się na terenie miasta Łęknica, a po stronie niemieckiej na terenie miasta Bad Muskau. Założył go – na obszarze o powierzchni ponad 700 ha – książę Hermann von Pückler-Muskau, arystokrata niemiecki, uznany literat, teoretyk i praktyk ogrodnictwa krajobrazowego.   Książę był pomysłodawcą i autorem parku, przy którego realizacji pomagało mu liczne grono doradców: Karl Friedrich Schinkel – autor projektu przebudowy głównych budynków rezydencji i budowli parkowych, August Schirmer – malarz, John Adey Repton – architekt angielski oraz ogrodnik Jacob Rehder – kierownik prac parkowych.

.

 

.

Park imponuje mistrzowskim wykorzystaniem naturalnych walorów terenu. Położony jest w malowniczej dolinie Nysy Łużyckiej, na odcinku przełomu rzeki przez formacje geologiczne moreny czołowej, zwanej Łukiem Mużakowa. Dolina rozszerza się w tym miejscu do 1,5 km, a wznoszące się po obu stronach rzeki tarasy dochodzą do 60 m wysokości względnej. Pückler stworzył genialną i doskonale przemyślaną kompozycję, galerię obrazów utworzoną z naturalnych elementów – ukształtowania terenu, starych dębów, naturalnych jeziorek i cieków wodnych, w którą umiejętnie wpisał elementy architektoniczne.

.

.

W 1845 roku, po 30 latach mozolnych prac, Pückler zmuszony był z powodów finansowych sprzedać Muskau. Dzieło znalazło szczęśliwie swoich mecenasów i kontynuatorów – księcia Fryderyka Niderlandzkiego i rodzinę von Arnim. Po II wojnie światowej granica polsko-niemiecka podzieliła park na dwie części. Zachodnia (206 ha wraz z zamkiem) leży po stronie niemieckiej, na terenie miasta Bad Muskau. Część wschodnia (522 ha) – po stronie polskiej, w Łęknicy. Łączą je dwa mosty na Nysie Łużyckiej – Most Podwójny i Most Angielski. Obecnie stroną wschodnią Parku Mużakowskiego zarządza Narodowy Instytut Dziedzictwa, a stroną zachodnią Fundacja „Fürst-Pückler-Park-Bad Muskau”.

.

.

Jest on, jedynym na kontynencie europejskim, transgranicznym parkiem krajobrazowym. W 2004 roku Park Mużakowski został uznany za pomnik historii i wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

.

 

 

 

.

Park Mużakowski można zwiedzać pieszo, rowerem, konno lub spływając kajakiem po Nysie Łużyckiej. Wędrując po malowniczo wijących się ścieżkach, napotykamy na swojej drodze punkty widokowe z kamiennymi ławkami, z których roztaczają się wspaniałe widoki. Park o każdej porze roku, a nawet porze dnia przybiera inną szatę i odkrywa przed nami swoje piękno. Jednak, wiele lat pracy trzeba jeszcze, aby odzyskał dawną świetność – zaniedbania w pielęgnacji i powojenne zniszczenia są wciąż widoczne.  Obecnie Park Mużakowski odwiedza corocznie przeszło 300 tys. turystów z całego świata .

.

.

Dąb Hermana i kamienny krąg

.

.

.

.

Park zachwyca od ponad stu lat o każdej porze roku. Warto tutaj przyjechać by pospacerować alejkami lub przejechać rozległy park na rowerach.

.

.

.

Zwiedzanie Parku Mużakowskiego
Punkt Informacji Turystycznej stowarzyszenie Geopark „Łuk Mużakowa”
telefony: +48 530 365 800

.

.

.

Kasztanowiec o średnicy ponad 30 metrów należy do największych krzewów kasztanowca w Europie.

.

.

.

.

.

.

Most Rakotzbrücke w Kromlau

.

Most Rakotzbrücke w Kromlau

Most Rakotzbrücke w Kromlau

.

.

Łęknica, Park Mużakowski – wypożyczalnia rowerów i noclegi

.

.

