czwartek, 7 maja, 2026
Różne media

Walka z cyberzagrożeniami – jak zgłaszać cyberprzestępstwa i zagrożenia w sieci

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Walka z cyberzagrożeniami – jak zgłaszać cyberprzestępstwa i zagrożenia w sieci

 Od czasu swobodnego dostępu do internetu i mediów społecznościowych, lawinowo wzrasta cyberzagrożenie. W połączeniu z telefonami komórkowymi, cyberprzestępstwa stały się powszechnym i stale rosnącym zagrożeniem. Udostępnianie w mediach społecznościowych wielu informacji o swoim życiu, miejscu zamieszkania, wyjazdach a także danych wrażliwych. wiele osób nie zdaje sobie sprawy z problemu i realnego zagrożenia. Niestety, łatwowierność  ludzi a także (bardzo często) chciwość, prowadzi nawet do dramatów.

 

Od 12 stycznia 2022 roku funkcjonuje ustawa, która powołała nową jednostkę policji – Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości. Jednostka, której zadaniem jest walka z cyberzagrożeniami, i jest odpowiedzią na stale rosnącą skalę cyberprzestępstw oraz pojawiające się nowe zagrożenia w sieci.

 

Można zgłaszać  zgłosić maile z próbami wyłudzania danych, złośliwą domenę, fałszywe sklepy czy nawet aukcje internetowe, podejrzane wiadomości SMS z linkami itp. Można a nawet należy zgłaszać wszelkie próby oszustw internetowych, by pomóc w zwalczaniu tego procederu. Niestety dużym źródłem oszustw jest Facebook a zgłaszanie tego do pracowników grupy Meta (właściciel Facebooka), mija się z celem. Wskazywanie oszustów dla pracowników Marka Zuckerberga nie jest żadnym naruszeniem regulaminu FB. Płatne reklamy oszustów są dla Mety źródłem dochodów a nie problemem. Dlatego wszelkie cyberprzestępstwa należy zgłaszać do Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości poprzez stronę specjalnie do tego przygotowaną.

 

zgłoszenia

https://incydent.cert.pl/#!/lang=pl

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Afryka

Termy Antoniusza w Tunezji – Afryka Północna

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Termy Antoniusza w Tunezji

Termy Antoniusza w Tunezji – Afryka Północna

   Termy Antoniusza w Kartaginie to jedno z najbardziej spektakularnych świadectw potęgi starożytnego Rzymu w Afryce Północnej. Podczas wizyty w Tunezji zwiedzanie Tunisu oraz ruin Kartaginy jest absolutnym „must see” – tak jak Wawel w Krakowie, stanowią symbol historii, dziedzictwa i tożsamości regionu.
Termy Antoniusza w Tunezji Afryka Północna
Zbudowane na cyplu nad Zatoką Tuniską Kartaginy. W czasach swojej świetności były jednym z trzech największych kompleksów po termach Karakalii oraz Dioklecjana w Rzymie. Dzisiaj było by to centrum SPA i fitness, tyle że zbudowane za czasów Rzymskich, przez Antoniusza Pobożnego między 145 a 162 rokiem ne. Mimo iż minęło kilkanaście stuleci, do dzisiaj możemy oglądać spadek po Wandalach, czyli pozostałości  ogromnego kompleksu.
 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 1

W skład rozległego kompleksu wchodziły szatnie, baseny z zimną i gorącą wodą, sauny, sale do masażu a nawet sale gimnastyczne wówczas nazywane gimnazjonami. Główna łaźnia dorównywała swoją wielkością basenu olimpijskiego.  Rzymianie w termach zastosowali nawet hypocaustum, czyli system centralnego ogrzewania. W II wieku naszej ery centralne ogrzewanie ! Kotłownia czyli palenisko zlokalizowane było  w podziemiach budowli. Tam była podgrzewana woda, rozprowadzana następnie do poszczególnych pomieszczeń. Całość położona w pięknym miejscu nad Zatoką Tuniską nad Morzem Tyrreńskim w miejscu rzymskiego miasta Carthago, obecnie ruin Kartaginy.

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 2

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 3

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 4

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 5

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 6

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 7

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 6

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 8

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 7

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 10

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 11

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 13

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 14

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 16

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 17

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 18

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 19

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 20

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 21

 

Termy Antoniusza w Tunezji Tunis 22

 

 

opracowanie & foto: Albin Marciniak
0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Podlaskie

Suwałki – najciekawsze miejsca nie tylko na weekend

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Suwalki miasto zabytki 8

Suwałki – najciekawsze miejsca nie tylko na weekend

   Suwałki potocznie nazywane są „Polskim Biegunem Zimna”. Za sprawą arktycznych wpływów region ten jest zaliczany do najzimniejszych obszarów Polski. Jednak jak wszędzie, także i tutaj zmiana klimatu jest odczuwalna o czym potwierdzają mieszkańcy – „Panie, dawniej to były zimy, nie to co teraz. Ta opinia o srogich zimach przyciągała w zimie turystów, a teraz to już mniej”.

Suwalki miasto zabytki 8

Może coś w tym jest, jednak rok ma 4 pory roku a każda ma swój urok i swoich zwolenników. Oczywiście wiosna a zwłaszcza lato przyciąga amatorów żeglarstwa, wszak Jezioro Wigry oraz Hańcza leżą w sąsiedztwie Suwałk. Rzeka Czarna Hańcza przyciąga amatorów kajaków z całego kraju a nawet spoza granic. Meandry czystej wody przepływającej przez malownicze tereny Suwalszczyzny są już wręcz legendarne. Obserwując leniwy nurt Czarnej Hańczy płynącej przez środek Suwałk, nie sposób zaprzeczyć fascynacji tą urokliwą rzeczką. 

 

Suwalki miasto zabytki 11

Miejsc ciekawych, uroczych, schowanych w ciszy i zieleni na Suwalszczyźnie jest  sporo, podobnie jak miejsc gdzie można wypoczywać także aktywnie. Setki kilometrów ścieżek pieszych i rowerowych pozwala także choćby na chwilę, oderwać się od samochodu. Ba, brak zasięgu w wielu miejscach pozwala także odciąć się od telefonu, co po pewnym czasie staje się błogim stanem.

 

 Suwalki miasto zabytki 5

Zalew Arkadia

 

 

 Okolice Suwałk to krajobrazy „Zielonych Płuc Polski”. Należą do najpiękniejszych w Polsce i zachwycają połączeniem wzgórz morenowych z krainą rozległych lasów i jezior, które uchodzą za najpiękniejsze i najczystsze w Polsce. Potwierdzeniem tego faktu jest Wigierski Park Narodowy, Suwalski Park Krajobrazowy oraz Dolina Rospudy i Czarnej Hańczy.

Ruszmy zatem na zwiedzanie ” Polskiego Bieguna Zimna” i okolic…

 

Suwałki i miejsca które w tym mieście warto odwiedzić i zobaczyć.

Nie tylko z zimnem ale i z krasnoludkami kojarzone są Suwałki, które można spotkać w wielu zakątkach miasta. To właśnie stąd wywodzi się Koszałek Opałek, Król Błystek czy Kocie Oczko. Baśń O Krasnoludkach i sierotce Marysi napisała Maria Konopnicka, która urodziła się i spędziła dzieciństwo właśnie w Suwałkach. Tutaj też mieści się muzeum jej imienia.

Kuchnia Tatarska „U Alika” 

Wiele osób odwiedzających Suwałki pierwsze kroki kieruje właśnie do tej restauracji. Legendarna już kuchnia tatarska serwuje potrawy wychwalane przez wszystkich. W sezonie ciężko o wolny stolik. Jak sami właściciele podkreślają, nie jest to restauracja ani bar. Jest to kuchnia bo codziennie gotują inne potrawy, by wszystko było świeże i smaczne.

 

Suwalki miasto U Alika

Muzeum Okręgowe w Suwałkach

 

 Wizyta w muzeum najlepiej przygotuje do zwiedzania, pokazując historię i najważniejsze daty w dziejach miasta. Dlatego też od muzeum warto zacząć przygodę z Suwałkami.

Spadkobierca Społecznego Muzeum Ziemi Suwalskiej z siedzibą w Resursie Obywatelskiej. Jego powstanie to zasługa Anto­niego Patii – społecznika, nauczyciela i krajoznawcy.

Początki zbiorów to okazy geologiczne z terenu Suwalszczyzny, potem -dzięki ofiarności suwalczan – wzbogacone o kolekcje sztuki, etnografii i in. Od 1975 r. jako państwowa placówka prowadzi na terenie województwa suwalskiego oddziały muzealne w Augustowie, Piszu, Mikołajkach, Praniu, Ogródku i oddział w Suwał­kach – Muzeum im. Marii Konopnickiej. Od 1999 r. miejska instytucja kultury. Stałe wystawy prezentują przeszłość geolo­giczną Suwalszczyzny, pradzieje regionu (tematyka jaćwieska), zbiory malarstwa polskiego XIX i początku XX wieku, malar­stwo Alfreda Wierusza-Kowalskiego oraz biografię Marii Konopnickiej. Liczne wystawy czasowe poświęcone kulturze, sztuce, tradycji. Organizator dwóch cyklicznych imprez: Festynu Archeologicznego na terenie cmentarzyska Jaćwingów w Szwajcarii oraz Pikniku Kawaleryjskiego w Suwałkach. Inicjator i organizator licznych przedsięwzięć archeologiczno-wykopaliskowych w regionie. Uhonorowane tytułem „Zasłużony dla Miasta Suwałk” w 2006 r.

Suwalki miasto zabytki 2

 

Plac Marii Konopnickiej

Suwalki miasto zabytki 1

 

Pomnik Marii Stanisławy Konopnickiej z Wasiłowskich (1842–1910)

 Suwalki miasto zabytki 7

 

Urodziła się 23 maja 1842 roku w Suwałkach w rodzinie Józefa i Scholastyki, którzy przybyli do Suwałk w 1841 roku, wraz z pierworodną córką Wandą. Józef Wasiłowski, z wykształcenia prawnik, objął wówczas funkcję obrońcy prokuratorii guberni augustowskiej i patrona trybunału. W Suwałkach mieszkali w domu rejenta Jana Zapiórkiewicza, przy ówczesnej ulicy Petersburskiej 200 (obecnie T. Kościuszki 31).

W rok później, na świat przyszła ich druga córka, Maria Stanisława – późniejsza poetka i pisarka. Wasiłowscy opuścili Suwałki w 1849 roku i przenieśli się do Kalisza. Wcześniej urodziło im się jeszcze czworo dzieci (jedno z nich, Zofia, zmarło wkrótce po porodzie i zostało pochowane na suwalskim cmentarzu). W 1862 roku Maria wyszła za mąż za Jarosława Konopnickiego, zubożałego ziemianina, dzierżawcę majątków: Bronowo i Gusin. Debiutowała w 1875 roku. Powszechne uznanie przyniosła jej twórczość patriotyczna oraz utwory dla dzieci, m.in. baśń O Krasnoludkach i sierotce Marysi. Nigdy nie odwiedziła rodzinnych Suwałk, jednak do miasta lat dziecięcych powróciła w opowiadaniach Z cmentarzy i Anusia. Od 1973 roku w budynku przy ulicy Kościuszki 31, w którym autorka Roty spędziła dzieciństwo, mieści się Muzeum jej imienia.

 

 

Suwalki miasto zabytki 16

Król Błystek i Kocie Oczko – przy pomniku Marii Konopnickiej – Nr 5 na Szlaku Krasnali w Suwałkach

 

 

Suwalki miasto zabytki 15

Pomnik Ryszarda Riedla – gitarzysty i wokalisty oraz autora tekstów legendarnej grupy Dżem oraz Ławeczka „Bluesmana” znajduje się na ul. Chłodnej. Wraz z płytami wmurowanymi w pasaż stanowi upamiętnienia odbywających się corocznie koncertów w ramach Suwalskiego Blues Festiwalu.

 

 

Suwalskie murale

Murale zdobiące całe elewacje kamienic są już wizytówką miasta i nie sposób przejść obok nich obojętnie. Jest nawet wyznaczony szlak miejski by ułatwić zobaczenie tych najokazalszych. Rzecz jasna wizytę najlepiej jest rozpocząć w Centrum Informacji Turystycznej, by uzbrojeni w mapkę miasta ruszyć na poszukiwanie Reksia, Pogodnych Suwałk czy Suwałki Blus Festiwal.

Suwalki miasto murale na kamienicach 3

 

Zabytkowe kościoły

Suwalki miasto zabytki 12

Cerkiew pod wezwaniem Wszystkich Świętych – prawosławna cerkiew parafialna w Suwałkach.
Świątynia została wybudowana w latach 1891–1892. Wyświęcono ją 8 września 1892. Początkowo pełniła funkcję kaplicy cmentarnej, w której odprawiano nabożeństwa żałobne. Od 1940 r. jest świątynią parafialną. Po II wojnie światowej kilkakrotnie okradana. Wewnątrz świątyni skromny, jednorzędowy ikonostas ozdobiony ikonami w stylu akademickim. Obok świątyni znajduje się „Cmentarz Siedmiu Wyznań”.

 

Suwalki miasto zabytki 3

Kościół pod wezwaniem Najświętszego Serca Pana Jezusa. Obiekt został wzniesiony w latach 1838–1840 jako cerkiew prawosławna pod wezwaniem Zaśnięcia Najświętszej Marii Panny. Kilkakrotne przebudowy niemal całkowicie zatarły jej pierwotną bryłę. Po I wojnie światowej, cerkiew została przekazana kościołowi katolickiemu.

 

Suwalki miasto zabytki 6

Kościół świętego Piotra i Pawła. Świątynia powstała w latach 1904–1906 jako cerkiew 5. Brygady Strzeleckiej pod wezwaniem Aleksandra Newskiego. Po odzyskaniu niepodległości przejął ją kościół katolicki, a w 1923 roku duszpasterstwo wojskowe. Wówczas też przebudowano ją pozbawiając cech świadczących o poprzednim przeznaczeniu. Kościół ucierpiał w czasie II wojny światowej, kiedy w 1944 roku wycofujący się z miasta Niemcy wysadzili w powietrze główną wieżę. Po ostatniej przebudowie zastąpiły ją dwie nowe, wybudowane w narożnikach czoła świątyni.

 

 

Suwalskie murale 

Suwalki miasto murale na kamienicach 5

 

Suwalki miasto murale na kamienicach 4

 

Suwalki miasto murale na kamienicach 2

 

Suwalki miasto murale na kamienicach 1

Okolice Suwałk…

Hańcza – jezioro położone na Pojezierzu Wschodniosuwalskim. Najgłębsze jezioro w Polsce i w całej środkowej części Niżu Europejskiego. Maksymalna głębokość jeziora wynosi 108,5 m a przepływa przez nie rzeka Czarna Hańcza o której wspomniałem wyżej.

Jezioro Hancza

Wigry – Jezioro rynnowe położone w północno-wschodniej Polsce w województwie podlaskim na terenie Wigierskiego Parku Narodowego.

 

Bardzo popularny szlak Wokół Wigier im. Antoniego Patli – ciekawostki na trasie tego szlaku: https://www.zprzewodnikiem.pl/cms,id,10.html

Jezioro Wigry Wigierski Park Narodowy 2

 

 

Pokamedulski Klasztor w Wigrach

Wyspę wigierską zamieszkiwały  plemiona bałtyjskach Jaćwingów, rozbite w II połowie XIII w przez Krzyżaków.  Już w XI wieku tereny obecnej diecezji ełckiej objął swym misjonarskim posłannictwem  św. Brunon z Kwerfurtu (+1009).

Na ponad dwa wieki przed przybyciem Kamedułów na Wigry Król Władysław Jagiełło miał natknąć się tutaj podczas łowów na pustelnię. Wiadomość o niej dotarła do Krakowa. Stamtąd dowiedzieli się niej Kameduli. Przybyli do Polski (1603) i za zgodą króla osiedlili się w tym miejscu –  w 1668 roku.

Erem Wyspy Wigierskiej (Eremus Insulae Vigrensis ) – tak został określony klasztor kamedulski w przywileju z dnia 6 stycznia 1667r. W 1715 r. Kameduli założyli miasto Suwałki. Zakładali też wsie i folwarki, budowali drogi.

Po III rozbiorze Polski, w 1796 roku władze zaborczych Prus skonfiskowały dobra Kamedułów, a w 1800 r. usunięto ich z Wigier. Klasztor wigierski zaczął podupadać. Duże zniszczenia poczyniły wojska niemieckie podczas I wojny światowej. W 1915 r. w wyniku ostrzału artyleryjskiego poważnemu uszkodzeniu uległ Kościół, Dom Furtiana oraz Refektarz.

W okresie II Rzeczypospolitej rozpoczęła się odbudowa i trwała do wybuchu II Wojny Światowej.

W 1973 Ministerstwo Kultury i Sztuki wydzierżawiło od Kościoła kompleks na 50 lat zobowiązując się do jego odbudowy i remontu. Jednak zważywszy na wysokie koszty utrzymania  z dniem 9.12.2010 roku wypowiedziało umowę skracając ją o 12 lat.

W odpowiedzi na to Biskup Ełcki, Bp Jerzy Mazur powołał Wigierski Areopag Nowej Ewangelizacji  (WANE), który swoją działalność rozpoczęło dnia 1 maja 2011 r, oraz Fundację Wigry Pro, która swoją działalność rozpoczęła z dniem 1 stycznia 2016 r.

https://fundacja.wigry.pro/

Pokamedulski Klasztor w Wigrach Wigierski Park Narodowy 3

 

 

Wigierski Park Narodowy

Wigierski Park Narodowy położony jest na północnym skraju Puszczy Augustowskiej, czwartego pod względem wielkości zwartego kompleksu leśnego w Polsce, który wraz z lasami na terytorium Litwy i Białorusi pokrywa obszar około 160 tysięcy hektarów. WPN to jeden z największych parków narodowych w Polsce. Został powołany z dniem 1 stycznia 1989 r. jako piętnasty z kolei park narodowy w Polsce. Park utworzony został na obszarze 14 956 hektarów. W chwili powstania był czwartym co do wielkości powierzchni polskim parkiem narodowym. Jego aktualna powierzchnia wynosi 15 089,79 ha.

https://www.wigry.org.pl/

Wigierski Park Narodowy 1

 

 

Park Krajobrazowy w Turtulu

12 stycznia 1976 r. na obszarze zagłębienia Szeszupy i terenach otaczających jezioro Hańcza utworzono Suwalski Park Krajobrazowy. Cały obszar znajduje się w dorzeczu Niemna, do którego doprowadzają wody dwie rzeki: Czarna Hańcza i Szeszupa. Siedziba Suwalskiego Parku Krajobrazowego znajduje się w Malesowiźnie – Turtulu.