.

opracowanie & foto Albin Marciniak

https://www.facebook.com/marciniak.albin

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
CiekawostkiMałopolskiePolska

Alvernia Planet –futurystyczna atrakcja turystyczna jak z kosmosu, podróż do świata, który nie istnieje… a jednak można do niego wejść

przez KlubowiczAdmin
Napisane przez KlubowiczAdmin
Alvernia Planet

  Jadąc autostradą A4, widziałem je już wcześniej. Te dziwne, futurystyczne kopuły wyrastające z krajobrazu niczym obiekt, który nie powinien tu być. Zawsze wyglądały jak coś pomiędzy planem filmowym a bazą kosmiczną. Tym razem jednak nie przejechałem obok. Zjechałem. I to był moment, w którym zaczęła się podróż.

Czy można wejść do świata, który nie istnieje? Jeszcze niedawno wydawało się to wyłącznie domeną kina i wyobraźni. Dziś wystarczy zjechać z autostrady A4, by znaleźć się w miejscu, które bardziej przypomina bazę kosmiczną niż atrakcję turystyczną. Alvernia Planet to przestrzeń, w której granica między rzeczywistością a kreacją zaciera się niemal natychmiast. Kiedy stajesz przed tym kompleksem, wszystko przestaje być abstrakcją – monumentalne, metaliczne kopuły wyrastają z krajobrazu niczym statek kosmiczny, który właśnie wylądował.

To nie jest klasyczne zwiedzanie. To zaprojektowana podróż do innego świata – doświadczenie, które angażuje zmysły, prowadzi przez kolejne etapy odkrywania i pozwala poczuć się częścią rzeczywistości stworzonej od podstaw. Alvernia Planet to jedna z najbardziej niezwykłych atrakcji turystycznych w Polsce, która redefiniuje sposób, w jaki poznajemy nowe miejsca.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Pierwsze wrażenie – lądowanie

Nie da się przygotować na to miejsce. Można zobaczyć zdjęcia, można przeczytać opisy – ale kiedy stajesz przed tym kompleksem, wszystko przestaje być abstrakcją. Kopuły są ogromne. Metaliczne, gładkie, niemal nierealne. Nie przypominają niczego, co znam z klasycznych atrakcji turystycznych.

Miałem wrażenie, jakbym właśnie dotarł do miejsca, które zostało tu… pozostawione. Jakby ktoś wylądował i odleciał, zostawiając po sobie strukturę, której sens trzeba dopiero odkryć.

I wtedy pojawia się pierwsza myśl: to nie będzie zwykłe zwiedzanie.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Bilet, który nie jest biletem

Kupując wejście, nie miałem poczucia, że kupuję bilet. To raczej coś w rodzaju przepustki. Klucza. Fizycznego potwierdzenia, że za chwilę przekroczę granicę między „tu” a „tam”.

I rzeczywiście – moment wejścia jest zaprojektowany. To nie jest przypadkowe przejście przez drzwi. To próg. Skan biletu działa jak aktywacja. Jak rozpoczęcie sekwencji.

W tym momencie poczułem coś bardzo wyraźnego: teraz zaczyna się doświadczenie.

 

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Świat, który działa inaczej

W środku szybko przestaje się myśleć o tym miejscu jako o budynku. To nie jest obiekt. To środowisko.

Światło nie jest tu tylko światłem – prowadzi. Dźwięk nie jest tłem – reaguje. Obraz nie jest czymś, co się ogląda – on cię otacza.

Zamiast klasycznego „co tu jest do zobaczenia?”, pojawia się inne pytanie:
co tu się wydarzy ze mną?

I to jest kluczowa różnica.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Poznaj – pierwsze zanurzenie

Na początku uczysz się zasad tego świata. Nie w formie instrukcji, ale przez doświadczenie.

Zaczynam rozumieć, że technologia nie jest tu eksponatem. Nie pokazuje się jej „dla niej samej”. Ona działa w tle, tworząc efekty. Widzisz światło, które prowadzi cię przez przestrzeń. Słyszysz dźwięk, który zmienia się wraz z ruchem.

To trochę jak odkrywanie mechaniki rzeczywistości, która została zaprojektowana od zera.