Turtul – przysiółek wsi Malesowizna w województwie podlaskim. Od XVII wieku znane jako osada młyńska z młynem wodnym napędzanym spiętrzoną wodą Czarnej Hańczy. Obecnie nad stawem młyńskim mieści się dyrekcja Suwalskiego Parku Krajobrazowego z ośrodkiem turystyczno-edukacyjnym.

https://spk.org.pl/

Park Krajobrazowy w Turtulu 2

 

 

Muzeum Grodziska w Szurpilach

Jaćwingowie zamieszkiwali teren obecnej Suwalszczyzny od okolic jeziora Wiżajny na północy po dolinę Biebrzy na południu. Granicą zachodnią był wschodni pas Krainy Wielkich Jezior Mazurskich a wschodnią Niemen.

Lud ten tworzył luźne związki rodowo-plemienne. Na ich czele stała starszyzna. Grupy te jednoczyły się jedynie na czas wojen lub wypraw łupieżczych. Wówczas wybierano wspólnego wodza. Z czasem wodzowie starali się zjednoczyć plemiona w księstwo, jednak bez skutku. W swoich wyprawach wojennych Jaćwingowie zapuszczali się daleko np. w okolice Grudziądza, Drohiczyna, Lublina, Włodzimierza Wołyńskiego. Nie uszły Jaćwingom bezkarnie te wyprawy, przeciw sobie mieli Rusinów, Polaków i Krzyżaków ci ostatni, w 1283 r., dokonali zagłady Jaćwieży.
Najokazalszymi śladami osadnictwa jaćwieskiego, rozwijającego się na Suwalszczyźnie w II-XIII w. są grodziska, zlokalizowane zazwyczaj na wzgórzach w otoczeniu jezior, rzek lub obszarów podmokłych. Na wzgórzach tych, zwanych też Górami Zamkowymi, lub z litewska pilakalniami (od litewskiego pile – zamek i kalnas – góra), stały niegdyś drewniane grody, zamki lub strażnice obronne z dość szczupłą załogą, natomiast w okresach zagrożeń chroniła się tam cała ludność z okolicznych osad.

więcej: http://www.powiat.suwalski.pl/kat/nasz-powiat/historia/jacwingowie

Muzeum Grodziska w Szurpilach

 

 

Święto Siei

Podlaskie Tradycyjne Święto Siei nad jeziorem Wigry to święto miłośników tego smacznego gatunku ryb, organizowane jest co roku w ogrodach przyklasztornych a duży piknik i świetna zabawa ściąga tłumy chętnych. Wydarzenie organizowane jest przez Stowarzyszenie Lokalna Grupa Rybacka „Pojezierze Suwalsko-Augustowskie”.

http://lgr-pojezierze.eu

Piknik kulinarny święto siei 3

 

Jezioro Wigry Wigierski Park Narodowy 1

 

Jezioro Wigry, Wigierski Park Narodowy

Park Krajobrazowy w Turtulu 1

 

Park Krajobrazowy w Turtulu

Pokamedulski Klasztor w Wigrach Wigierski Park Narodowy 1

 

 Pokamedulski Klasztor w Wigrach

Pokamedulski Klasztor w Wigrach Wigierski Park Narodowy 2

 

Pokamedulski Klasztor w Wigrach

Wigierski Park Narodowy 2

 

Wigierski Park Narodowy

Wigierski Park Narodowy 3

 

Wigierski Park Narodowy

Suwalki miasto zabytki 9

 

Zalew Arkadia a wokoło jeziora sporo miejsca by spacerować, pobiegać, jeździć na rowerze, na rolkach, na hulajnodze. Jest także kilka boisk do siatkówki, dwa korty do tenisa. Jest oczywiście plaża miejska z pomostem prowadzącym na wyspę. Uroku dodaje fontanna na jeziorze.

 

Suwalki miasto zabytki 14

 

Suwalki miasto zabytki 10

 

Suwalki miasto zabytki 4

 

Mapka ścieżek edukacyjnych Las i Suchary, znajdujących się przy siedzibie Wigierskiego Parku Narodowego. Przyroda w bliskim sąsiedztwie parkingu, polecana dla całych rodzin.

 

scieżka edukacyjna 1

opracowanie & foto  Albin Marciniak
0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
CZARNOGÓRARóżne media

Czarnogóra na finiszu drogi do UE. Traktat akcesyjny w przygotowaniu, euro największą niewiadomą

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Czarnogóra w UE 2028

   Czarnogóra wchodzi w decydującą fazę integracji z Unia Europejska – rozpoczęcie prac nad traktatem akcesyjnym oznacza, że proces rozszerzenia przestaje być polityczną deklaracją, a staje się konkretnym projektem prawnym z realną perspektywą wejścia około 2028 roku. Kluczowe pytanie dotyczy dziś nie tego, czy kraj dołączy do UE, ale na jakich warunkach – szczególnie w kontekście nietypowej sytuacji związanej z euro.

 

Czarnogóra w UE 2028 foto Albin Marciniak

Czarnogóra w UE 2028 foto Albin Marciniak

 

 Proces akcesji Czarnogóra do Unia Europejska wszedł w etap finalny, który ma już charakter czysto prawno-instytucjonalny i opiera się na precyzyjnie zdefiniowanej ścieżce traktatowej. Po decyzji politycznej i uruchomieniu przez Radę Europejską – pod przewodnictwem Antonio Costa – specjalnej grupy roboczej, rozpoczyna się faktyczne opracowanie tekstu traktatu akcesyjnego, który jest dokumentem regulującym wszystkie warunki wejścia państwa do Unii. Pierwszym krokiem jest przygotowanie projektu traktatu przez Komisję Europejską we współpracy z państwami członkowskimi, gdzie szczegółowo określa się zakres przyjęcia acquis communautaire, ewentualne okresy przejściowe oraz mechanizmy zabezpieczające, zwłaszcza w obszarach takich jak praworządność i system sądowniczy. Następnie projekt trafia do zatwierdzenia przez Radę Unii Europejskiej, która działa jednomyślnie, co oznacza, że każde państwo członkowskie posiada realne prawo weta. Po uzyskaniu zgody Rady konieczna jest akceptacja Parlament Europejski, który głosuje większością bezwzględną, a dopiero potem następuje formalne podpisanie traktatu przez wszystkie państwa członkowskie oraz kraj kandydujący. Kluczowym i często najdłuższym etapem jest ratyfikacja traktatu w poszczególnych państwach UE, która odbywa się zgodnie z ich procedurami konstytucyjnymi – w części krajów oznacza to głosowania parlamentarne, a w niektórych także referenda. Dopiero po zakończeniu ratyfikacji we wszystkich państwach traktat wchodzi w życie i Czarnogóra staje się pełnoprawnym członkiem Unii, co w praktyce oznacza, że nawet przy szybkim zakończeniu negocjacji sam proces formalny może trwać od kilkunastu do kilkudziesięciu miesięcy i stanowi realne ryzyko przesunięcia daty akcesji poza rok 2028.

 

Czarnogóra w UE 2028 foto Albin Marciniak

Czarnogóra w UE 2028 foto Albin Marciniak

 

Na tym tle szczególnie złożoną kwestią pozostaje status waluty, ponieważ Czarnogóra funkcjonuje w systemie jednostronnej euroizacji i używa euro bez formalnego członkostwa w strefie euro, co z punktu widzenia prawa unijnego jest sytuacją wyjątkową i nieprzewidzianą w traktatach. Istnieją trzy realistyczne scenariusze rozwiązania tego problemu: pierwszy zakłada de facto zalegalizowanie obecnego stanu poprzez włączenie do traktatu akcesyjnego specjalnego protokołu uznającego euro jako obowiązującą walutę od momentu wejścia do UE, bez konieczności przechodzenia przez standardową procedurę konwergencji; drugi scenariusz, bardziej ortodoksyjny, przewiduje formalne włączenie Czarnogóry do mechanizmu ERM II i spełnienie kryteriów z Maastricht, co oznaczałoby konieczność stworzenia tymczasowego rozwiązania prawnego dla waluty już funkcjonującej w obiegu; trzeci, najmniej prawdopodobny, zakładałby wymuszenie przez Unię formalnego „wyjścia” z euro i ponowne przejście całej ścieżki konwergencji, co byłoby operacyjnie i politycznie skrajnie trudne, dlatego w praktyce rozpatrywany jest głównie wariant pierwszy lub jego hybrydowa wersja z elementami kontroli fiskalnej i monetarnej.

 

Czarnogóra w UE 2028 foto Albin Marciniak

Czarnogóra w UE 2028 foto Albin Marciniak

 

W kontekście harmonogramu akcesji scenariusz wejścia do Unii w 2028 roku pozostaje realny, ale obarczony istotnym ryzykiem, ponieważ wymaga jednoczesnego spełnienia kilku warunków: zamknięcia wszystkich rozdziałów negocjacyjnych do 2026–2027, sprawnego przygotowania traktatu oraz jego szybkiej ratyfikacji we wszystkich państwach członkowskich, co w praktyce jest procesem podatnym na czynniki polityczne, w tym zmiany rządów, napięcia wewnętrzne czy kwestie bilateralne niezwiązane bezpośrednio z Czarnogórą. Bardziej konserwatywny scenariusz zakłada przesunięcie akcesji na lata 2029–2030 lub później, szczególnie jeśli pojawią się opóźnienia w obszarze reform praworządności lub jeśli któreś z państw członkowskich zdecyduje się wykorzystać proces ratyfikacji jako narzędzie nacisku politycznego. W praktyce oznacza to, że choć proces rozszerzenia osiągnął poziom, który jeszcze kilka lat temu był poza zasięgiem, jego finalizacja pozostaje uzależniona nie tylko od postępów samej Czarnogóry, lecz także od dynamiki politycznej wewnątrz Unii Europejskiej, co czyni rok 2028 ambitnym, lecz nadal warunkowym terminem zakończenia całego procesu.

Czarnogóra w UE 2028 foto Albin Marciniak

Czarnogóra w UE 2028 foto Albin Marciniak

Samoloty Air Montenegro z hasłem „The Next EU Member 28 by 28”.  To nie przypadek ani estetyczna fanaberia, tylko element świadomie zaplanowanej komunikacji państwowej i międzynarodowej.

Po pierwsze, to narzędzie soft power – Czarnogóra wykorzystuje narodowego przewoźnika jako mobilną platformę promocyjną, która dociera do kluczowych stolic europejskich. Każde lądowanie i start w hubach UE to ekspozycja przekazu politycznego: kraj jest gotowy do członkostwa i traktuje rok 2028 jako realny cel. Taki branding działa podobnie jak kampanie prowadzone kiedyś przez kraje Europy Środkowo-Wschodniej przed akcesją – buduje rozpoznawalność i oswaja opinię publiczną w państwach członkowskich z ideą rozszerzenia.

To także komunikat skierowany bezpośrednio do elit politycznych i instytucji takich jak Unia Europejska. W momencie gdy – jak ogłosił Antonio Costa – rozpoczęto prace nad traktatem akcesyjnym, Czarnogóra przechodzi z etapu negocjacji do fazy finalizacji. W takim momencie państwa kandydujące wzmacniają przekaz: „jesteśmy następni w kolejce”. To forma subtelnej presji politycznej, ale w akceptowalnej, wizerunkowej formie.

Po trzecie, to element marketingu gospodarczego i turystycznego. Czarnogóra chce być postrzegana jako kraj stabilny, proeuropejski i przewidywalny – a więc atrakcyjny dla inwestorów i turystów. Hasło „następny członek UE” automatycznie podnosi postrzeganą wiarygodność państwa, co przekłada się na:

  • większe zainteresowanie inwestycjami
  • wyższe zaufanie rynku
  • wzrost ruchu turystycznego

Po czwarte, to komunikacja wewnętrzna – skierowana do własnych obywateli. Branding na samolotach wzmacnia narrację rządu, że proces akcesyjny jest realny, zaawansowany i nieodwracalny. W krajach Bałkanów Zachodnich, gdzie integracja z UE trwa od lat, takie sygnały mają znaczenie polityczne i społeczne.

I wreszcie – to spójność z oficjalną strategią państwa. Hasło „28 by 28” odpowiada realnemu harmonogramowi negocjacji i prac nad traktatem. To nie jest czysta propaganda oderwana od rzeczywistości, tylko uproszczona forma komunikacji bardzo konkretnego celu politycznego.

Podsumowując: malowanie samolotów to narzędzie strategiczne, łączące politykę zagraniczną, PR, marketing i ekonomię. W obecnym momencie procesu akcesyjnego Czarnogóra wykorzystuje każdą możliwą przestrzeń – nawet kadłuby samolotów – żeby zakomunikować jedno: wejście do UE to nie kwestia „czy”, tylko „kiedy”.

opracowanie & foto: Albin Marciniak

https://www.facebook.com/marciniak.albin/

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
PodziemiaPodziemia turystyczne w Europie Underground in Europe

Lubelskie Podziemia to trasa turystyczna biegnąca pod Rynkiem i kamienicami Starego Miasta

przez Albin Marciniak
Napisane przez Albin Marciniak
podziemia w Lublinie Lublin podziemia Lubelskie co zwiedzać w Lublinie

Około 300-metrowa trasa turystyczna biegnąca pod zabudową Starego Miasta w Lublinie

   Lubelskie Podziemia to trasa turystyczna biegnąca pod Rynkiem i kamienicami Starego Miasta. Trasa powstała w wyniku połączenia kilkunastu z licznych staromiejskich piwnic, których historia sięga początku XVI w., czyli stulecia największej świetności Lublina. Zostały one częściowo połączone korytarzami i w ten sposób pod miastem powstał podziemny labirynt.  Lubelska Trasa Podziemna ma charakter turystyczno-edukacyjny. Spacer zabytkowymi piwnicami staromiejskimi, który już sam w sobie dostarcza wielkich emocji, jest jednocześnie wędrówką w czasie pozwalającą odkryć przeszłość miasta. Historię rozwoju przestrzennego Lublina przybliżają makiety ukazujące miasto od VIII w. n. e., poprzez średniowiecze i wiek XVI. 

   
W podziemiach znajdują się także dwie makiety przedstawiające dawne panoramy miasta: najstarszy widok Lublina z XVI w. i najbardziej znany widok z pierwszej połowy wieku XVII.  Punktem kulminacyjnym podziemnej wędrówki jest, wzbogacona światłem i dźwiękiem,  ruchoma makieta Wielkiego Pożaru Lublina (1719). Wizualizacja została stworzona na podstawie obrazu znajdującego się w kościele ojców dominikanów (będącego pamiątką owego pożaru) i archiwalnych źródeł pisanych.  Dodatkową atrakcją podziemi są poniedziałkowe inscenizacje. Lubelska Trasa Podziemna łączy dwa ważne dla Lublina miejsca: zaczyna się w dawnym ratuszu, czyli w centrum władzy świeckiej a kończy przy pozostałościach kościoła św. Michała Archanioła, skupiającego dawniej życie religijne miasta.

Od strony zamku na rynek  prowadzi odrestaurowany most

Wejście do podziemi

Początki Lublina przedstawione są na makietach w podziemiach

 

Bilety do nabycia przy wejściu do Trasy bezpośrednio przed rozpoczęciem zwiedzania.
Miedzy wejściami krata wejściowa jest zamknięta. Biuro Trasy znajduje się w Trybunale Koronnym pok.nr 1.
Zwiedzanie odbywa się wyłącznie pod opieką przewodnika.
Usługa przewodnicka wliczona jest w cenę biletów.
(Trasa dostępna dla dzieci powyżej 4 lat)
Czas zwiedzania: ok. 45 min. Temperatura na trasie: 7-12ºC
Zakaz wstępu ze zwierzętami.


strona podziemi
http://teatrnn.pl/podziemia/

 

 

 

 

 

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Warmińsko-mazurskie

Olsztyn nie tylko na weekend. Pieszo, rowerem, na wodzie i z powietrza

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Olsztyn nie tylko na weekend

Olsztyn nie tylko na weekend

Pieszo, rowerem, na wodzie i z powietrza

  Chcąc pojechać na weekend do Olsztyna na Warmii wiele osób może zadawać sobie te pytania. Co w tym mieście mogę zobaczyć, co mogę zwiedzić, gdzie mogę odpocząć? Co jest wyjątkowego i godnego uwagi w Olsztynie? Co w Olsztynie robił Mikołaj Kopernik? Olsztyn, choć nie leży na Mazurach, to jednak wiele osób w tym regionie umiejscawia to miasto mocno związane z Mikołajem Kopernikiem. Ale Olsztyn to nie tylko zamek i wielki uczony. Co jeszcze? Aby się o tym dowiedzieć, wybrałem się  do stolicy województwa warmińsko-mazurskiego na weekend.

 

 

Chcesz pojechać na weekend do Olsztyna na Warmii ?. Co w tym mieście mogę zobaczyć, co mogę zwiedzić, gdzie mogę odpocząć ?. Co jest wyjątkowego i godnego uwagi w Olsztynie ? Co w Olsztynie robił Mikołaj Kopernik ?. Poniższy materiał pozwoli lepiej zaplanować kilkudniowy pobyć czy choćby krótką wizytę będąc przejazdem.

 

Olsztyn to miasto które oferuje piękne widoki oraz możliwość odpoczynku na świeżym powietrzu z dala od miejskiego zgiełku. Dla tych którzy wolą zwiedzanie, dobrą kuchnię i życie kulturalne, duży wybór może naprawdę zaskoczyć. Wiele lat temu, gdy po raz pierwszy pojawiłem się na zamku, byłem przekonany że poza dawną siedzibą Kopernika jest niewiele więcej do zobaczenia. Jak bardzo się wówczas myliłem, przekonuję się za każdym razem, odwiedzając ostatnio Olsztyn kilka razy w roku. To miasto naprawdę można polubić i to nie tylko jako przystanek w drodze na Mazury. Tutaj naprawdę da się wypocząć, mając jednocześnie tak wiele do zobaczenia, a że Olsztyn to także miasto Mikołaja Kopernika…

 

 

Muzeum Warmii i Mazur mieszczące się na Zamku Kapituły Warmińskiej

Co do Mikołaja Kopernika, to mieszkał on i pracował w Olsztynie w latach 1516-1521 jako lekarz kanonik, a także brał udział w administracji Warmii. Jego działalność w Olsztynie wiąże się głównie z pracami nad reformą kalendarza juliańskiego oraz pomiarami astronomicznymi. 26 stycznia 1521 roku obroną zamku a tym samym i Olsztyna dowodził Mikołaj Kopernik, który w tym czasie rezydował na zamku na stanowisku kanonika-administratora dóbr kapituły warmińskiej.

 

 

Na Zamku Kapituły Warmińskiej w którym swoją siedzibę ma Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie, znajduje się wyjątkowy zabytek stworzony przez samego mistrza. To tablica astronomiczna Mikołaja Kopernika. Tablica ma wymiary 705×140 cm i została wykreślona na pokrytej tynkiem ścianie krużganka skrzydła północnego, tuż nad wejściem do komnaty, w której mieszkał administrator. Do dziś zachowały się duże fragmenty tego wyjątkowego zabytku. Narzędzie to jest wynikiem obliczeń i analizy przestrzeni olsztyńskiego zamku. Dla wielu niepozorny kawałek tynku, a dla uczonych z całego świata miejsce kultu i cel wizyt naukowców z najdalszych zakątków świata.

 

 

Traktaty Medyczne z księgozbioru Mikołaja Kopernika

To tutaj na Zamku Kapituły Warmińskiej w Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie, znajdują się inkunabuły z księgozbioru Mikołaja Kopernika, a pośród innych ksiąg ta jedyna, wyjątkowa – Traktaty Medyczne. Dwa współ oprawne Traktaty Medyczne wydane w Padwie i Bolonii, będące częścią prywatnej biblioteki Mikołaja Kopernika. Oprawione są w skórę koźlęcą usztywnione wewnątrz deską, stąd też możemy mówić że czytamy od deski do deski. Zdobienia na okładce to tzw. ślepe tłoczenia, gdzie część z nich jest złocone. U góry widziane napisy to tytuły i autorzy obu woluminów. Pierwszy jest to Brewiarz Praktyki Medycznej autorstwa Arnolda de Villanova* z 1485 roku, a drugi autorstwa Savonaroli** z 1487 roku i jest to Dekret o Gorączkach. Księga była własnością Mikołaja Kopernika o czym świadczą zapisy proweniencyjne, mówiące o tym kim byli kolejni właściciele tej księgi. Kopernik był trzecim właścicielem a widniejących napis mówi że po jego śmierci, przekazuje niniejszą księgę w spadku dla kanonika warmińskiego Fabiano Emmericha. Dzięki temu nie została ona wywieziona do Szwecji a przetrwała do dzisiaj w Polsce.

 

 

Planetarium i Obserwatorium Astronomiczne w Olsztynie

Można a nawet należy odwiedzić Planetarium, które jest dedykowane Mikołajowi Kopernikowi, oraz Obserwatorium Astronomiczne urządzone w zabytkowej wieży ciśnień. To miejsce skrywa kolejną porcję historii a co ważne dla zwiedzających, to właśnie tutaj znajdują się skały z księżyca.

 

Bez wizyty w tych obiektach Olsztyn nie może być zaliczony do odwiedzonych. Obserwatorium Astronomiczne w Olsztynie zlokalizowane jest w XIX-wiecznej wieży ciśnień wznoszącej się na najwyższym wzniesieniu dawnego Olsztyna. Na kolejnych piętrach wieży można zapoznać się z kolekcją meteorytów, rozwojem astronomii oraz z różnymi metodami obserwacji i pomiarów astronomicznych. Wyjątkowym eksponatem są okruchy skał księżycowych przywiezione na Ziemię przez załogę misji Apollo 11, pierwszej w historii ludzkości załogowej wyprawy na Księżyc. Na wystawie obejrzymy fragmenty skał z Księżyca, Marsa oraz Westy i innych planetoid. Na kilku pietrach zebrana jest spora kolekcja wyjątkowych instrumentów i urządzeń, które wciągną nie tylko miłośników astronomii.

https://planetarium.olsztyn.pl/o-obserwatorium

 

 

Biblioteka Wyższego Seminarium Duchownego Metropolii Warmińskiej „Hosianum”

Kopernikalia i „Białe Kruki” to 330 inkunabułów (największy zbiór w Polsce północno-wschodniej), 1563 druki z XVI w. oraz ponad 7000 druków z XVII-XVIII w. (niektóre ze starodruków były własnością Mikołaja Kopernika, jego wuja Łukasza Watzenrodego, a także Jana Dantyszka czy Jana Stefana Wydżgi. Pozycje o szczególnej wartości kulturowo-historycznej. Pozycje o szczególnej wartości kulturowo-historycznej to m.in: „Księga sentencji”, Piotr Lombard, ok. 1150,  „Historia zdobycia Troi”, 1480, „Breviarium Warmiense”, 1494 (zawierający odpis Nicolai Copernici: Ad latitudinem Regionis LIIII graduum) dekrety papieża Grzegorza IX, Paryż 1511 (zbiór norm prawa kanonicznego oparty na decyzjach soborów i listach papieskich ogłoszone w 1234 r. – do 1918 r. najważniejsze źródło prawa kościelnego. Nad całością czuwa ksiądz Tomasz Garwoliński, opiekujący się tymi zbiorami od ponad 20 lat. Dzięki niemu te księgi sukcesywnie poddawane są konserwacji a co istotne, przestają być anonimowe, gdy wystawiane są na wyjątkowych wystawach czasowych, ciesząc oczy zwiedzających.

 

 

Bazylika konkatedralna św. Jakuba Apostoła

Zabytkiem zasługującym na bliższe poznanie jest Bazylika konkatedralna św. Jakuba Apostoła. To imponujący gotycki kościół powstał na przełomie XIV i XV w. i do dziś jest najważniejszą świątynią katolicką w mieście. Wewnątrz zachowały się cenne gotyckie, renesansowe i barokowe elementy wyposażenia. Chętni mogą odwiedzić także znajdujące się u podnóża bazyliki Dom Pielgrzyma i Centrum Świętego Jakuba, które powstały w budynku dawnych stajni.

Inne zabytki sakralne polecane do odwiedzenia to Kościół św. Wawrzyńca ul. Bałtyckiej 135 w dzielnicy Gutkowo. Wznosi się tu gotycka świątynia z zachowanymi średniowiecznymi polichromiami. Wybudowano ją w XIV w. z dala od ówczesnych granic miasta – celowo, gdyż miała służyć trędowatym. Po zwiedzeniu kościoła przemieszczamy się w stronę centrum, np. korzystając z autobusu linii nr 106 lub 111. Wysiadamy na przystanku „Targowisko Miejskie” i idziemy dalej ul. Grunwaldzką. Po około 100 m z lewej strony widzimy Kaplicę Jerozolimską.
Kaplica Jerozolimska Krzyża Świętego – budowla z połowy XVI w., przebudowana w 1609 r. i odrestaurowana w 1775 r. Do jej wnętrza można się dostać jedynie w niedziele, kiedy to odprawiane są msze dla osób niesłyszących. Idziemy dalej ul. Grunwaldzką, a z niej skręcamy w prawo w ul. Zyndrama z Maszkowic.

Muzeum Archidiecezji Warmińskiej

Muzeum Archidiecezjalne to jedno z najmłodszych muzeów w tej części Polski, ale za to można powiedzieć, że jest to wielki skarbiec który zaskakuje. Wchodząc do środka i widząc kasę i otoczenie, tak naprawdę nie wiedziałem czego się spodziewać. Wchodząc już na kolejne piętra i oglądając ekspozycje, byłem pozytywnie zaskoczony. Nie tylko ilość ale jakość i różnorodność cennych eksponatów robi wrażenie. Muzeum znajduje się bardzo blisko rynku, przy uliczce prowadzącej do Katedry. Przeznaczając godzinę na zwiedzanie, jestem przekonany że każdy potwierdzi że warto było.

https://archwarmia.pl/instytucje/muzeum-archidiecezji-warminskiej/

 

 

Kajakiem przez centrum Olsztyna

Choć brzmi to nieco przesadnie, to jednak jest to w pełni prawdziwe. Spływ kajakowy na jaki się zdecydowałem, rozpoczynał się na stopniu wodnym przy starym młynie, tuż pod zamkiem. Oczywiście rozpocząć można znacznie wyżej biegu rzeki, ale tutaj czekać będzie przenioska kajaka. Ja wybrałem wersję leniwca, czyli zamówiłem kajak do punktu startu, z odbiorem na końcu mojej zaplanowanej trasy. Leniwie wiosłując płynąłem ze spokojnym nurtem rzeki Łyny, w akompaniamencie dziesiątek śpiewających ptaków. W sezonie wakacyjnym zapewne jest tutaj spory ruch, jednak ja miałem ten komfort, że płynąc w połowie maja, na wodzie byłem zupełnie sam.  Już na początkowym odcinku przepływa się pod zabytkowymi mostami kolejowymi, znanymi z jednego z odcinków filmu Stawka Większa Niż Życie (samochód spadający ze skarpy na początku mostu. Mój spływ zakończyłem przy Elektrowni Wodnej, gdzie Wadąg łączy się z Łyną a na brzegu jest pomost pływający, ułatwiający wysiadanie z kajaka także dla osób mniej wprawionych w wiosłowaniu. Chcąc płynąć dalej i mając na uwadze kolejne przenioski na zaporach, dopłynąć można do jeziora Mosąg, lub przez Dobre Miasto meandrującą Łyną dopłynąć można aż do Lidzbarka Warmińskiego.

 

 

Żeglowanie po jeziorach

Na jeziorze Ukiel nie można odmówić sobie rejsu żaglówką, a że nie mam patentu i nie umiem prowadzić takiego wodnego bolida, to dałem się namówić na  rejs pod okiem fachowców. Kpt. Tomek Siemaszko i Magda Wojciechowska zabrali mnie na rejs po całym jeziorze, pokazując przy okazji okolicę z pokładu, i wszystko to co dotychczas widziałem objeżdżając jezioro rowerem. Mając zapewnioną pełną obsługę, można się zresetować i rozleniwić, zwłaszcza mając słońce nad głową i szum fal przecinanych sunącym jachtem. Jeżeli ktoś poczuje w sobie zew wilka morskiego, można się umówić z Tomkiem na rejsy pełnomorskie, z wyprawami na daleką północ włącznie.

https://superyachting.pl/plywanie-ze-sternikiem-w-olsztynie/

 

 

Najlepsza przystań śródlądowa na świecie

Nie, nie jest to tylko pusty slogan reklamowy bez pokrycie. Zdaniem międzynarodowych ekspertów Centrum Rekreacyjno-Sportowe „Ukiel” OSiR w Olsztynie to najlepsza przystań śródlądowa na świecie. Będąc na miejscu i składając wszystkie elementy w jedną całość muszę przyznać że coś w tym jest. Na zdjęciu przystań i Centrum Żeglarstwa Wodnego i Lodowego „Słoneczna Polana”, po drugiej stronie jeziora Ukiel. Tutaj można zacumować w trakcie rejsu po jeziorze a ja zrobiłem sobie przerwę podczas przejażdżki rowerem wokoło jeziora. Główna plaża i molo przy OSiR znajduje się po drugiej stronie jeziora, na wprost pomostu.

 

 

Rowerem po i wokół Olsztyna

Olsztyn to nie tylko zamek, Kopernik i zabytki. To także Jezioro Ukiel i dużo zieleni. Rower i zwiedzanie okolic to idealne urozmaicenie zwiedzania. W samym mieście jest wiele ścieżek rowerowych biegnących przy najważniejszych obiektach, ale dla mnie te najatrakcyjniejsze wiodą wzdłuż rzeki i wokół jezior. Nie trzeba się martwić o rower czy sprzęt pływający, bo wszystko można wypożyczyć w Centrum Rekreacyjno-Sportowe „Ukiel” OSiR tuż obok molo przy plaży miejskiej w Olsztynie.

https://osir.olsztyn.pl/pl/ukiel/oferta/1725-wypozyczalnie-sprzetu-plywajacego

 

Loty widokowe nad Olsztynem i okolicami

Olsztyn z góry wygląda niesamowicie a widoki na lasy, rzeki i jeziora rewelacyjne. Będąc w Olsztynie warto zapytać o taką możliwość. Wrażenia i wspomnienia na lata bezcenne. Loty widokowe to jest to. Lataliśmy z najpiękniejszego w Polsce lotniska EPOD – Olsztyn, Dajtki, które to należy do Aeroklubu Warmińsko Mazurskiego w Olsztynie – Szkoła lotnicza w Olsztynie – Aeroklub Warmińsko-Mazurski Aeroklub Olsztyn. Ja nad jeziorami i Olsztynem latałem z Miłoszem Dąbrowskim, który prowadzi także szkolenia samolotem, a dla tych co wolą podwodne przygody, Miłosz prowadzi także zajęcia z nurkowania. https://aquafly.eu/

 

 

 

Gastronomia w Olsztynie

Po aktywnym dniu zgłodniałem. Gdzie w Olsztynie mogę smacznie zjeść? Jakie potrawy regionalne warto spróbować? W Olsztynie jest wiele miejsc, gdzie można smacznie zjeść a ta która jest już kultową, to oczywiście Cudne Manowce tuż przy Starym Rynku. Jeśli chodzi o potrawy regionalne, polecam spróbować pierogi z dziczyzną (np. dzik, jeleń) czy zupę grzybową. Nie zapomnijcie również spróbować lokalnego przysmaku – płocie po olsztyńsku, czyli smażonej ryby z ziemniakami i surówką. W Cudnych Manowcach koniecznie zamówcie Maść czarownic do latania, Podpłomyk plebejski, Dzyndzałki warmińskie, młoda pokrzywa duszona na maśle czy ser dojrzewający od Thorstena z Węgajt a do picia Kombucha. Smacznego!

http://www.cudnemanowce.pl/

 

 

 

Kilkuletnia a już legenda

Na koniec bardzo aktywnego dnia, wisienka na torcie dla birofilów, czyli wizyta w firmie i rozmowa z twórcą legendarnego już browaru UKIEL. Warmiński Dom Piwa jest małym rzemieślniczym browarem niedaleko jeziora Ukiel w sercu historycznej podmiejskiej wioski jaką było kiedyś Gutkowo a obecnie dzielnica Olsztyna. Firma założona zaledwie w 2017 roku już tworzy produkt uważany za kultowy. Leżakowanie od 2 do 6 miesięcy, przemysłową konkurencję zostawia daleko w tyle. Maciek jest współzałożycielem browaru i jego pierwszym piwowarem a przy tym skromnym i sympatycznym gawędziarzem.

 

 

 

Pomnik Największej Opony Świata atrakcją Olsztyna 

Olsztyn to także dawne Olsztyńskie Zakłady Opon Samochodowych, a dzisiaj jako jedna z najnowocześniejszych fabryk na całym świecie Grupy Michelin. Zakład będący największym pracodawcą w regionie a skoro o największych mowa, nie można pominąć największej opony na świecie jaka stoi przed budynkiem dyrekcji Michelin Olsztyn. Oznaczona symbolem 59/80 R 63 MICHELIN XDR to największa opona świata, przeznaczona do pojazdów górniczych pracujących w kopalniach odkrywkowych. Średnica – 4,03 m, szerokość – 1,48 m, waga – 5000 kg.  Zbrojenie wewnętrzne to aż 890 kilogramów stali. Obciążenie na jedną oponę powyżej 100 000 kg.  Mimo że opona stoi przed zakładem w formie pomnika to nie jest wyłącznie ozdobą firmy. Takie opony są produkowane w Olsztyńskiej fabryce. Jaki może być koszt takiego kolosa ? Niestety nie są to ceny katalogowe a takie zamówienia negocjowane są indywidualnie. Mniejsza, bo zaledwie 57-calowa i starsza siostra XKD1, kosztuje około 350 tys. zł. Biorąc pod uwagę że np taki BiełAZ 75710 ma założone 6 sztuk, to za same opony tej ciężarówki trzeba zapłacić sporo ponad 2 mln zł. 

 

 

 

Nocleg na jeziorze

Będąc w Olsztynie można pływać, biesiadować i nocować w wielu miejscach i obiektach. Można też połączyć to wszystko na środku jeziora. Houseboat to pobyt na pokładzie unikatowego pływającego domu. Na dolnym pokładzie znajdują się kajuty sypialne oraz duży salon z aneksem kuchennym, Do tego pełny węzeł sanitarny. Na górnym pokładzie jest  dużo miejsca by wyłączyć się od codzienności. Na brzegu kompleksu Pirat jest wszystko co wymagający klient sobie zażyczy a mnie najbardziej zainteresowała sauna i balia z widokiem na jezioro.  https://hotelpirat.com.pl/

 

górny pokład houseboata

 

Jak więc widać, Olsztyn oferuje znacznie więcej niż można się było spodziewać po przeglądaniu informacji w necie. Propozycje przedstawione powyżej to także nie wszystko, bo lista miejsc może być znacznie dłuższa. Przede mną wizyta w Filharmonii a także w jednym z najstarszych kin studyjnych w Polsce, i oczywiście przejście szlakiem filmowym „Stawki Większej niż Życie”. To właśnie w Olsztynie zostało nakręconych wiele scen to tego kultowego serialu.

 

Na Mazury dotrę jednak innym razem 🙂

 

 

Olsztyn jest jak dobre wino, każdy kolejny raz smakuje jeszcze bardziej. Uwielbiam tutaj wracać i już nie tylko na zamek do Kopernika, choć to magnes ogromny.

 

 

 

opracowanie & foto: Albin Marciniak

https://www.facebook.com/marciniak.albin

więcej na stronie miasta:  https://visit.olsztyn.eu/

#visitOlsztyn

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Warmińsko-mazurskie

Największa opona świata atrakcją Olsztyna

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Pomnik Największej Opony Świata atrakcją Olsztyna

 Olsztyn to oczywiście Zamek Kapituły Warmińskiej i wiele innych pięknych zabytków jakie każdego roku przyciągają turystów. Olsztyn to także Jezioro Ukiel, będące jednym z wielu otaczających to piękne miasto otoczone dużymi lasami. To także dawne Olsztyńskie Zakłady Opon Samochodowych, a dzisiaj jako jedna z najnowocześniejszych fabryk na całym świecie Grupy Michelin. Zakład będący największym pracodawcą w regionie a skoro o największych mowa, nie można pominąć największej opony na świecie jaka stoi przed budynkiem dyrekcji Michelin Olsztyn.