I nagle łapiesz się na tym, że zaczynasz się poruszać inaczej. Uważniej. Wolniej. Bardziej świadomie.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Przeżyj – moment, w którym wchodzisz do środka

Jest taki moment, kiedy przestajesz być obserwatorem.

To nie dzieje się nagle. Raczej stopniowo. Ale w pewnym momencie orientujesz się, że już nie „oglądasz atrakcji”. Jesteś w niej.

Przestrzeń zaczyna dominować nad myśleniem. Zmysły przejmują kontrolę. Obraz, światło, dźwięk – wszystko składa się w jedno doświadczenie.

To bardzo rzadkie uczucie w turystyce, gdzie zazwyczaj przechodzimy od punktu do punktu. Tu nie ma „punktów”. Jest ciągłość.

I właśnie wtedy pojawia się coś, co trudno opisać: poczucie bycia w innym świecie.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Zagraj – kiedy zaczynasz coś tworzyć

Najciekawsze przychodzi później.

Bo to miejsce nie kończy się na odbiorze. Ono wymaga działania.

W pewnym momencie zaczynam uczestniczyć. Tworzyć. Wchodzić w interakcję. To nie są wielkie, spektakularne rzeczy – raczej subtelne działania, które sprawiają, że zostawiam tu swój ślad.

I to zmienia wszystko.

Bo nagle nie jestem już turystą. Jestem uczestnikiem.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Technologia, której nie widać

Najbardziej zaskakujące jest to, jak bardzo niewidoczna jest tu technologia – mimo że jest jej pełno.

Nie widzisz urządzeń. Nie widzisz kabli. Nie widzisz „systemu”.

Widzisz efekty.

Świat reaguje. Przestrzeń odpowiada. Doświadczenie się zmienia.

To sprawia, że łatwo uwierzyć, że to miejsce… żyje.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Przewodnicy z innego świata

W trakcie tej podróży pojawiają się momenty prowadzenia. Nie w formie klasycznego przewodnika, ale raczej subtelnych wskazówek.

To coś pomiędzy narracją a sugestią. Delikatne impulsy, które kierują dalej. Pomagają przejść przez kolejne etapy, ale nie narzucają tempa.

Dzięki temu nie czujesz się prowadzony. Czujesz, że odkrywasz.

Architektura jako doświadczenie

Same kopuły to osobny temat.

Z zewnątrz wyglądają jak futurystyczne obiekty. W środku okazują się przestrzeniami, które mają własną logikę.

Nie ma tu klasycznych podziałów. Pomieszczenia nie są „pokojami”. To raczej strefy doświadczeń.

Architektura nie jest tłem. Jest częścią narracji.

I to bardzo wyraźnie czuć.

 

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Droga powrotna

Najciekawsze jest to, co dzieje się po wyjściu.

Wracam do samochodu. Wsiadam. Wyjeżdżam na A4.

I nagle wszystko wydaje się… zwyczajne.

Za bardzo.

Bo przez kilka godzin byłem w miejscu, które działa inaczej. Gdzie przestrzeń reaguje. Gdzie technologia znika, a doświadczenie zostaje.

I wtedy pojawia się myśl:
to nie była atrakcja. To była podróż.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

Czy warto tu przyjechać?

Tak – ale pod jednym warunkiem.

Nie traktuj tego miejsca jak kolejnego punktu na mapie. To nie jest „coś do zobaczenia”. To coś, czego trzeba doświadczyć.

Zarezerwuj czas. Przyjedź świadomie. Daj się wciągnąć.

Bo jeśli potraktujesz to jak szybki przystanek przy autostradzie – stracisz to, co najważniejsze.

Dla kogo jest to miejsce?

Dla tych, którzy:

  • szukają nowych form turystyki

  • chcą poczuć coś więcej niż „zwiedzanie”

  • interesują się technologią, ale nie w suchym wydaniu

  • lubią doświadczenia immersyjne

  • chcą zobaczyć, jak może wyglądać przyszłość atrakcji turystycznych

Ale też dla tych, którzy po prostu chcą się na chwilę wyrwać z rzeczywistości.

.

Alvernia Planet

Alvernia Planet

odkrycie przy autostradzie

Mijamy setki miejsc. Większość z nich jest przewidywalna. Opisana. Oswojona.