 

Oznaczona symbolem 59/80 R 63 MICHELIN XDR to największa opona świata, przeznaczona do pojazdów górniczych pracujących w kopalniach odkrywkowych. Średnica – 4,03 m, szerokość – 1,48 m, waga – 5000 kg.  Zbrojenie wewnętrzne to aż 890 kilogramów stali. Obciążenie na jedną oponę powyżej 100 000 kg.  Mimo że opona stoi przed zakładem w formie pomnika to nie jest wyłącznie ozdobą firmy. Takie opony są produkowane w Olsztyńskiej fabryce. Jaki może być koszt takiego kolosa ? Niestety nie są to ceny katalogowe a takie zamówienia negocjowane są indywidualnie. Mniejsza, bo zaledwie 57-calowa i starsza siostra XKD1, kosztuje około 350 tys. zł. Biorąc pod uwagę że np taki BiełAZ 75710 ma założone 6 sztuk, to za same opony tej ciężarówki trzeba zapłacić sporo ponad 2 mln zł. Zresztą za takiego giganta trzeba też słono zapłacić, bo chcąc zamówić wywrotkę ze standardowym wyposażeniem to jej cena może przekroczyć granicę 5 milionów dolarów.

 

 

Ilość gumy użytej do produkcji tej opony wystarczyła by do zrobienia 600 opon do samochodów osobowych.

 

 

 

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail

Najpiękniejsze zamki i obiekty obronne w Polsce polecane do zwiedzania

przez Albin Marciniak
Napisane przez Albin Marciniak

Nie tylko Malbork – zamki, których nie znasz, a powinieneś zobaczyć

  Zamki w Polsce prezentowane na tej stronie, to  pieczołowicie wyselekcjonowane obiekty polecane do zwiedzania. Zamków i Pałaców w Polsce jest bardzo wiele, ale nie wszystkie można zwiedzać, wiele z nich jest w rękach prywatnych i nie ma możliwości wejścia by w całości poznać dany obiekt. Po wielu z nich zostały tylko legendy lub sterta gruzu. Zamki w Polsce które istnieją w okazałej formie i są dostępne dla zwiedzających to nieco ponad setka z ponad 400 budowli zamkowych zawartych na liście Ministerialnej. Mimo takiego zawężenia, w naszym kraju jest wiele obiektów których nie sposób zwiedzić w jednym sezonie. To obiekty polecane do zwiedzania, nie tylko w wakacje. Wczesna wiosna oraz późna jesień to czas, gdy zieleń nie przysłania murów a wakacyjne tłumy nie przeszkadzają w spokojnym zwiedzaniu bez pośpiechu i gwaru.
 
 
ZAMKI W POLSCE baner
 
 
Niestety ale zdecydowana większość serwisów czy blogów podaje błędne informacje, powtarzane przez pozostałych. Nie istnieje obiekt nazywany Zamek Moszna. To zespół pałacowy z XIX w. który nigdy zamkiem nie był. Błędem jest także używanie określenia Zamki Polskie. Gdy budowano zamki znajdujące się na obecnych terenach Polski, granice naszego kraju wyglądały zupełnie inaczej i inne miał nazwy. By dbać o takie „drobiazgi” nie trzeba być historykiem.
Zamek to przede wszystkim średniowiecze a budowla musiała mieć możliwość skutecznej obrony. To także grubość murów i wysokość posadowienia okien, pozwalających na skuteczną obronę.To również kilka innych istotnych elementów, na które należy zwracać uwagę w klasyfikacji obiektów i ich nazewnictwie.
Według informacji podanych na stronie Narodowego Instytutu Dziedzictwa w Polsce znajdują się 402 takie obiekty, które stanowią 0,57% ,,zabytków nieruchomych pod względem funkcji pierwotnej”.
 
 

164 Zamki w Polsce opisane w obszernych fotorelacjach

 
 
 
 
 
 

Czym jest Zamek? zespół budowli czy też elementów warownych oraz budynków mieszkalnych powiązanych w zamknięty obwód obronny. Zgodnie z przekazami, powstały w ustroju feudalnym jako ośrodek władzy książęcej. To siedziba możnowładcy, rycerza lub placówka militarna. Podstawową cechę takiego zespołu stanowił zamknięty obwód obronny, początkowo w postaci wałów ziemnych lub konstrukcji ziemno-drewnianej. W kolejnych okresach kamienny oraz ceglany, murowany. Istotnym elementem każdego zamku była studnia z wodą pitną. Stąd warownie chcące prowadzić skutecznie obronę i odpierać ataki przez wiele dni, musiały mieć dostęp do wody. Bez tego niemożliwe było utrzymanie obrony posiadając jedynie zbiorniki magazynowe.

Zgodnie z definicją Prof. Janusza Bogdanowskiego: zamek to samodzielne dzieło obronne o zabudowie zwartej, powstałe w okresie średniowiecza, łączące dominującą funkcję obronną z mieszkalną i gospodarczą. Zamek przystosowany był do obrony zamkniętym obwodem obronnym.

Polska nazwa „zamek” pochodzi od zamykania drogi lub „zamknięcie”. Pojawiła się w pierwszej połowie XIV wieku i zastępowano nią nazwy łacińskie castrum, castellum i arx.

 
.

 Planujesz weekend? Sprawdź, które zamki mają noclegi i restauracje!

.

Kraków wieczór 12

Wawel, duma Krakowa i Polski. Także bardzo często błędnie nazywany jest Zamkiem Wawelskim. Wawel to wzgórze na którym został wzniesiony obiekt a właściwa nazwa to Zamek Królewski Na Wawelu.

Zamek Królewski na Wawelu (Kraków)

Data powstania: początki w XI w.; rozbudowy XIII–XVI w., styl gotycko‑renesansowy

Adres: ul. Wawel 5, 31‑001 Kraków

Godziny otwarcia:

wt–pt/nd 09:00–17:00 (ostatnie wejście 16:00)

pn: 10:00–16:00 (ostatnie wejście 15:00)

dziedziniec: sezonowo do 20:00–21:00, ostatnie wejście ~20:30

 ,
 
 

Zamki w Polsce – 30 zamków polecanych do zwiedzania bez względu na pogodę. To propozycje odpowiednie także teraz, nie czekając do wakacji i tłumów przy kasach. Poza sezonem letnim najlepiej zwiedza się rozległe dziedzińce, wąskie korytarze czy mroczne podziemia.

 .

.

Brodnica

 

Zamek Krzyżacki w Brodnicy, to jedna z najpotężniejszych twierdz Zakonu, dziś wpisana w projekt Muzeum w Brodnicy. Zobacz imponującą wieżę, podziemia z ekspozycjami i poznaj legendy zamkowe. Sprawdź godziny otwarcia, ceny biletów i zwiedzaj z przewodnikiem po średniowiecznym sercu Pojezierza Brodnickiego.

Zamek Krzyżacki w Brodnicy (Muzeum w Brodnicy)

Dane ogólne

Data powstania: Budowa rozpoczęta około 1305–1317 (mury obwodowe), zakończona około 1339 (poświęcenie kaplicy). Wzniesiony jako komturia zakonu krzyżackiego na planie kwadratu o boku ~45 m. Zachowała się imponująca wieża o wysokości 54 m.

Adres: ul. Zamkowa 1, 87‑300 Brodnica (woj. kujawsko-pomorskie).

Godziny otwarcia (Muzeum z wieżą i podziemiami)

Wtorek–piątek: 10:00–16:00

Sobota–niedziela: 10:00–18:00

Poniedziałki: nieczynne

Sezon letni (15 maja – 15 września): możliwe wydłużone godziny pracy muzeum

Uwagi: niektóre dni mogą mieć wydłużone godziny otwarcia — warto sprawdzić lokalne info.

Atrakcje i opis

Zamek powstał jako potężna warownia komturii zakonu krzyżackiego i był ważnym punktem obronnym i administracyjnym regionu.

Do dziś zachowała się główna wieża (54 m), stanowiąca punkt widokowy z panoramą Brodnicy i otaczających jezior.

W podziemiach zamku funkcjonują: ekspozycje historyczne prezentujące dzieje regionu oraz detale architektoniczne pozyskane z kaplicy zamkowej i innych części warowni.

Na dziedzińcu i ruinach opowiadane są lokalne legendy, w tym duch komendanta oderwanej po bitwie pod Grunwaldem oraz Biała Dama zamku

.

.

Bytów

Zamek w Bytowie to gotycki zamek krzyżacki, następnie książąt pomorskich z XIV-XV wieku. Pierwotnie zamek w Bytowie wzniesiony zostało w stylu gotyckim. Obecnie, z wyjątkiem dużych fragmentów murów zewnętrznych, większość obiektów pochodzi z przebudowy XVI-wiecznej lub zostało zrekonstruowanych już w XX w.

 

Zamek w Bytowie (Zamek Krzyżacki – Muzeum Zachodniokaszubskie)

Dane ogólne

Data powstania: Budowa zamku rozpoczęta w 1398 r. z inicjatywy komtura krzyżackiego Konrada von Jungingena, zakończona ok. 1406 r. jako siedziba prokuratora krzyżackiego.

Styl: pierwotnie gotycki, przebudowany w stylu renesansowym w XVI w. przez książąt pomorskich z dynastii Gryfitów (m.in. książę Franciszek I).

Dalsze losy: w XIX i XX w. częściowo zrujnowany, odbudowany po 1945 r. i zaadaptowany na cele muzealne i kulturalne.

Adres

Zamek w Bytowie – Muzeum Zachodniokaszubskie
ul. Zamkowa 2, 77-100 Bytów, woj. pomorskie

Godziny otwarcia (2024/2025)

Maj – wrzesień
 wtorek–piątek: 10:00–17:00
sobota–niedziela: 11:00–17:00
poniedziałki: nieczynne

Październik – kwiecień
 wtorek–piątek: 9:00–15:00
 sobota–niedziela: 11:00–15:00
 poniedziałki: nieczynne

 Ostatnie wejście na ekspozycje 30 minut przed zamknięciem.
W sezonie letnim możliwe są dodatkowe wydarzenia i wystawy czasowe.

 W cenie biletu można zwiedzać:

basztę narożną, mury obronne, dziedziniec

ekspozycje archeologiczne, etnograficzne i historyczne

wystawy sztuki kaszubskiej i rzemiosła ludowego

zbrojownię oraz lapidarium z fragmentami architektury

 Atrakcje i charakterystyka

Zamek w Bytowie to jeden z najlepiej zachowanych gotyckich zamków krzyżackich w północnej Polsce. Choć pierwotnie był twierdzą zakonu, po pokoju toruńskim (1466) stał się rezydencją książąt pomorskich z dynastii Gryfitów, którzy przebudowali go w stylu renesansowym. Zamek posiada trzy baszty narożne, bramę wjazdową, dziedziniec i część fortyfikacji.

Na przestrzeni wieków zamek pełnił różne funkcje – siedziby starostów, sądu, więzienia. Dziś to nie tylko muzeum, ale także centrum lokalnej kultury z bogatym kalendarzem wydarzeń. Obiekt zachwyca malowniczym położeniem, gotyckimi murami, wielowiekową historią i zróżnicowanymi wystawami.

.

.

Będzin

Królewski Zamek Będziński – Średniowieczny zamek w Będzinie, częściowo zrekonstruowany, jest jedną z największych atrakcji turystycznych Gór­ne­go Ślą­ska i historycznej części zachodniej Małopolski. Wzniesiony przez Kazimierza Wielkiego w systemie tzw. Orlich Gniazd w Małopolsce, 4,5 km od granicy ze Śląskiem, na wzgórzu nad Czarną Przemszą; wielokrotnie niszczony, odbudowany w 1956. W zamku można zobaczyć ciekawą ekspozycję dawnej broni i uzbrojenia ochronnego, będącą jedną z najokazalszych w kraju.

Królewski Zamek Będziński

Data powstania: pierwsze wzmianki o grodzie obronnym pochodzą z XI wieku. Obecna, gotycka warownia murowana powstała w XIV wieku (ok. 1348 r.) z inicjatywy króla Kazimierza Wielkiego jako jeden z zamków „orlich gniazd”.

Styl: gotyk (XIV w.), późniejsze modyfikacje renesansowe i rekonstrukcje w XIX i XX wieku.

Znaczenie historyczne: ważny punkt strategiczny Królestwa Polskiego, broniący granicy ze Śląskiem i strzegący traktu handlowego Kraków–Wrocław.

Adres

Zamek Królewski w Będzinie – Muzeum Zagłębia
ul. Zamkowa 1, 42-500 Będzin, woj. śląskie

Godziny otwarcia (sezon 2024/2025)

Maj – wrzesień
wtorek–piątek: 9:00–17:00
sobota–niedziela: 10:00–18:00
poniedziałek: nieczynne

Październik – kwiecień
 wtorek–piątek: 9:00–15:00
 sobota–niedziela: 10:00–16:00
 poniedziałek: nieczynne

 W sezonie wakacyjnym organizowane są wydarzenia plenerowe, rekonstrukcje historyczne i warsztaty dla dzieci.

W ramach biletu można zwiedzać:

zamkową wieżę widokową, dziedziniec, lochy

ekspozycje stałe dotyczące zamków pogranicza

wystawy militariów i dziejów miasta Będzina

makiety i rekonstrukcje z czasów średniowiecza

Atrakcje i charakterystyka

Zamek Królewski w Będzinie to jedna z najstarszych i najważniejszych warowni obronnych w południowej Polsce, pełniąca funkcję strażnicy królewskiej granicy. Znajdujący się na Wzgórzu Zamkowym, nad rzeką Czarną Przemszą, stanowi charakterystyczny element panoramy Zagłębia Dąbrowskiego.

Zamek posiada dwie wieże – okrągłą i czworoboczną – oraz solidny mur obwodowy. Obecnie mieści się tu oddział Muzeum Zagłębia, prezentujący bogate zbiory broni białej i palnej, dokumenty, dawne przedmioty codziennego użytku, a także wystawy czasowe i edukacyjne. Ze szczytu wieży rozciąga się malowniczy widok na Będzin i okolice.

.

.

Czocha

Zamek Czocha to obronny zamek graniczny położony w miejscowości Sucha, gmina Leśna, nad Zalewem Leśniańskim. To jeden z najbardziej tajemniczych i intrygujących zamków, na skraju Dolnego Śląska. Malownicze zabudowania zamku były tłem powstania filmów: Gdzie jest generał?, Wiedźmin, Legenda, Poza Lasem Sherwood (Beyond Sherwood Forest) oraz seriali Tajemnica twierdzy szyfrów, Dwa światy (Spellbinder) oraz Pierwsza miłość.

Zamek Czocha

Data powstania: budowę rozpoczęto w 1241 roku jako warownię graniczną na polecenie króla Czech Wacława I. Po 1319 r. przejęty przez Piastów śląskich. Obecny kształt nadano mu po przebudowie w stylu renesansowym i później barokowym.

Styl: gotycki z elementami renesansowymi i barokowymi.

Znaczenie historyczne: przez wieki pełnił funkcję zamku obronnego i rezydencji możnowładców, a w XX wieku był tajną placówką wojskową. Uznawany za jeden z najbardziej tajemniczych zamków w Polsce.

 Adres

Zamek Czocha
ul. Zamkowa 1, 59-820 Sucha, woj. dolnośląskie
[gmina Leśna, powiat lubański]

Godziny otwarcia (2024)

Zamek jest dostępny przez cały rok:

Zwiedzanie z przewodnikiem
 codziennie: 10:00 – 18:00 (ostatnie wejście ok. 17:00)
 Zwiedzanie trwa około 45 minut
W sezonie letnim możliwe są także zwiedzania nocne (z dreszczykiem!)

Hotel i restauracja działają przez całą dobę

Atrakcje i charakterystyka

Zamek Czocha to jeden z najbardziej bajkowych i jednocześnie najbardziej tajemniczych zamków w Polsce. Położony malowniczo nad Jeziorem Leśniańskim na Dolnym Śląsku, przyciąga turystów nie tylko architekturą, ale i legendami o skrytkach, tunelach, tajnych przejściach, a nawet… duchach.
Znany z licznych filmów i seriali, m.in. „Wiedźmina”, „Tajemnicy twierdzy szyfrów” i „Wakacji z duchami”.

Wnętrza kryją sale z zachowanym oryginalnym wyposażeniem, zbrojownię, bibliotekę, lochy i zamkową kaplicę. Jedną z atrakcji jest możliwość noclegu w komnatach hotelowych stylizowanych na dawne epoki. To idealne miejsce na romantyczny weekend lub wyprawę śladami średniowiecza i tajemnic II wojny światowej.

Zamek Czocha to prawdziwa perła Dolnego Śląska – średniowieczna warownia otoczona aurą tajemnicy i legend. Położony nad Jeziorem Leśniańskim przyciąga nie tylko miłośników historii, ale i fanów filmów, tajnych tuneli oraz nietypowych noclegów. To jedno z najchętniej odwiedzanych miejsc na zamkowym szlaku w Polsce.

 .

.

Czorsztyn

Zamek Królewski w Czorsztynie to ruiny gotyckiego zamku z XIV wieku, położone na wzgórzu nad Jeziorem Czorsztyńskim w granicach Pienińskiego Parku Narodowego. Na przeciwległym brzegu jeziora wznosi się Zamek Dunajec w Niedzicy.

Zamek Królewski w Czorsztynie

 Dane ogólne

Data powstania: najstarsze elementy zamku datowane są na II poł. XIII wieku, rozbudowany w XIV wieku przez Kazimierza Wielkiego jako zamek królewski.

Styl: gotycki, później rozbudowany o elementy renesansowe.

Znaczenie historyczne: zamek był ważnym punktem obronnym granicy polsko-węgierskiej, miejscem pobytu królów i starostów, przez wieki pełnił funkcję warowni królewskiej. Spalony w XVIII wieku, dziś stanowi malowniczą ruinę z zachowanymi murami i basztami.

Adres

Zamek Królewski w Czorsztynie
Czorsztyn 5, 34-440 Czorsztyn, woj. małopolskie

Zamek położony jest nad Jeziorem Czorsztyńskim, w obrębie Pienińskiego Parku Narodowego, naprzeciw zamku w Niedzicy.

Zamek czynny sezonowo, od kwietnia do listopada (uzależnione od warunków pogodowych):

Kwiecień–październik:
 codziennie: 09:00 – 18:00
(ostatnie wejście o godz. 17:30)

Listopad:
 codziennie: 09:00 – 16:00

Zamek zamknięty w sezonie zimowym.

Atrakcje i charakterystyka

Zamek w Czorsztynie to jedno z najpiękniej położonych miejsc na zamkowym szlaku Polski – malownicze ruiny górują nad taflą Jeziora Czorsztyńskiego, a panorama obejmuje Pieniny, Gorce i Tatry. Obiekt przyciąga nie tylko miłośników historii, ale i fotografów, podróżników oraz fanów przyrody.

Zamek zachował pierwotny układ murów i pozostałości wież. Zwiedzający mogą wejść na taras widokowy, obejrzeć relikty komnat, lochów, a także przejść szlakiem edukacyjnym przez otoczenie dawnej warowni. Zamek znajduje się tuż obok przystani flisackiej – możliwa jest przeprawa łodzią do zamku Dunajec w Niedzicy.

.

 .

Dobczyce

Zamek Królewski w Dobczycach z XIV wieku, położony na skalistym wzgórzu nad Jeziorem Dobczyckim. W czasach Kazimierza Wielkiego mury miały od 5 do 9 metrów grubości, a zamek był silnie ufortyfikowaną twierdzą. Atrakcją wzgórza zamkowego jest punkt widokowy na Pogórze i Beskidy.

Zamek Królewski w Dobczycach

Dane ogólne

Data powstania: pierwsze wzmianki pochodzą z 1228 r., ale murowany zamek powstał w II poł. XIV wieku z inicjatywy Kazimierza Wielkiego.

Styl: gotyk, później elementy renesansowe (przebudowa XVI–XVII w.).

Znaczenie historyczne: warownia królewska, pełniła funkcję rezydencji królewskiej i obronnej twierdzy, często odwiedzana przez królów m.in. Kazimierza Wielkiego, Władysława Jagiełłę czy Zygmunta III Wazę. Zamek był jednym z ważnych punktów systemu obronnego Małopolski.

Adres

Zamek Królewski w Dobczycach
ul. Podgórska 1, 32-410 Dobczyce, woj. małopolskie

Zamek znajduje się na skalistym wzgórzu nad Jeziorem Dobczyckim i rzeką Rabą, obok malowniczego skansenu i dawnej zabudowy miejskiej.

Godziny otwarcia (2024)

Maj – wrzesień:
 codziennie: 10:00 – 18:00

Kwiecień i październik:
 wtorek – niedziela: 10:00 – 16:00
(w poniedziałki nieczynne)

Listopad – marzec:
 zamek nieczynny dla zwiedzających (możliwa rezerwacja grupowa)

Zwiedzanie obejmuje zamek, lapidarium, muzeum regionalne oraz skansen.

Atrakcje i charakterystyka

Zamek Królewski w Dobczycach, choć zniszczony w XVIII wieku, został częściowo zrekonstruowany i udostępniony do zwiedzania. Zwiedzający mogą wejść na punkt widokowy z panoramą Jeziora Dobczyckiego, obejrzeć mury obronne, lochy, wieże oraz ekspozycję muzealną. Zamek połączony jest z niewielkim skansenem prezentującym dawne zabudowania miejskie.

Unikalne połączenie średniowiecznej architektury z piękną scenerią Pogórza Wiśnickiego sprawia, że to jeden z ciekawszych i mniej zatłoczonych zamków w Małopolsce.

.

 .

Gniew

Zamek Zakonu Krzyżackiego w Gniewie z XIII wieku. Po trwającej 40 lat budowie był to, obok zamku w Człuchowie i zamku w Gdańsku, najpotężniejszy zamek Krzyżaków na lewym brzegu Wisły.

Zamek Zakonu Krzyżackiego w Gniewie

Dane ogólne

Data powstania: budowę rozpoczęto ok. 1290 roku, zakończono ok. 1330 roku.

Styl: gotycki, warownia ceglano-kamienna.

Znaczenie historyczne: jeden z najważniejszych zamków krzyżackich na lewym brzegu Wisły, pełnił funkcję siedziby komtura gniewskiego. Po sekularyzacji Zakonu w XVI wieku zamek pełnił funkcje rezydencji królewskiej i był rozbudowywany przez starostów – m.in. Jana Sobieskiego.

Adres

Zamek w Gniewie – Hotel Zamek Gniew / Muzeum Historyczne
ul. Zamkowa 3, 83-140 Gniew, woj. pomorskie

Godziny otwarcia (2024)

Zwiedzanie zamku i muzeum:

 codziennie: 10:00 – 18:00

ostatnie wejście: 17:00

możliwe zwiedzanie indywidualne i z przewodnikiem

atrakcje dodatkowe (pokazy rycerskie, inscenizacje, escape room, muzeum tortur) odbywają się w sezonie i na życzenie

 Bilety dostępne także online: https://zamek-gniew.pl

Atrakcje i charakterystyka

Zamek w Gniewie to jeden z najlepiej zachowanych i największych zamków krzyżackich w północnej Polsce. Położony nad Wisłą, dominuje nad miastem i przyciąga turystów nie tylko gotycką architekturą, ale i bogatą ofertą kulturalną. Obiekt jest częściowo zaadaptowany na hotel i centrum konferencyjne, jednak znaczna część udostępniona jest do zwiedzania.

W ofercie znajdziemy:

muzeum zamkowe

dziedziniec i krużganki

lochy z wystawą tortur

rekonstrukcje historyczne (bitwy, turnieje)

nocne zwiedzanie z dreszczykiem

pokazowe strzelanie z kuszy, armaty i inne animacje

Latem zamek tętni życiem jako centrum historyczno-kulturalne regionu.

.

 .

Golub Dobrzyn

Zamek w Golubiu – Dobrzyniu, konwentualny zamek krzyżacki z przełomu XIII i XIV wieku, wzniesiony na wzgórzu górującym nad miastem, obecnie w granicach miasta Golub-Dobrzyń; zachowany w stylu gotycko-renesansowym.

Zamek w Golubiu-Dobrzyniu to wyjątkowa warownia krzyżacka, której renesansowy charakter przyciąga turystów z całej Polski. Słynny z turniejów rycerskich, klimatycznych noclegów i panoramy na Dolinę Drwęcy – to obowiązkowy punkt na mapie historycznych atrakcji Kujaw.

Zamek w Golubiu-Dobrzyniu

Dane ogólne

Data powstania: budowa rozpoczęta ok. 1296 roku, zakończona w I poł. XIV wieku

Styl: gotyk krzyżacki, z późniejszą renesansową przebudową

Znaczenie historyczne: zamek był siedzibą komturii krzyżackiej, a później pełnił funkcję rezydencji Anny Wazówny – siostry króla Zygmunta III Wazy. Obiekt łączy cechy twierdzy i pałacu, stając się jedną z pereł regionu kujawsko-pomorskiego.

Adres

Zamek Golubski – Muzeum Zamek Golubski
ul. Pttk 13, 87-400 Golub-Dobrzyń, woj. kujawsko-pomorskie

Godziny otwarcia (2024)

 codziennie: 10:00 – 18:00

w sezonie letnim: przedłużone godziny i wydarzenia plenerowe

możliwość zwiedzania z przewodnikiem oraz indywidualnie

nocne zwiedzania i imprezy tematyczne dostępne sezonowo

 

 Rezerwacja i bilety: https://zamekgolub.pl

Atrakcje i charakterystyka

Zamek w Golubiu-Dobrzyniu to unikalne połączenie surowej warowni krzyżackiej z finezyjną rezydencją renesansową. Szczególnie znany jest dzięki turniejom rycerskim i wydarzeniom historycznym, które przyciągają tysiące turystów każdego roku. Dziedziniec zamku to scena pokazów walk, rekonstrukcji historycznych oraz koncertów.

Wewnątrz można zobaczyć:

salę tortur i izbę rycerską

wystawę archeologiczną i broń białą

apartamenty królewny Anny Wazówny

punkt widokowy na panoramę Doliny Drwęcy

Dodatkowo zamek oferuje:

noclegi w klimatycznych komnatach

kolacje rycerskie, warsztaty i escape roomy

zwiedzanie wieczorne z pochodniami

 

 

.

.

Gołuchów

Zamek w Gołuchowie wczesnorenesansowa murowana budowla o charakterze obronnym, która została wzniesiona w latach 1550–1560 gruntownie przebudowana w II połowie XIX w.

Zamek w Gołuchowie to elegancka rezydencja przypominająca francuskie zamki nad Loarą. Zlokalizowany w malowniczym parku, mieści galerię sztuki, muzeum i zabytkowe wnętrza. To idealne miejsce na weekendową wycieczkę i rodzinne zwiedzanie w Wielkopolsce.

 

Zamek w Gołuchowie

Dane ogólne

Data powstania: około 1560–1570

Styl: renesansowy, z elementami neorenesansowymi (XIX-wieczna przebudowa)

Znaczenie historyczne: Zamek w Gołuchowie pierwotnie był rezydencją arystokratyczną rodu Leszczyńskich, a jego obecny kształt to efekt rozległej restauracji przeprowadzonej w XIX wieku przez Izabellę z Czartoryskich Działyńską, która nadała mu charakter francuskiego zamku z Doliny Loary. Dziś jest jedną z najpiękniejszych siedzib rezydencjonalnych w Polsce.

Adres

Muzeum Zamek w Gołuchowie
ul. Działyńskich 2, 63-322 Gołuchów, woj. wielkopolskie

Godziny otwarcia (2024)

Wtorek–niedziela: 10:00 – 17:00

Poniedziałek: nieczynne

Ogród zamkowy i dziedziniec dostępne dłużej sezonowo

 Szczegóły i bilety online: https://goluchow.muzeumpoznan.pl

Atrakcje i charakterystyka

Zamek w Gołuchowie to bajkowa rezydencja w otoczeniu jednego z najpiękniejszych parków krajobrazowych w Polsce. Rewitalizowany w XIX w. przez Izabellę Czartoryską, zamek zyskał elegancki, francuski charakter, przypominając budowle znad Loary.

Wewnątrz mieszczą się:

Galeria malarstwa europejskiego

Kolekcja rzeźby antycznej i ceramiki

Pamiątki po rodach Czartoryskich i Działyńskich

Zbiory dawnej broni, mebli i rzemiosła artystycznego

Ogród i park otaczający zamek to idealne miejsce na spacery – znajduje się tu również zagroda pokazowa żubrów oraz malowniczy staw. Obiekt jest dobrze przystosowany do potrzeb rodzin z dziećmi, a okolica oferuje także ścieżki rowerowe i punkty gastronomiczne.

,

.

Grodziec

 

Zamek Grodziec to późnogotycki zamek położony w pobliżu wsi Grodziec, województwie dolnośląskim, na szczycie wzniesienia o tej samej nazwie. Został wybudowany na bazaltowym, powulkanicznym, stromym wzgórzu. Pierwsze wzmianki o średniowiecznym zamku pochodzą z 1155 i 1175 roku. Był to gród obronny Bobrzan.

Zamek Grodziec

Dane ogólne

Data powstania: pierwsze wzmianki – 1155 r., murowany zamek – ok. 1300 r., obecny kształt – XV–XVI wiek

Styl: gotyk z elementami renesansu i neogotyku

Znaczenie historyczne: Zamek Grodziec należy do najciekawiej położonych zamków w Polsce – wznosi się na bazaltowym, wygasłym wulkanie na wysokości 389 m n.p.m. Jego strategiczne położenie oraz późniejsze walory rezydencjonalne sprawiają, że jest perłą Dolnego Śląska, o wyjątkowym klimacie i walorach widokowych.

Zamek Grodziec
Grodziec 111, 59-516 Zagrodno, woj. dolnośląskie

 Więcej informacji i rezerwacje: https://zamekgrodziec.pl

Atrakcje i charakterystyka

Zamek Grodziec wyróżnia się nie tylko spektakularnym położeniem, ale i wyjątkową atmosferą. Położony na stromym wzgórzu, stanowi jeden z najlepiej zachowanych przykładów późnośredniowiecznej architektury militarnej na Śląsku. W średniowieczu był ważną warownią piastowską, a później rezydencją rycerską. Zamek zniszczono w czasie wojny trzydziestoletniej, a jego odbudowę rozpoczęto w XIX wieku z zachowaniem gotyckiego klimatu.

 

.

Janowiec

Zamek w Janowcu to renesansowy zamek budowany w latach 1508–1526 na wysokiej skarpie wiślanej w Janowcu w powiecie puławskim. Widoczny ze wzgórza w Kazimierzu nad Wisłą.

 

Krasiczyn

Zamek w Krasiczynie, wybudowany w stylu renesansowo-manierystycznym, pierwotnie zbudowany na przełomie XVI i XVII w. Budowę zamku rozpoczął Stanisław Krasicki. Charakterystyczne dla niego są 4 odmienne wieże narożne: Boska, Papieska, Królewska i Szlachecka. Zamek jest otoczony parkiem. Od 20 kwietnia 2018 roku nosi status Pomnika Historii.

 

https://klubpodroznikow.com/https://www.klubpodroznikow.com/wp-content/uploads/2025/07/Zamek_Ksiaz_na_Dolnym_Slasku_9-ecb.jpg

Zamek w Książu to zespół rezydencjalny znajdujący się na terenie Książańskiego Parku Krajobrazowego na Pogórzu Wałbrzyskim. Znajduje się na Szlaku Zamków Piastowskich. Jest trzecim co do wielkości zamkiem w Polsce (po zamku w Malborku i Zamku Królewskim na Wawelu). Jego niewielka część, w tym znajdujący się w części centralnej zamek piastowski, jest udostępniona zwiedzającym.

 

Kwidzyń

Zamek Kapituły Pomezańskiej w Kwidzynie wzorowany na zamkach krzyżackich. Do budowy istniejącego obecnie zamku przystąpiono na przełomie XIII i XIV wieku. Charakterystycznym elementem zamku jest największa na terenie państwa krzyżackiego wieża sanitarno-obronna – gdanisko – usytuowana w odległości 55 metrów od zachodniego skrzydła zamku na najniższych tarasach doliny wiślanej. Gdanisko jest połączone z głównym korpusem zamku najdłuższym na świecie gankiem wspartym na pięciu wysokich arkadach o wysokości kilkunastu metrów. Od 2018 zespół zamkowo-katedralny posiada status pomnika historii.

 

Lidzbark Warmiński

Zamek Biskupi w Lidzbarku Warmińskim z XIV wieku, należący do najcenniejszych zabytków architektury gotyckiej w Polsce. Zamek posiada piwnice, które służyły jako magazyny żywności i więzienie; w ich części znajdowały się również piece do ogrzewania zamku ciepłym powietrzem. Od 2018 pomnik historii.

 

Liw

Zamek w Liwie to zachowana ruina gotyckiego zamku książęcego wzniesionego w XV wieku jako strażnica graniczna w miejscowości Liw. W odbudowanym dworze kancelarii oraz w wieży bramnej gotyckiego zamku swoją siedzibę ma muzeum historyczne. Jego ekspozycja prezentuje bogatą kolekcję broni i uzbrojenia z różnych epok.

 

Lublin

Zamek Królewski w Lublinie, pierwotnie zbudowany w XII wieku, wielokrotnie przebudowywany, w latach 1831–1954 wykorzystywany jako więzienie, od 1957 siedziba Muzeum Lubelskiego. W XIII wieku do zamku dobudowano romański donżon (wieżę mieszkalno-obronną). XIV-wieczna Kaplica Trójcy Świętej, wybudowana jako fundacja Kazimierza Wielkiego, pokryta rusko-bizantyńskimi freskami z 1418, powstałymi na zamówienie Władysława Jagiełły, jest jednym z najcenniejszych zabytków w Polsce.

 

Łęczyca

Zamek Królewski w Łęczycy z XIV wieku to budowla obronna wzniesiona przez króla Kazimierza Wielkiego. Niemal w całości został zbudowany z czerwonej cegły, osadzony na kamiennych fundamentach. Całość otoczona była murem o wysokości 10 m, z potężną ośmiokątną wieżą.

 

Malbork

Zamek Krzyżacki w Malborku z XIII wieku a ściślej zespół zamkowy w Malborku, jest największym zamkiem na świecie pod względem powierzchni zabudowy. Zamek tradycyjnie dzielony jest na 3 części: Zamek Wysoki, Zamek Średni i Zamek Niski (przedzamcze).

 

Niedzica

Zamek Dunajec w Niedzicy z początku XIV wieku to średniowieczna warownia, położona na wzgórzu nad Jeziorem Czorsztyńskim, na obszarze Polskiego Spisza obok zapory nad Zbiornikiem Czorsztyńskim.

 

Niemodlin

Zamek w Niemodlinie to późnorenesansowa budowla z elementami barokowymi oraz gotyckimi reliktami, znajdująca się w Niemodlinie, rezydencja książąt opolskich, niemodlińskich i strzeleckich. Murowany zamek wzniesiono na początku XIV wieku na miejscu XIII-wiecznej kasztelanii. W 2015 zamek w Niemodlinie trafił w ręce nowego właściciela, który zamierza przywrócić mu dawną świetność i ponownie otworzył go dla zwiedzających.

 

Nowy Wiśnicz

Zamek w Nowym Wiśniczu to budowla wczesnobarokowa z elementami renesansowymi. Położony na zalesionym wzgórzu nad rzeką Leksandrówką we wsi Stary Wiśnicz, wzniesiony przez Jana Kmitę w 2. połowie XIV wieku. Budowla otoczona jest fortyfikacjami bastionowymi z bramą wjazdową z początków XVII wieku.

 

Ogrodzieniec

Zamek w Ogrodzieńcu to zachowane i rekonstruowane ruiny zamku leżącego na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, wybudowanego w systemie tzw. Orlich Gniazd. Zamek został wybudowany w XIV – XV w. przez ród Włodków Sulimczyków. Zamek leży na najwyższym wzniesieniu Jury Krakowsko-Częstochowskiej – Górze Zamkowej.