To miejsce takie nie jest.

Alvernia Planet to coś więcej niż nowa atrakcja turystyczna. To eksperyment. Próba stworzenia świata, który działa na innych zasadach.

I z mojej perspektywy – działa.

.

.

opracowanie & foto Albin Marciniak
0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Chorwacja

Rastoke perła regionu Slunj w Chorwacji

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Rastoke – pomijana przez podróżnych perła regionu Slunj w Chorwacji.

  Większość osób podróżując na wybrzeże Chorwacji, mija nieświadomie tę niewielką miejscowość. Mija, przejeżdżając przez most zawieszony ponad zabytkowymi domami, gdzie pośród nich wije się rzeka Slunjčica tworząc wiele kaskad czy wodospadów. W świadomości podróżujących są inne, znajdujące się ok 30 km dalej, Jeziora Plitwickie z imponującymi wodospadami. To właśnie z tych jezior bierze swój początek rzeka Korana, która przepływa przez Rastoke i do jej wód wpływa rzeka Slunjčica, tworząca fenomen Rastoke.

 

 

Rastoke, młynarska perła regionu Slunj, powstała w wyniku gry natury, gdzie zielono-niebieska rzeka Slunjčica przepływa przez trawertynowe skały do rzeki Korana, tworząc liczne wodospady, bystrza, małe jeziora i kaskady. Dzisiaj przechadzając się pomiędzy zabytkowymi domami, wzdłuż przepływających odnóg tworzących kaskady, można rozkoszować się atmosferą tego miejsca. Można także przysiąść w jednej z kilku restauracji urządzonych obok a nawet tuż nad wodą.

 

 

Przez tysiące lat rzeki Korana i Slunjčica opierały się prawom natury i w wyniku tej walki wyrzeźbiły dla człowieka ogromne bogactwa naturalne na wapiennym płaskowyżu. To właśnie na tym niezagospodarowanym terenie, z wzniesieniami w postaci cieków wodnych i wodospadów, człowiek zbudował osadę Rastoke. Według przekazów osadnictwo i wykorzystanie wody w Rastoke znane dzisiaj, datuje się na XVII wiek, choć przypuszcza się, że istniało także wcześniej.

 

 

Rastoke to imponująca harmonia natury i dokonań człowieka, gdzie jako główny i jedyny napęd młynów wykorzystano siłę wody. Po raz pierwszy prymitywne maszyny przestały być napędzane siłą ludzką ani zwierzęcą. Oprócz mielenia zboża, energię wody wykorzystywano także do prania odzieży. Na długo przed wynalezieniem pralki pranie w Rastokach „prano” w koszach obok młynów. Koszami były głębokie, drewniane beczki z wywierconymi otworami, w których woda raz po raz obracała pranie, aż było całkowicie czyste.

 

 

Najwięcej domów mieszkalnych powstało pod koniec XIX i na początku XX wieku, a ze względu na swoje wyjątkowe piękno naturalne i tradycję historyczną Rastoke zostało wpisane na listę Państwowej Administracji Ochrony Dziedzictwa Kulturowego i Historycznego w 1962. W Rastokach istniały wówczas 22 młyny, 4 zakłady sukiennicze, 7 koszy do mycia roślin i irysów oraz 28 domów wraz z przynależnymi im budynkami gospodarczymi.

 

Ze względu na harmonijne dziedzictwo architektoniczne, historyczne i etnograficzne Rastok został wpisany w 1969 roku do Rejestru Nieruchomych Zabytków Kultury Regionalnego Instytutu Ochrony Zabytków Kultury w Zagrzebiu.

 

Rastoke – wieś w Chorwacji, w żupanii karlowackiej, w mieście Slunj. W 2011 roku liczyła 50 mieszkańców. (spis powszechny ludności, gospodarstw domowych i mieszkań 2011)

 

W czasach funkcjonowania młynów i pełnego wykorzystania wody, często dochodziło do kłótni pomiędzy gospodarzami. Powodem było zastawianie koryt cieków, by więcej wody skierować na swoje koło młyńskie, pozbawiając odpowiedniej ilości wody kolejnych gospodarzy.

 

 

Centrum Informacji Turystycznej – Turističko informativni centar
Rastoke 2, 47240 Slunj, Hrvatska-Croatia
Poniedziałek – Sobota: 10:00 – 16:00
niedziela: nieczynne

O Rastokama

mapa interaktywna
https://slunj-rastoke.hr/info-karta/

 

 

Rastoke leży na trasie z Karlovac do Plitvička Jezera. Uwaga, zdecydowana większość osób skupia się na panoramie i ruinach zamku na wzgórzu powyżej, przejeżdżając przez duży most po łuku drogi, gdy tymczasem poniżej znajdują się te piękne wodospady.

 

 

Parkowanie. 
Jadąc z Karlovac, dojeżdżając do Rastoke, ok 300 m przed łukiem mostu jest zatoczka. Kolejny parking jest po minięciu łuku mostu a przed następnym (pomiędzy mostami) jest zjazd w lewo i tuż przy drodze jest parking. Obowiązuje strefa, więc postój auta należy opłacić w parkomacie (1 euro za 1h). Nie ma możliwości wjazdu do zabytkowej części wsi.

 

Tani nocleg w pobliżu

Melnička ul. 3, 47240, Slunj, Chorwacja

https://familypuskaric.weebly.com/

Sprawdzone w kwietniu 2024. Cena na kempingu – samochód + 2 namioty + 2 osoby = 26 euro

pokój 2 osobowy = 36 euro (za 2 osoby)

 

 

 

 

 

 

 

 

opracowanie & foto: Albin Marciniak

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
MałopolskieMuzea

Zwiedzanie oddziałów Muzeum Historycznego Miasta Krakowa

przez Albin Marciniak
Napisane przez Albin Marciniak

 Zwiedzanie oddziałów Muzeum Historycznego Miasta Krakowa

Kraków, miasto znane i podziwiane przez turystów nie tylko z Polski ale i z całego świata.


Pierwsze kroki wszyscy kierują na rynek by przejść się wzdłuż kamienic kupieckich czy przysiąść w jednej w kilkudziesięciu kawiarni, chłonąc wyjątkową atmosferę jednego z największych rynków w Europie.
Nie sposób przejść obojętnie obok Bazyliki Mariackiej czy pomnika Adama Mickiewicza. Nie można nie wejść do Sukiennic, które w swoich wnętrzach kryją nie tylko kramy kupieckie czy restauracje a w podziemiach fantastyczną wystawę prezentującą tysiącletnią historię Grodu Kraka. Niczym wisienką na torcie będzie wejście na piętro Sukiennic. W 1879 roku sale I piętra gmachu Sukiennic wybrane zostały na siedzibę powstającego Muzeum Narodowego To właśnie w Sukiennicach mieści się jedna z największych w Polsce stałych wystaw XIX-wiecznego polskiego malarstwa i rzeźby. Ekspozycja obejmuje cztery sale: Sala Bacciarellego, Sala Michałowskiego, Sala Siemiradzkiego czy Sala Chełmońskiego.
.

Kraków wieczór 42

Rynek Główny, Sukiennice i dorożki.