 

Olsztyn

 

Zamek Kapituły Warmińskiej w Olsztynie został zbudowany w połowie XIV wieku w stylu gotyckim przez kapitułę warmińską, która była jego właścicielem do roku 1772. Zamek pełnił funkcje obronne oraz był siedzibą min. administratora dóbr kapituły.

 

Olsztyn k Częstochowy

 

Zamek w Olsztynie k/Częstochowy to zachowane ruiny zamku leżącego na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, wybudowanego w systemie tzw. Orlich Gniazd, we wsi Olsztyn w województwie śląskim. Pierwsza wzmianka o zamku olsztyńskim, wtedy identyfikowanym jako zamek w Przemiłowicach, pochodzi z 1306 r., Wiadomo, że zamek istniał jednak już wcześniej. XIII-wieczne pochodzenie zamku potwierdziły prowadzone w latach 2010. badania.

 
Zamek Rabsztyn szlak Orlich Gniazd zwiedzanie 15
 
 

Zamek w Rabsztynie to ruiny zamku wybudowanego na Wzgórzu Rabsztyńskim na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej na szlaku Orlich Gniazd. Wzmianki o pierwotnym zamku pochodzą z XIII w. Po trwającej kilka lat częściowej rekonstrukcji zamku, w 2009 r. oddano do użytku wieżę strażniczą i bramę główną. Po 20 latach starań i 2,5 letniej rekonstrukcji, w maju 2021r zamek ponownie otwarł swoje bramy dla turystów. Obecnie zamek prezentuje się bardzo okazale.

 

Siewierz

 

Zamek w Siewierzu to zachowane trwałe ruiny zamku biskupów krakowskich, którego początki drewniano–ziemnej siedziby kasztelanów sięgają XIII wieku. Początki murowanego zamku to prawdopodobnie początki 2 poł XIV w.

 
Zamek Tenczyn w Rudnie 38
 
 

Zamek Tenczyn w Rudnie to ruiny zamku leżącego na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, włączony w XIV wieku do kazimierzowskiego systemu tzw. Orlich Gniazd. Pierwsza wzmianka dotycząca okolic zamku Tenczyn, datowana jest na 24 września 1308 r. Ruiny zamku stoją na dawnym stożku wulkanicznym, będącym najwyższym wzniesieniem Garbu Tenczyńskiego (Góra Zamkowa). W lipcu 2016 r., w wyniku porozumienia zawartego między Gminą Krzeszowice a spadkobiercami Adama hr. Potockiego, ruiny zamku zostały ponownie otwarte dla zwiedzających.

 

Żywiec

 

Stary Zamek w Żywcu – zamek Komorowskich, następnie Habsburgów w Żywcu. Zamek znajduje się na miejscu średniowiecznego zamku, który został zniszczony w 1477 roku w wyniku akcji militarnej wojsk króla Kazimierza Jagiellończyka przeciwko Komorowskim. Przebudowa zamku nastąpiła w latach 1485-1500; dalsza rozbudowa miała miejsce w 1567 roku. Od 2005 r. Stary Zamek jest siedzibą Muzeum Miejskiego w Żywcu. W 2014 roku Habsburgowie zrzekli się roszczeń reprywatyzacyjnych do Starego Zamku i Parku Habsburgów.

 .

 

opracowanie & foto: Albin Marciniak

fotoreporter, podróżnik i dziennikarz specjalizujący się w eksploracji turystycznych podziemi. Twórca Klubu Podróżników „Śródziemie” i projektu „Czyste Tatry”.

https://www.facebook.com/marciniak.albin/

 

 .
Zamki i Pałace w Polsce polecane do zwiedzania
 
 
 
 .
 

 

 

 

1 komentarz
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Skanseny w Polsce

Skanseny i muzea plenerowe w Polsce

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Najpiękniejsze Skanseny w Polsce

  Skanseny etnograficzne i muzea plenerowe budownictwa ludowego w Polsce to niezwykle cenne miejsca, które pozwalają odkryć historię i tradycje polskich regionów. Te otwarte muzea, rozsiane po całym kraju, to żywe świadectwa dawnego życia w Polsce, w których można podziwiać autentyczne zabudowania, narzędzia, wyposażenie domów i przedmioty codziennego użytku, a także poznać obyczaje i rzemiosło ludowe.

Co wyróżnia skanseny, to fakt, że nie tylko można podziwiać dawne budownictwo, ale także uczestniczyć w wielu wydarzeniach kulturalnych, takich jak festyny, warsztaty czy pokazy dawnych rzemiosł. Skanseny są piękne o każdej porze roku – latem zachwycają bujną roślinnością i atmosferą spokoju, a zimą oferują widok tradycyjnych chat pokrytych śniegiem, co tworzy niesamowity, bajkowy klimat.

Zarówno turyści, jak i mieszkańcy Polski chętnie odwiedzają te miejsca, aby poznać historię oraz poczuć się jak w minionych czasach. Skanseny etnograficzne to doskonałe połączenie nauki, kultury i piękna natury.

.

.

zdjęcia przenoszą do reportaży i obszernych galerii

.

 Muzeum „Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie”

   Chorzów dla większości z nas kojarzy się oczywiście z legendarnym wesołym miasteczkiem. Dla innych to oczywiście Ruch Chorzów czy Stadion Śląski. Właśnie w sąsiedztwie nowoczesnego Stadionu Śląskiego, na 22 hektarach pięknego parku, rozlokowanych jest blisko 70 zabytkowych obiektów. Otwarty w 1975 roku skansen zgromadził zabytki budownictwa ludowego pochodzące z pięciu podregionów Górnego Śląska (beskidzkiego, podgórskiego, pszczyńsko-rybnickiego, przemysłowego i lublinieckiego) oraz regionu Zagłębia Dąbrowskiego. Na terenie rozległego skansenu jest także pochodzący z XVIII w. kościół pw. św. Józefa Robotnika z Nieboczów, podobnie jak spichlerze dworskie, plebański i chłopskie oraz niektóre budynki z Beskidu Śląskiego, większość pozostałych zabytków pochodzi z połowy XIX w. Dla strudzonych wielogodzinnym zwiedzaniem skansenu i odwiedzaniem wnętrz chałup, jest także zabytkowa karczma z potrawami regionalnymi.

Muzeum Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie

www.muzeumgpe-chorzow.pl

Muzeum Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie 12

Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu

Jedna z dwóch placówek muzealnictwa rolniczego w Polsce – drugie tego typu muzeum znajduje się w Szreniawie. Liczące około 30 000 eksponatów zbiory prezentowane są w kilkudziesięciu ekspozycjach stałych.

Muzeum znajduje się w zespole pałacowo-parkowym z połowy XIX wieku (dawna posiadłość rodziny Starzeńskich), odbudowanym ze zniszczeń wojennych w latach 1966-1969. Muzeum posiada jedenaście działów: Etnograficzny, Historyczny, Budownictwa Wiejskiego, Techniki Rolniczej, Historii Uprawy Roślin i Hodowli Zwierząt, Tradycji Zielarskich, Sztuki, Weterynarii, Promocji, Zbiorów, Biblioteka.

Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka
ul. Pałacowa 5
18-230 Ciechanowiec woj. podlaskie
http://www.muzeumrolnictwa.pl/

Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy

(Wielkopolski Park Etnograficzny w Dziekanowicach)

  Odwiedzając Wielkopolskę, wiele osób kieruje się do Gniezna będącego jedną z pierwszych stolic Polski. Tuż pod Gnieznem leżą Dziekanowice. Sama nazwa wsi może niewiele mówić, ale jeżeli dodamy do tego Jezioro Lednica i  Ostrów Lednicki wraz z ruinami palatium z X wieku, jest szansa że wiele osób prawidłowo wskaże lokalizację. Wszak to w palatium mieszczącym się na wyspie, miał odbyć się chrzest Mieszka I a więc miejsce bardzo istotne w historii naszego kraju. Tę część muzeum także należy zobaczyć, ale na początek proponuję Wielkopolski Park Etnograficzny, leżący ok 2,5 km od Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy.

Skansen wsi wielkopolskiej w Dziekanowicach (oddział Muzeum Pierwszych Piastów) położony jest nad brzegiem jeziora Lednica ok 10 km od Gniezna. Na obszarze ponad 24 ha gromadzone, zabezpieczone i eksponowane są przedmioty oraz obiekty architektoniczne z obszaru Wielkopolski. Wyróżniające się elementy skansenu to m.in. drewniany kościół, kaplica, barokowy dwór z folwarkiem, karczma, wiatraki, młyn wodny. Najmłodszy budynek pochodzi z 1935 roku a najstarsze elementy datowane są na rok 1602. 

Stałą wystawę muzeum stanowią obecnie 53 (docelowo 70) obiek­ty architek­tury wiejskiej: głównie chałupy, budynki inwen­tar­skie i stodoły zestawione wokół owalnego placu w różnej wiel­ko­ści zagrody, które na obszarze 21 ha — wraz z ze­społem dwor­sko-folwarcznym, osiemnastowiecznym kościołem i pojedynczymi obiek­tami rzemiosła wiejskiego — tworzą układ przestrzenny zbli­żo­ny do naturalnej wsi wielkopolskiej z połowy XIX wieku. Na dzień dzi­siej­szy jest to jeden z najbar­dziej czytelnych układów tra­dy­cyjnej wsi nie tylko wśród skansenów polskich, ale i europejskich.

Wielkopolski Park Etnograficzny w Dziekanowicach

Oddział Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy

Dziekanowice  23, Lednogóra, Wielkopolska  

https://lednicamuzeum.pl

 

Szymbark – Skansen Wsi Pogórzańskiej im. prof. Romana Reinfussa

Skansen Prezentuje tradycyjną kulturę ludową Pogórzan gorlickich, grupę ściśle związaną z całym Pogórzem Karpackim. Na obszarze o powierzchni ok. 2 ha znajduje się 15 obiektów. W jego sąsiedztwie usytuowany jest dworek mieszczański przeniesiony z Gorlic, na miejsce już nie istniejącego, osiemnastowiecznego dworku szlacheckiego. Naprzeciwko dworku wznosi się szesnastowieczny dwór obronny – dawna siedziba rodu Gładyszów. W Skansenie prezentowane są głównie pojedyncze obiekty, „wyjęte” z większych zespołów. Plan zagospodarowania przestrzennego obejmuje docelowo 27 obiektów. Aktualnie na terenie znajduje się 15 obiektów.

(Muzeum Dwory Karwacjanów i Gładyszów w Gorlicach)

www.muzeum.gorlice.pl

Muzeum Wsi Kieleckiej w Kielcach

Park Etnograficzny w Tokarni

W sąsiedztwie Jaskini Raj wznosi się wzgórzu Zamek Chęciński a zaledwie kilka kilometrów na południe od zamku, urządzone na dużym terenie znajduje się Muzeum Wsi Kieleckiej.    Muzeum Wsi Kieleckiej – Park Etnograficzny w Tokarni powołano w 1976 roku, a zaczęło funkcjonować od 1977 roku. Jest realizacją założeń naukowych etnografa i znawcy tradycyjnej kultury ludowej profesora Romana Reinfussa. Jego zamierzeniem było odtworzenie typowego układu osadniczego wiosek z różnych subregionów Kielecczyzny: Gór Świętokrzyskich, Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, Wyżyny Sandomierskiej i Niecki Nidziańskiej.

Skansen liczy 80 obiektów i zajmuje obszar 65 ha. W 2006 r. na jego terenie znajdowało się 30 obiektów, m.in.: dwór z Suchedniowa, kościół z Rogowa (w którym odprawiane są msze), organistówka z Bielin, dzwonnica z Kazimierzy Wielkiej, wiatrak z Grzmucina, spichlerz ze Złotej, kuźnia, liczne zagrody i chałupy. Wszystkie obiekty są wyposażone w typowe meble i narzędzia codziennego użytku, część prezentuje warsztaty rzemieślników wiejskich z wyposażeniem, jak szewca czy stolarza. Wnętrza obiektów udostępnione są do zwiedzania.

Park Etnograficzny w Tokarni
Tokarnia 303
26-060 Chęciny

www.mwk.com.pl

 

Park Etnograficzny Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej

  Kolbuszowa w której znajduje się Park Etnograficzny, leży pomiędzy Rzeszowem a Tarnobrzegiem. Nie jest to zbyt popularny szlak turystyczny, a mimo wszystko do skansenu rocznie dociera ponad 60 tys zwiedzających. Sam skansen jest jednym z największych tego typu obiektów w Polsce i zdecydowanie należy także do jednych z najlepiej urządzonych. Obszar jak i ilość i różnorodność obiektów pozwalają na wielogodzinne zwiedzanie, przenosząc się dziesiątki i setki lat wstecz naszej historii i tradycji ludowej.

Zwiedzanie skansenu w Kolbuszowej warto zaplanować choćby przy okazji wizyty w Rzeszowie, Łańcucie czy Baranowie Sandomierskim, bo odległości pomiędzy tymi miastami są niewielkie a to głównie tam kierowane jest zainteresowanie zwiedzających. Park Etnograficzny jest z dala od głównych dróg wojewódzkich, co pozwala na bliższy kontakt z przyrodą, historią i lepsze wtopienie się w otaczający nas klimat.

Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej

ul. Wolska 36, Kolbuszowa

http://www.muzeumkolbuszowa.pl/

Muzeum Wsi Lubelskiej w Lublinie

Muzeum Wsi Lubelskiej malowniczo położone w dolinie rzeki Czechówki, jest jednym z największych skansenów w Polsce. Spacerując alejkami i polnymi drogami, można cofnąć się w czasie do dzieciństwa naszego czy naszych dziadków. Wiejską sielankę i wyjątkowy klimat poczuć można tutaj zwłaszcza po sezonie wakacyjnym a jesień i wiosna jest najlepszą porą na zwiedzanie tego miejsca. Na obszarze ok. 23 ha wydzielonych jest 7 części, w których odtwarzana jest historyczna zabudowa przedwojennych wsi, miasteczek, dworów. Na zwiedzających czeka wiele obiektów ale także kilka kilometrów spaceru różnorodnymi alejkami. W 1960 roku utworzony został w Muzeum Okręgowym w Lublinie Oddział Budownictwa Ludowego. 1 stycznia 1970 oddział został przekształcony w autonomiczne Muzeum Wsi Lubelskiej. Pierwotnie skansen miał być usytuowany w dzielnicy Kalinowszczyzna na obszarze o powierzchni 12 ha. Jednak ze względu na różne trudności z przejęciem terenu do zagospodarowania w 1975 r. muzeum otrzymało nowe tereny o powierzchni ok. 27 ha w dzielnicy Sławin przy trasie Lublin – Warszawa.

al. Warszawska 96, 20-824 Lublin

www.skansen.lublin.pl

 

Łowicki Park Etnograficzny w Maurzycach

Łowicz choć znany jest doskonale z pięknych wycinanek i kolorowych strojów ludowych, oraz z jedynego w Polsce rynku w kształcie trójkąta, ma do pokazania znacznie więcej. To właśnie przy drodze obok skansenu można zobaczyć najstarszy na świecie most spawany. Na terenie skansenu o powierzchni blisko 18 ha zgromadzono 42 obiekty: mieszkalne, sakralne i użytkowe. W większości pochodzą one z XIX i XX wieku. Wnętrza wyposażono w przedmioty odpowiednie dla danych obiektów, w tym umeblowanie, elementy gospodarstwa domowego, narzędzia rolnicze, obrazy i tkaniny. 

Uzupełnieniem skansenu w Maurzycach, jest ekspozycja przy rynku w Łowiczu.

Na terenie ogrodu przy gmachu głównym muzeum znajduje się Ośrodek Plenerowy Budownictwa Ludowego popularnie nazywany miniskansenem. Prezentowane są tu najstarsze, przeniesione z terenu dawnego Księstwa Łowickiego, budynki mieszkalne i gospodarcze. Tworzą one dwie zagrody: XVIII-wieczną zagrodę typu otwartego oraz XIX-wieczną zagrodę zamkniętą (okólnik). Na ich przykładzie można zapoznać się ze zmianami zachodzącymi w konstrukcjach architektonicznych oraz rozplanowaniu i wystroju wnętrz chłopskich w Regionie Łowickim. Ekspozycję uzupełnia wystawa sprzętów oraz pojazdów używanych w gospodarstwie wiejskim.

Muzeum w Łowiczu (Skansen w Maurzycach)

www.muzeumlowicz.pl

 

Sądecki Park Etnograficzny –  Największy skansen regionalny w Małopolsce

     Wielu podróżnych przejeżdżając przez Nowy Sącz nie przypuszcza nawet, że poza pozostałościami po zamku i zegarze kwiatowym, to miasto ma znacznie więcej do pokazania. Poza malowniczym rynkiem i zabytkowymi obiektami sakralnymi, w Nowym Sączu jest także największy w Małopolsce skansen. Park Etnograficzny dążąc do możliwie najwierniejszego odtworzenia dawnej wsi sądeckiej, stara się zaprezentować budownictwo, życie codzienne i inne aspekty wszystkich grup ludności tworzących kulturę Sądecczyzny, pojmowanej jako całość geograficzna, historyczna, gospodarcza i kulturowa. Skansen regionalny prezentujący architekturę drewnianą i tradycyjną kulturę ludową historycznej Sądecczyzny. Region ten obejmuje cztery grupy etnograficzne: Lachów Sądeckich, zachodnią część Pogórzan, Górali Sądeckich i Łemków Nadpopradzkich.

Muzeum Okręgowe w Nowym Sączu – Sadecki Park Etnograficzny

Wejście  wyłącznie dla turystów indywidualnych:
ul. B. Wieniawy-Długoszowskiego 83 B,
Wejście główne, kasa, informacja:
ul. Lwowska 226 (przez Miasteczko Galicyjskie),  

www.muzeum.sacz.pl

Muzeum Okręgowe w Nowym Sączu – Miasteczko Galicyjskie

Miasteczko Galicyjskie w Nowym Sączu to niezwykła przestrzeń muzealna, będąca filią Sądeckiego Parku Etnograficznego. Niezwykła, bo wizyta w tym miejscu przenosi nas o dziesiątki lat wstecz na rynek i uliczki, które oddają charakter małomiasteczkowej zabudowy dziewiętnastowiecznej Galicji. Tworzące je obiekty odtworzono wiernie na podstawie starych planów, rycin i zachowanych rynków małopolskich miasteczek, m.in.: Starego Sącza, Czchowa, Lanckorony, Ciężkowic czy Krościenka i wyposażono zgodnie z historycznymi przekazami. Dzięki temu, przechadzając się po placu rynkowym otoczonym domami mieszczańskimi, przekraczając każdy próg, można w pełni poczuć klimat sprzed wieków.

Tym, co odróżnia Miasteczko Galicyjskie od innych ekspozycji tego typu jest fakt, iż pomyślane zostało jako żywy wycinek historii. Zwiedzanie nie ogranicza się więc do oglądania historycznych fasad i detali architektonicznych – odwiedzający Miasteczko mogą zobaczyć, jak wyglądało życie w galicyjskiej rzeczywistości. W uliczny pejzaż wyjęty z prowincji monarchii austro-węgierskiej przełomu XIX i XX wieku wkomponowano bowiem typowe dla tamtych czasów punkty usługowe, które skutecznie przywołują ówczesne realia. 

Miasteczko Galicyjskie
ul. Lwowska 226, Nowy Sącz
http://www.miasteczkogalicyjskie.pl

Muzeum Wsi Opolskiej w Opolu

Skansen został utworzony w 1961 roku; w 1965 rozpoczęto prace związane z budową ekspozycji stałej, a w 1970 roku udostępniono tereny muzeum zwiedzającym. Zasadniczą część ekspozycji stanowią przeniesione i odbudowane obiekty architektury wiejskiej ilustrujące warunki życia ludności wiejskiej w okresie od XVIII do początków XX wieku: budynki mieszkalne, stodoły, spichlerze, a także młyny i wiatraki, kuźnia, kościół, karczma i szkoła. Stworzona została również kolekcja prawie 7000 muzealiów z zakresu kultury materialnej obejmująca zabytkowe przedmioty z dziedziny gospodarki rolniczej, hodowlanej, rzemiosła i życia codziennego mieszkańców wsi opolskiej. 

Na obszarze zajmowanym przez Muzeum, liczącym nieco ponad 10 ha, odtworzono pełny krajobraz kulturowy wsi opolskiej. Zagrody czy pojedyncze obiekty architektoniczne otacza, skrupulatnie rekonstruowana, bogata roślinność. W zbiorach Muzeum Wsi Opolskiej w Opolu znajdują się 23 budynki zabytkowe kryte gontem.

Najstarsze drewniane budynki, odbudowane na terenie Muzeum Wsi Opolskiej w Opolu, pochodzą najprawdopodobniej z początków XVII w. Jednym z nich jest spichlerz dworski ze Sławięcic (1610 ?), który stanowi egzemplarz o unikalnych już dziś walorach budowlanych, historycznych i etnograficznych.

Muzeum Wsi Opolskiej w Opolu

Opole-Bierkowice ul. Wrocławska 174

www.muzeumwsiopolskiej.pl

Skansen Kurpiowski w Nowogrodzie im. Adama Chętnika

Skansen Kurpiowski w Nowogrodzie został założony 19 czerwca 1927 roku przez Adama Chętnika jako Muzeum Kurpiowskie. Leży na tzw. Górze Ziemowita naprzeciw ujścia Pisy do Narwi. Jest drugim najstarszym muzeum budownictwa ludowego w Polsce. Zbiory liczą około 3000 eksponatów a pochodzą głównie z zasobów prywatnych Adama Chętnika i związane były z Kurpiowską Puszczą Zieloną.
Podczas drugiej wojny światowej Muzeum, podobnie jak cały Nowogród, zostało zniszczone. Ocalały tylko, stojące do dziś, dwa odrzynki pni kilkusetletnich drzew bartnych oraz brama z kłód sosnowych stanowiąca wejście do ówczesnego Muzeum od strony rzeki. Początek odbudowy skansenu przypada na 1956 r. kiedy po zamknięciu Wystawy Rolniczej w Łomży przeniesiono do Nowogrodu rekonstrukcję zagrody kurpiowskiej. W 1958 r. zagrodę udostępniono zwiedzającym, a w październiku 1963 r. otwarto dział bartniczo – pszczelarski. Przekazane muzeum w latach 60 – tych, przez Miejską Radę Narodową w Nowogrodzie, wzgórze Ziemowita umożliwiło dalszą rozbudowę i rozwój Skansenu. Obecnie na powierzchni około 3,5 ha znajdują się 23 budynki mieszkalne i gospodarcze z odpowiednim wyposażeniem oraz kilkadziesiąt obiektów tzw. małej architektury: barcie, kapliczki, studnie, bróg itp. Wszystkie budynki są konstrukcji zrębowej, z okresu od końca XVIII w. do I połowy XX w. z terenu Kurpiowskiej Puszczy Zielonej. Jest to obszar o specyficznej, tradycyjnej kulturze ludowej z charakterystycznym kurpiowskim ubiorem, rzeźbą, zdobnictwem i budownictwem drewnianym.

Prywatne Muzeum Kurpiowskie w Wachu
07-420 Wach 14

Plik:Skansen Kurpiowski (Nitka-2007)-01.jpg

Muzeum Wsi Radomskiej w Radomiu

Na rozległym terenie, pośród lasów, pól i sadów, wzdłuż rzeki Ko­sówki , płynącej przez teren skansenu, zostały zestawione młyny, tartak oraz zagroda z Solca nad Wisłą. Spacerując pomiędzy domami i zaglądając do ich wnętrz, można przenieść się do czasów naszych dziadków, pradziadków i ich dziadków. To także dobre miejsce by odpocząć od zgiełku miast, słuchając dźwięków przyrody.

Muzeum Wsi Radomskiej zajmuje obszar o powierzchni 32,5 ha, na którym zestawiono 80 obiektów dawnego budownictwa wiejskiego (chałupy, dwory, kościół, budynki gospodarcze, kuźnie, wiatraki i młyny wodne), a 22 kolejne czekają w magazynach na montaż. Muzeum posia­da również ponad 16 000 eksponatów ruchomych, wśród których na szczególną uwagę zasługują kolekcje: pojazdów, maszyn rolniczych, uli i narzędzi pszczelarskich, tkanin i sztuki ludowej.
Muzeum, według pierwszych założeń, miało obejmować obszar liczący 50 ha, na którym pla­nowano prezentować 287 przykładów dawnego budownictwa wiejskiego, małomiasteczkowego, sakralnego, szlacheckiego. Obiektom tym miały towarzyszyć budynki szkolne, karczmy, kuźnie, młyny wodne i wiatraki, a także pola uprawne i przydomowe ogródki.

Skansen – Muzeum Wsi Radomskiej

ul. Stawowa (dojazd od ul. Krychnowickiej) Radom

https://www.muzeum-radom.pl

 

Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu

Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu należy do jednych z największych tego typu placówek w Polsce. Mając w planach zwiedzanie skansenów w naszym kraju, ten obiekt należy umieścić wysoko na liście miejsc do odwiedzenia. Poza zwiedzaniem obiektów architektury drewnianej, na dosyć rozległym terenie urządzone jest także arboretum, park a także hotel i szkółka jeździecka.  

Skansen założony 24 marca 1971 w Sierpcu, jako regionalne muzeum etnograficzne. Park Etnograficzny powołano w 1975 na terenie resztówki dworskiej Bojanowo. Pierwsze obiekty sprowadzono w latach 1977-1978. 

Na terenie obejmującym 60,5 ha na styku rzek Sierpienicy i Skrwy, zgromadzono ponad 80 obiektów małej i dużej architektury. W skład ekspozycji wchodzi: 11 zagród chłopskich z przełomu XIX i XX wieku; zrekonstruowany dworek szlachecki; XVIII-wieczny kościół drewniany z miejscowości Drążdżewo; drewniany wiatrak reprezentujący najstarszy i najpopularniejszy na terenach Europy typ młynów wiatrowych, koźlak; wystawy stałe w Galerii rzeźby ludowej i Powozowni. Obecnie w Muzeum zgromadzonych jest ponad 13 000 eksponatów. 

SKANSEN –  siedziba główna Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu
ul. Gabriela Narutowicza 64, 09-200 Sierpc

www.mwmskansen.pl

 

Skansen Rzeki Pilicy w Tomaszowie Mazowieckim

Zaczątkiem skansenu jest zabytkowy młyn wodny przeniesiony z Kuźnicy Żerechowskiej. Ocalał w ten sposób od zniszczenia, gdyż znajdował się na terenie zalewowym budowanego zbiornika retencyjnego na dopływie Pilicy – Luciąży. Zachowały się tym samym cenne pamiątki z historii młynarstwa wodnego w regionie. W młynie można obejrzeć dwie maszyny do mielenia mąki i jedną do mielenia otrębów. Poza tym eksponowanych jest wiele innych maszyn będących osprzętem. Bardzo ciekawe są też bardzo dokładne makiety młynów wodnych znajdujących się kiedyś w naszej okolicy i mostów na Pilicy na Brzustówce. Uworzony jest tu także dział wojskowy. Można zobaczyć dźwig wojskowy i działo tego samego typu, których używano w 14 Brygadzie Artylerii, która broniła Tomaszowa w 1939 roku.

ul. A. Frycza Modrzewskiego 9/11
97-200 Tomaszów Mazowiecki

www.skansenpilicy.pl

Muzeum Etnograficzne im. Marii Znamierowskiej-Prüfferowej w Toruniu

 

Muzeum-Kaszubski Park Etnograficzny

im. Teodory i Izydora Gulgowskich we Wdzydzach Kiszewskich 

Najstarsze na ziemiach polskich, założone w 1906 roku, muzeum na wolnym powietrzu
Początki Muzeum we Wdzydzach Kiszewskich sięgają 1906 r. Jego twórcy Teodora i Izydor Gulgowscy byli założycielami, pierwszego na ziemiach polskich, muzeum na wolnym powietrzu. Urządzili je w XVIII – wiecznej gburskiej chałupie, którą odkupili od miejscowego gospodarza – Michała Hinca. Tam zgromadzili, typowe dla tego czasu, sprzęty domowe i gospodarskie oraz cenną kolekcję złotem haftowanym czepców, obrazów malowanych na szkle i ceramiki.
Obecnie, już ponad 100 – letnie, Muzeum to 22 ha obszaru położonego nad brzegiem jeziora Gołuń zabudowanego obiektami regionalnej architektury. Chałupy, dwory, szkoła, kuźnia, wiatraki, kościół, budynki gospodarcze i warsztaty rzemieślnicze – 50 obiektów z Kaszub i Kociewia świadczą o bogactwie i różnorodności wiejskiego budownictwa z okresu od XVII do XX wieku. Wiernie odtworzone wnętrza wraz z autentycznym wyposażeniem, czasowo uruchamiane urządzenia gospodarcze i przemysłowe nadają temu miejscu niezwykły klimat, spotęgowany malowniczym położeniem i walorami otaczającej przyrody.
ul. T. i I. Gulgowskich 68, 83-406 Wdzydze

www.muzeum-wdzydze.gda.pl

 

Muzeum Regionalne w Wolsztynie

(Skansen Budownictwa Ludowego Zachodniej Wielkopolski)

Wolsztyn to miasto położone nad dwoma dobrze zagospodarowanymi jeziorami: Jezioro Barzyńskie i Jezioro Wolsztyńskie. Nad tym drugim urządzono Skansen Budownictwa Ludowego Zachodniej Wielkopolski. Skansen choć nie jest rozległy, to jednak jego położenie idealnie pasuje na uzupełnienie zwiedzania Wolsztyna.

Pierwsze budynki zaczęto stawiać w 1976 roku a dla zwiedzających skansen został udostępniony 10 lat później. Wraz z upływem lat ekspozycja stale się rozrasta i uzupełniana jest o kolejne obiekty, by ostatecznie odwzorować wieś wielodrożną. Na chwilę obecną do zwiedzania mamy 15 wnętrz, od izb mieszkalnych, poprzez pomieszczenia gospodarcze oraz warsztaty rzemieślnicze aż po przemysł wiejski.

Całość uzupełnia liczna architektura mała (piec chlebowy, gołębnik, psie budy). Dzięki temu przedstawiamy przekrój przez całą społeczność wsi, od ubogiego komornika i średnio sytuowanego półrolnika aż po karczmarza i zamożnych osadników olenderskich. Wszystko to wraz z liczną roślinnością (ogródki, drzewa, uprawy rolne) ma przybliżyć naszym gościom charakter Zachodnio-wielkopolskiej wsi z przełomu XIX/XX wieku.

Placówka o powierzchni 3,5 ha znajduje się na północno-zachodnich obrzeżach miasta (około 800 metrów od centrum), nad brzegiem jeziora Wolsztyńskiego. Przygotowania do utworzenia skansenu trwały od 1976. Placówkę otwarto w 1986, by eksponować architekturę ludową pogranicza wielkopolsko-lubuskiego.

Ul. Boh. Bielnika 26,
64-200 Wolsztyn

https://muzea-wolsztyn.com.pl/skansen/

 

 

 

 

Muzeum Nadwiślański Park Etnograficzny w Wygiełzowie

W roku 1965 z inicjatywy Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie dr Hanny Pieńkowskiej, powstał projekt sieci parków etnograficznych województwa krakowskiego. Przewidywał on organizację wojewódzkiego parku etnograficznego w trzech oddziałach: w Nowym Sączu, Tarnowie i na Podhalu, a także siedem skansenów regionalnych m.in. w Wygiełzowie. W tym okresie zbliżały się do końca prace konserwatorskie w ruinach zamku lipowieckiego. Zaistniały więc warunki sprzyjające utworzeniu w sąsiedztwie ośrodka skansenowskiego. Budowę skansenu rozpoczęto w 1968 r. Zostały pozyskane i przeniesione na teren nowego skansenu dwa obiekty: dom miejski z Chrzanowa z 1804 r. oraz spichlerz z Kościelca z 1798 r. Po kilkunastomiesięcznym okresie penetracji terenu trafiły tu kolejne obiekty w tym okazała chałupa sołtysia z Przegini Duchownej z 1862 r., z wyjątkowo bogatym, oryginalnym wyposażeniem wnętrza. W kolejnych latach pozyskiwano dalsze obiekty architektury drewnianej: chałupy, stodoły, spichlerze, chlewik, kuźnię i olejarnię, a także zabytkowy kościół z Ryczowa z początku XVII wieku. Oficjalne otwarcie i udostępnienie do zwiedzania pierwszych obiektów nastąpiło już w październiku 1973 r. Aktualna ekspozycja obejmuje 25 zabytkowych obiektów drewnianych wzbogacone o małą architekturę (kapliczki, studnie, pasieki…), które zostały rozmieszczone w sektorze: małomiasteczkowym i wiejskim. Swym zasięgiem NPE obejmuje tereny zamieszkałe przez Krakowiaków Zachodnich, a więc obszar leżący po obu stronach Wisły na zachód od Krakowa aż po Przemszę.

Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie

Wygiełzów, ul Podzamcze 1
Babice woj. małopolskie

www.mmz.info.pl

Muzeum – Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej

Małopolska ma to wyjątkowe szczęście, że ma tak wiele atrakcji. Pomijając najpiękniejsze pasma górskie, pięknie położone jeziora, wiele zamków o niesamowitej historii, kopalnie soli wpisane na listę UNESCO, Kraków odwiedzany przez turystów z najdalszych zakątków świata, Małopolska ma znacznie więcej. Długa lista obiektów Szlaku Architektury Drewnianej, to nie tylko kościoły i cerkwie. To także skanseny dzięki którym pamięć o minionych czasach zachowana jest dla kolejnych pokoleń.

Początki tego pierwszego w powojennej Polsce muzeum na wolnym powietrzu sięgają lat 30. XX wieku. Wtedy to potomkowie sołtysio-szlacheckiego rodu Moniaków – Joanna z Łaciaków Wilczkowa i jej brat Aleksander, przekazali na rzecz Skarbu Państwa pozostałą cząstkę swojej ojcowizny – starodawne dworskie osiedle otoczone potokami, w nieregularnym układzie, z widoczną w dalszym planie sylwetką Babiej Góry.

Muzeum prezentuje kulturę ludową polskiej części Orawy na niemal 12 hektarach. To około 60 obiektów, które składają się na prawie 40 wystaw. Dwór i zagrody ukazują warunki bytowe ludności od biednych po zamożnych gospodarzy – ich życie codzienne naznaczone ciężką pracą i czas świąteczny – czas radości i nadziei – oba pełne rozmaitych zabiegów mających zapewnić życiową pomyślność.

Muzeum – Orawski Park Etnograficzny w Zubrzycy Górnej

https://www.orawa.eu/

 

Skansen w Dobczycach na wzgórzu zamkowym


   Przechodząc z rynku w Dobczycach, przechodzimy przez odnowioną bramę Murów Miejskich. Kierując się w prawo, przechodzimy obok kościoła i zza drzew wyłania się skansen, zamek i panorama na Zalew w Dobczycach. Skansen tworzy 6 budynków drewnianych. Po wejściu za bramkę ogrodzenia wchodzimy do budynku krytego gontem, zbudowanego z bali drewnianych, uszczelnionych („omszonych”) słomą. Jest to dom pogrzebowy. Zgromadzono w nim przedmioty związane z dawnymi obrzędami pogrzebowymi. Znajdują się tu: ponadstuletni karawan, katafalk z lichtarzami, czarne szaty liturgiczne, noszone przez księży na pogrzebach, chorągwie żałobne i inne eksponaty. Na ścianach wiszą obrazy przedstawiające cmentarze oraz teksty dawnych pieśni pogrzebowych, śpiewanych przez uczestników tych smutnych uroczystości. Na poddaszu (wejście po drewnianych schodach) urządzono pomieszczenie z przeznaczeniem na okolicznościowe wystawy. Zwiedzając zamek, zwiedzamy także skansen. Poniżej zamku jest Zapora z możliwością wejścia na koronę zapory.