.
Tłumy turystów niezmiennie od lat, ciągną ulicą Grodzką na Wzgórze Wawelskie, gdzie jednym wystarczy spacer po dziedzińcu a inni przejdą po wnętrzach Zamku Królewskiego.
To są oczywiście żelazne punkty programu każdej wycieczki czy turystów indywidualnych odwiedzających Kraków. Co jednak gdy ktoś zauroczy się w tym mieście i zechce odwiedzić Gród Kraka ponownie ? Co wówczas gdy ktoś przyjeżdża tutaj znacznie częściej ? Miejsc oczywistych jest wiele a jeszcze więcej jest miejsc i zakamarków tych mniej oczywistych.
Wiele lat temu byłem właśnie tym turystą, zauroczonym w mieście do którego uwielbienia i innego spojrzenia nauczył mnie Profesor Wiktor Zin. To przez niego a właściwie dzięki Niemu i Jego genialnym opowieściom „Piórkiem i Węglem” pokochałem Kraków i jego zabytki. I tak od dziesięcioleci spaceruję ulicami wyjątkowego miasta, zaglądając w coraz to inne zakamarki, odwiedzając po raz enty Wawel, wchodząc po raz setny na Wieżę Ratusza czy wdrapując się na Hejnalicę, by wraz ze strażakiem grającym hejnał 96 razy na dobę, spoglądać na panoramę ulubionego miasta.Mogę powiedzieć że znam Kraków dobrze. Wydawało mi się że znam to miasto bardzo dobrze i miałem rację, wydawało mi się…Pomijając że cały czas coś się zmienia i powstają nowe, inne przestrzenie, to jednak tak dużego miasta, o tak bogatej historii i tak wielu zabytków nie sposób poznać dokładnie.Nie znam wszystkiego ja, a co dopiero turysta który jest tutaj po raz kolejny, powiedzmy w delegacji czy też z chęci kolejnej wizyty w mieście do którego się wraca. Kolejny dzień na rynku ? Kolejny raz na Krakowskim Kazimierzu ? Kolejny raz na Wawelu ?  Owszem, można ale… no właśnie, ale jest jeszcze tyle miejsc do zobaczenia i to miejsc jakże ciekawych. 
.
Muzeum Stanislawa Wyspianskiego oddzial Muzeum Narodowego w Krakowie 1
.
Muzeum Stanisława Wyspiańskiego przy Placu Sikorskiego 6
.
.

Przechodziłem obok setki razy. Setki razy w nieświadomości mijałem obiekty których wnętrza skrywały skarby. Nie, nie przesadzam mówiąc o skarbach, bo te miejsca to oddziały Muzeum Narodowego w Krakowie które prezentują coś do czego zaraził mnie wspomniany wcześniej Profesor Wiktor Zin. By być bardziej precyzyjnym mówiąc o tych skarbach, to coś z czym miałem i mam do czynienia na co dzień i to od dzieciństwa.

.
Mówiąc o Muzeum Narodowym większości zapewne przychodzi na myśl Gmach Główny, a tymczasem… Niewielki obiekt, wyróżniający się jedynie elewacją z cegły i kamienia, zaadoptowany z budynku Starego Spichlerza, który jak już wspominałem mijałem wielokrotnie. Muzeum Stanisława Wyspiańskiego przy Placu Sikorskiego 6 czyli całkiem blisko Plant i Rynku Głównego. Wchodzę po raz pierwszy, mieszkając tak wiele lat w Krakowie. Wchodzę i czuję się jak dziecko w fabryce czekolady, mogąc jeść do woli. Nikt mnie nie pogania, nie muszę zakładać kapci i mogę robić zdjęcia. Mogę też do woli stać i gapić się na obrazy znane z podręczników szkolnych i wielu pocztówek. Tak oto stoję twarzą w twarz z mistrzem Stanisławem Wyspiańskim i jego obrazom. Obrazom przywołującym w pamięci wspomnienia. Na piętrze spoglądam na projekty jego autorstwa, znane witraże wyszły spod jego ręki. Słynne podręcznikowe i filmowe „Wesele” Wyspiańskiego ? No właśnie, także i tutaj zobaczyłem to od podszewki. Stanisław Wyspiański (1869–1907) – dramatopisarz, poeta, malarz, grafik, reformator teatru, projektant wnętrz – należy do grona najwybitniejszych i najwszechstronniejszych twórców polskich.Muzeum które jeszcze nie raz odwiedzę bo klimat samego miejsca wciąga a jego obrazy hipnotyzują.
Wchodząc do tego muzeum, byłem przekonany że godzina lekcyjna załatwi sprawę. Jakże można się pomylić. Nie wiedząc kiedy, zleciały ponad dwie godziny. 
.
Kamienica Szolayskich Muzeum Narodowe w Krakowie
.
Kamienica Szołayskich im. Feliksa Jasieńskiego
.

Po wyjściu na zewnątrz pomyślałem sobie że to dobry czas na kawę. Ruszyłem zatem w stronę Rynku. Przechodząc przez Plac Szczepański mijałem a jakże, enty raz okazałą kamienicę w niedalekim sąsiedztwie Teatru Starego. Kamienica Szołayskich im. Feliksa Jasieńskiego to narożny, dwupiętrowy budynek usytuowany w pobliżu Rynku Głównego a że byłem już pozytywnie naładowany sztuką, postanowiłem że wstąpię na chwilkę i dosłownie zerknę czy warto.

.
Nastawienie i jakże inne od tych znanych z innych muzeów miłe podejście obsługi, zachęciło mnie by wejść na piętro, a tutaj…
Dwie stałe ekspozycje: „Przedmioty. Galeria designu polskiego XX i XXI wieku” oraz „Przekroje Galeria architektury polskiej XX i XXI wieku”. Na pierwszym piętrze miałem spory przekrój: od projektów graficznych, przez modę i meble, po gry komputerowe – najciekawsze przykłady polskiego designu ostatnich ponad 120 lat prezentowane są na stałej ekspozycji „Przedmioty. Galeria Designu Polskiego XX i XXI wieku”. Prezentacja tych wyjątkowych obiektów to zapowiedź przyszłej działalności nowego oddziału Muzeum Narodowego w Krakowie w dawnym hotelu Cracovia.
Na drugim piętrze wystawa nie mniej wciągająca. Tutaj znajduje się ekspozycja podzielona na sześć sekcji odpowiadających sześciu tematom, w ramach których pokazane są wybrane polskie projekty i realizacje architektoniczne XX i XXI wieku. Owe zagadnienia zostały tak dobrane, aby umożliwić opisanie architektury w jej codziennym funkcjonowaniu oraz oddziaływaniu na człowieka i otoczenie. Wystawa to oczywiście wiele doskonałych makiet uzupełnionych zdjęciami i rysunkami, a wszystko w doskonałej aranżacji.
.
Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 55
.
Warto zagłębić się w każdą prezentowaną wystawę, bo Kamienica Szołayskich jest niczym pudełko czekoladek o jakim wspominał Tom Hanks  w filmie „Forrest Gump” i nigdy nie wiesz, na co trafisz przemierzając kolejne sale na kolejnych piętrach. Kawa musiała poczekać kolejne blisko 3 godziny ale jak mawiał Arnolda Schwarzenegger –  I’ll be back.
Na parterze znajduje się godna polecenia Księgarnia Muzeum Narodowego w Krakowie. To przede wszystkim dla chcących zabrać ze sobą zdjęcia i opisy tych i innych wystaw muzealnych. Wybór publikacji i albumów jest imponujący.
Godne uwagi jest to, że zbiory muzealne dostępne są także dla osób niepełnosprawnych. W każdym z obiektów mijałem widny dla wózków i osób z problemami ruchowymi.

Dniem otwartym w MHK jest wtorek. W tym dniu można bezpłatnie zwiedzać większość oddziałów MHK.

.
.
Widok na Wzgórze Wawelskie
.
.

Muzeum Stanisława Wyspiańskiego przy Placu Sikorskiego 6

Muzeum Stanislawa Wyspianskiego oddzial Muzeum Narodowego w Krakowie 2

 

Muzeum Stanislawa Wyspianskiego oddzial Muzeum Narodowego w Krakowie 3

 

Muzeum Stanislawa Wyspianskiego oddzial Muzeum Narodowego w Krakowie 4

 

Muzeum Stanislawa Wyspianskiego oddzial Muzeum Narodowego w Krakowie 5

 

Muzeum Stanislawa Wyspianskiego oddzial Muzeum Narodowego w Krakowie 6

Plan zagospodarowania Wzgórza Wawelskiego.

 

 

Kamienica Szołayskich im. Feliksa Jasieńskiego

Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 2

 

Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 11

 

Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 13

 

Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 21

 

Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 29

 

Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 30

 

Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 39

 

Muzeum Narodowe w Krakowie Kamienica Szolayskich 57

 

 

 

 

 

 SKANSENY I MUZEA PLENEROWE W MAŁOPOLSCE

 

https://klubpodroznikow.com/https://www.klubpodroznikow.com/wp-content/uploads/2020/10/SKANSENY-07f.jpg
Opracowanie & foto: Albin Marciniak
0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
@2021 - All Right Reserved. Designed and Developed by PenciDesign