Dobczyce – Stare Miasto

Wzgórze Zamkowe

Biskupin osada obronna kultury łużyckiej

Na podstawie badań elementów konstrukcyjnych osiedla (drewnianych bali, zob. dendrochronologia) stwierdzono, że powstało ono najprawdopodobniej zimą 738 roku p.n.e. Założono je na podmokłej wyspie na Jeziorze Biskupińskim (obecnie półwysep), o kształcie w przybliżeniu owalnym i powierzchni ok. 2 ha (w obrębie wałów mieściło się ok. 1,3 ha powierzchni). Wyspa wznosiła się 0,8 – 1,2 m ponad wody otaczającego jeziora. Gród biskupiński był zasiedlony przez 150 lat.
Na terenie osady znajdowało się ok. 106 domostw, o wymiarach przeciętnie ok. 8 × 10 m, usytuowanych rzędowo wzdłuż moszczonych drewnem 11 ulic, o szerokości ok. 2,5 m każda. Ocenia się, że w osadzie mieszkać mogło od 800 do 1000 osób. Osada otoczona była skrzynkowym wałem drewniano-ziemnym o długości 740 m, szerokości 3 m i domniemanej wysokości do 6 m, w którym znajdowała się brama wjazdowa. Gród otoczony był falochronem o szerokości od 2 do 9 m, zbudowanym z ukośnie wbitych pali.

Na skutek prowadzonych prac melioracyjno-irygacyjnych poziom wody w jeziorze Biskupińskim w 1933 r. obniżył się na tyle, że z wody zaczęły wystawać fragmenty umocnień starożytnej osady. Miejscowi chłopi zaczęli odnajdywać różne zabytkowe przedmioty, nie zdając sobie jednak sprawy z ich archeologicznej wartości. Badania wykopaliskowe zostały zainicjowane w roku 1934 i kontynuowane były do wybuchu II wojny światowej. W czasie wojny, w latach 1939-1942, specjalny niemiecki oddział SS-Ausgrabung Urstätt, pod dowództwem Hauptsturmführera Prof. Dr Hansa Schleifa prowadził wykopaliska na terenie osady biskupińskiej, w celu wykazania jej pragermańskości. Ponieważ niemieckie badania nie przyniosły oczekiwanych rezultatów, okupant postanowił zlikwidować stanowisko archeologiczne, poprzez zasypanie go piaskiem. Efektem tych działań było to, że część odsłoniętych przed wojną znalezisk nie nadawała się do ponownej ekspozycji. Po wojnie polscy archeolodzy wznowili badania i kontynuowali je do roku 1974.

Muzeum Archeologiczne w Biskupinie

stanowisko archeologiczne


Biskupin osada obronna kultury łużyckiej 1

Skansen Archeologiczny Karpacka Troja

Park archeologiczny na terenie prehistorycznej osady, muzeum i wieża obserwacyjna.

  Miejsce w którym powstał Skansen należy do najważniejszych stanowisk archeologicznych w Polsce o wyjątkowym znaczeniu dla poznania pradziejów całej Europy Środkowo-Wschodniej. W trakcie prac wykopaliskowych, zwłaszcza tych prowadzonych od 1991 r przez Jana Gancarskiego, odkryto tu ponad 160 tys. zabytków, na które składają się naczynia, wyroby z ceramiki, krzemienia i kamienia, kości i rogu, a także brązu i żelaza. Wiele z nich jest zabytkami unikatowymi, uznawanymi za wspaniałe dzieła dawnej sztuki i rzemiosła.
W Trzcinicy odkryto jedną z pierwszych silnie ufortyfikowanych osad znanych z terenu Polski, która powstała w początkach epoki brązu, ponad 4000 lat temu! To także tu odkryto pierwszą w Polsce osadę zakarpackiej kultury Otomani-Füzesabony odznaczającej się wyraźnymi wpływami śródziemnomorskimi, datowaną na okres 1650-1350 p.n.e. Ze względu na rangę tego odkrycia, chronologię oraz wyraźne wpływy południowo-europejskie miejsce to nazwane zostało Karpacką Troją.
Skansen Archeologiczny Karpacka Troja
Trzcinica 646
http://www.karpackatroja.pl/

Osada Młyńska Roztoka-Brzeziny na Pogórzu Rożnowskim

Osada Młyńska to urokliwe miejsce o bogatej historii, położone w Roztoce-Brzezinach na malowniczym Pogórzu Rożnowskim, w dolinie rzeki Dunajec. Jej korzenie sięgają aż 1409 roku, gdy nazwa wsi Rostok (późniejsza Roztoka) pojawiła się w źródłach pisanych. Przez wieki przeszła przez różnych właścicieli, a w 2010 roku połączyła się administracyjnie z miejscowością Brzeziny, tworząc wspólną nazwę. Drewniana zagroda młyńska którą obecnie można zwiedzać, została wybudowana przez Józefa Winiarskiego pod koniec lat 20 XX wieku. Obecny skansen znajduje się w dolinie strumienia Kąty (Roztoczanka ), a takie dawało doskonałe warunki do budowy zagrody i młyna wodnego. Funkcjonował on do lat 60 XX wieku, kiedy to w wyniku elektryfikacji nastąpiła jego przebudowa, z wodnego stał się młynem elektrycznym gospodarczym.

Najcenniejszym zabytkiem osady jest historyczna osada młyńska, która od swego powstania związana była z rodziną Winiarskich. To właśnie Józef Winiarski, pod koniec lat 20. XX wieku, wybudował drewnianą zagrodę młyńską, składającą się z domu, stajni, stodoły, młyna i tartaku. Osada ta znajdowała się w malowniczej dolinie potoku Kąty (zwanego obecnie Roztoczanką), co zapewniało doskonałe warunki do prowadzenia młyna wodnego. Funkcjonował on do lat 60. XX wieku, kiedy to został przekształcony na młyn gospodarczy z napędem elektrycznym.


Zagroda Ekoturystyczna Michał Winiarski
 
Osada Młyńska Roztoka-Brzeziny 105
gmina Gródek nad Dunajcem, 

 .

.

  Skanseny etnograficzne i muzea plenerowe to żywe lekcje historii, które przenoszą nas w czasie do świata dawnych wsi, chat, rzemiosła i tradycji. W Polsce znajduje się wiele wyjątkowych miejsc, gdzie zachowane zostały zabytkowe budynki, zagrody, wiatraki i kościółki — ocalone od zniszczenia i zapomnienia. Są to przestrzenie pełne autentyczności, piękne o każdej porze roku, które zachwycają nie tylko miłośników historii, ale i całe rodziny z dziećmi. Poznaj najpiękniejsze skanseny w Polsce, które warto odwiedzić.

.

.

kolejne skanseny w opracowaniu, a jest ich wiele…

C.D.N…

opracowanie & foto  Albin Marciniak
0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Najciekawsze szlaki piesze i rowerowe w EuropieRower

Małopolski szlak rowerowy Zamki w Dolinie Dunajca

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Najpiękniejszy Małopolski szlak rowerowy „Zamki w Dolinie Dunajca”

  Od wielu lat znany i promowany jest szlak Jury Krakowsko-Częstochowskiej, rozciągający się pomiędzy Częstochową a Krakowem z kilkoma okazałymi zamkami na swej trasie. Warto jednak zwrócić wzrok a także rowery na południowy wschód od Krakowa. Tutaj oprócz zamków jest wiele miejsc i obiektów które zadowolą a nawet zauroczą prawie każdego. Na znacznej części proponowanego odcinka skorzystać można z wytyczonego i dobrze zagospodarowanego szlaku rowerowego Velo Dunajec, choć cały proponowany szlak „Zamki Doliny Dunajca” można przejechać samochodem a nawet przejść pieszo.

 

.

Szlak został laureatem konkursu VI edycji „Turystyczne Skarby Małopolski” 2024 w kategorii Najciekawszy szlak turystyczny.

.

 .

Na szlaku znajduje się kilka zamków i ruin: Zamek Królewski w Czorsztynie, Zamek „Dunajec” w Niedzicy, Zamek Królewski w Nowym Sączu, Zamek Rożenów lub też Zawiszy Czarnego w Rożnowie nazywany Zamkiem Górnym, Ruiny zamku Jana Amora Tarnowskiego w Rożnowie tzw Zamek Dolny,  Zamek Tropsztyn (rekonstrukcja), ruiny zamku Królewskiego Zamku w Czchowie, ruiny Zamku w Melsztynie, Ruiny zamku Tarnowskich na górze świętego Marcina.

 

 

Aby ułatwić kontakt z przyrodą i poznać ten wyjątkowy region Polski, warto wyruszyć na zwiedzanie na rowerach. Noclegi pod namiotem jeszcze bardziej przybliżą nas do natury. Świetną opcją będzie także agroturystyka. Ta forma noclegów jest tutaj szczególnie dobrze rozwinięta. Oczywiście zwolennicy camperów także znajdą odpowiednie miejsca do zaparkowania a lubiący wygodę mogą wybrać coś z bazy hotelowej.

 

 

Proponowany przebieg szlaku  może mieć kilka wariantów, z objechaniem Jeziora Czorsztyńskiego dookoła po wytyczonym szlaku rowerowym Velo Dunajec lub start pod zamkiem w Czorsztynie, następnie przejazd na parking przy Kościółku św. Michała Archanioła w Dębnie Podhalańskim wpisanym na listę UNESCO, lub przeprawa statkiem przez zalew Czorsztyński. Tutaj mamy do wyboru sporo obiektów do zwiedzania: Zamek w Niedzicy, Muzeum Pienińskiego Parku Narodowego, Spichlerz w Niedzicy, Zapora wodna na Zbiorniku Czorsztyńskim, Park miniatur – Muzeum Dziedzictwa, Elektrownia wodna Sromowce Wyżne, Izba Regionalna – Muzeum w Sromowcach Wyżnych. Nasze zwiedzanie i jazdę rowerem możemy jeszcze bardziej uatrakcyjnić decydując się na spływ Dunajcem z pienińskimi flisakami.

 

 

Kolejne atrakcje na trasie to m.in. zabytkowy Kościół św. Katarzyny w Sromowcach Niżnych. Tutaj jest także początek szlaku na Trzy Korony i ruiny Zamku Pienińskiego poniżej Trzech Koron. Wyjątkowej urody o każdej porze roku jest Droga Pienińska biegnąca wzdłuż Dunajca a przeznaczona zarówno dla pieszych jak i rowerzystów. Ta droga doprowadzi nas do Szczawnicy, natomiast dla zmotoryzowanych jest objazd ze Sromowiec Niżnych do Krościenka n/d Dunajcem. Jadąc ze Szczawnicy także dojedziemy do Krościenka. A co czeka w tym często a niesłusznie pomijanym miasteczku ?

 

 

Krościenko nad Dunajcem

Kościół Wszystkich Świętych wybudowany nad brzegiem Dunajca. Unikatowy przykład gotyckiej architektury sakralnej, został wzniesiony w pierwszej połowie XIV wieku. Jadąc ścieżką rowerową mamy po drodze Miejsce Obsługi Rowerów – Krościenko Nad Dunajcem jako że jedziemy szlakiem Velo Dunajec. 

Ten odcinek to ok 25 km i można z powodzenie polecać także rodzinom z dziećmi. Na szlaku jest wiele miejsc i obiektów przeznaczonych do zwiedzania, a więc po każdorazowej krótkiej przejażdżce, zwiedzamy kolejny obiekt. Tutaj nikt się nie nudzi i nikt się nie zmęczy jazdą na rowerze, także dzieci.

Kolejny odcinek prowadzi ze Szczawnicy lub Krościenka, w zależności gdzie zdecydujemy się na odpoczynek i nocleg.  Kolejne miejscowości na trasie to Łącko, Stary Sącz i Nowy Sącz. A co czeka na zwiedzających? Podegrodzie – Muzeum Lachów Sądeckich. Filia Muzeum Okręgowego w Nowym Sączu, Kościół i Klasztor Sióstr Klarysek w Starym Sączu – miejsce pochówku Jadwigi Bolesławówny (Jadwiga Kaliska), żona króla Władysława I Łokietka, w latach 1320–1333 królowa Polski. Bobrowisko – Enklawa Przyrodnicza oraz Kąpielisko Stary Sącz – Stawy. Dom Gotycki – oddział Muzeum Okręgowe w Nowym Sączu, Bazylika św. Małgorzaty – Sanktuarium Przemienienia Pańskiego w Nowym Sączu. Miejsca do których warto wracać o każdej porze roku to Sądecki Park Etnograficzny oraz po sąsiedzku jako kontynuacja zwiedzania Miasteczko Galicyjskie. Tutaj można się posilić w karczmie regionalnej a nawet przenocować pośród tej wyjątkowej zabudowy. Żelaznym punktem tego odcinka jest Zamek w Nowym Sączu na którym prowadzone są wykopaliska a niedawno odkryto skarb. W planach miasta jest rekonstrukcja zamku. Kontynuując zwiedzanie warto mieć na uwadze słynny Most Stacha w Znamirowicach zbudowany ręcznie kamień po kamieniu przez jednego człowieka. Warto zaglądnąć także do Kościoła św. Mikołaja w Tabaszowej. Kościół parafialny został przeniesiony w 1985 r. z Tęgoborzy i rekonstruowany w duchu budownictwa drewnianego z XVIII w.

Dla rowerzystów na tym odcinku znajdują się dwa Miejsca Obsługi Rowerów – Ochotnica Dolna/Tylmanowa oraz Jazowsko i oba oznaczone są na trasie Velo Dunajec.

 

 

Kolejny odcinek to także sporo zwiedzania bo miejsc i obiektów nie brakuje także i tutaj, a na trasie m.in:  Gródek n. Dunajcem –  Zamek Zawiszy Czarnego (Górny) i Zamek Dolny w Rożnowie, Zamek Tropsztyn, Zamek w Czchowie, Zamek w Melsztynie. Ale zamki to nie wszystko bo warto zejść z roweru czy też wysiąść z samochodu by zobaczyć m.in.:  Zaporę Nad Jeziorem Rożnowskim, Kościół św. Wojciecha w Rożnowie, zabytkowy obiekt sakralny pochodzi z 1661 roku. Kościół św. Pustelników Świerada i Benedykta w Tropiu z przełomu XI-XII w. Zapora wodna Czchów. Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Czchowie, gotycki kościół z 1346 roku. Kościół Nawiedzenia NMP w Domosławicach  wzniesiony w 1346 roku w stylu gotyckim, wybudowany z kamienia zamku w Melsztynie , obraz pochodzi z czasów wypraw krzyżowych. Owszem, sporo kościołów ale warto mieć na uwadze że w Małopolsce jest wyjątkowy Szlak Architektury Drewnianej i te obiekty znajdują się właśnie na tym szlaku.

 

 

Ostatni odcinek na którym przejedziemy trasę z Melsztyna przez Zakliczyn, Dąbrówkę Szczepanowską, Rzuchową i zjazd do Tarnowa na Rynek i zakończenie trasy. Ale zanim dojedziemy do Tarnowa, po drodze czeka m.in: Wieża widokowa w Dąbrówce Szczepanowskiej, Kościół parafialny św. Marcina w Zawadzie z XV w. i oczywiście ruiny Zamku w Tarnowie czekające na swój lepszy czas i odpowiednie zagospodarowanie. Dla osób chcących zostać w Tarnowie nieco dłużej, polecam wybrać coś dla siebie z bardzo bogatej oferty bo i tutaj jest co zwiedzać. Tarnów potrafi zaskoczyć i wciąga na dłużej.

 

Droga Pienińska biegnąca prawym brzegiem Dunajca po stronie Słowacji, łącząca Sromowce Niżne ze Szczawnicą. W 2013 r zakończył się remont całego odcinka. Obecnie cała droga jest utwardzona i wyrównana. Nie ma już wystających korzeni czy dołków z wodą. Krawędź od strony rzeki została wzmocniona murkiem.

Pomysł i opracowanie „Zamki Doliny Dunajca” – Albin Marciniak, autor mapy Zamki w Polsce oraz opracowania „Zamki i obiekty obronne w Małopolsce”

Najważniejsze obiekty na szlaku.

Zamek Królewski w Czorsztynie
   Ruiny królewskiego zamku zbudowanego na stromej skale nad Dunajcem w XIV w. Była to graniczna warownia na szlaku handlowym do Węgier. Wcześniej istniał tu gródek, a na przełomie XIII/XIV w. była już wieża obronna. Na początku XV w. w rękach rycerzy rozbójników. Później własność Zawiszy Czarnego. Siedziba starostów. Miejsce spotkań królów Polski i Węgier. Rozbudowany w XVI i XVII w. W 1651r. opanowany przez powstańców góralskich pod wodzą A.Kostki Napierskiego. Spłonął w 1790r. i uległ ruinie. Zachowały się kamienne mury i fragment wieży. Częściowo odbudowany udostępniony do zwiedzania.

Zamek rycerski w Niedzicy
 
   Zamek ulokowany na wzgórzu nad Dunajcem zbudowany przez rodzinę węgierską. Składał się z zamku górnego i średniego. W XV w. w rękach rozbójników. W XVI-XVII w. rozbudowany w stylu renesansowym. W latach 1589-1857 w rękach rodu Horwatów. W XIX i XX w. popadł w ruinę. Zachowały się mury zamku górnego oraz odrestaurowany zamek dolny i średni. Zamek udostępniony do zwiedzania. Wewnątrz okazała kolekcja eksponatów.

 

Zamek w Nowym Sączu
   Zamek wzniósł Wacław II Czeski na miejscu drewnianej strażnicy. Informacje pochodzą z dokumentu z 1331r. W 1611r. ucierpiał w czasie pożaru. Rozbudowany w latach 1611-15. Całkowitej zagładzie uległ w 1945r. w wyniku potężnej eksplozji. Zachowały się szczątki zamku na narożu skarpy. Istniejąca Baszta Kowalska i fragmenty murów przyziemia nie były częścią zamku były bowiem fragmentami miejskiego systemu obronnego. Charakterystyczny jest zegar kwiatowy na skarpie, poniżej okazałego fragmentu murów. W dalszej części znajdują się ruiny murów, wymagające pilnej konserwacji.

 

 

Miasteczko Galicyjskie w Nowym Sączu
Miasteczko Galicyjskie w Nowym Sączu to niezwykła przestrzeń muzealna, będąca filią Sądeckiego Parku Etnograficznego. Niezwykła, bo wizyta w tym miejscu przenosi nas o dziesiątki lat wstecz na rynek i uliczki, które oddają charakter małomiasteczkowej zabudowy dziewiętnastowiecznej Galicji. Tworzące je obiekty odtworzono wiernie na podstawie starych planów, rycin i zachowanych rynków małopolskich miasteczek, m.in.: Starego Sącza, Czchowa, Lanckorony, Ciężkowic czy Krościenka i wyposażono zgodnie z historycznymi przekazami. Dzięki temu, przechadzając się po placu rynkowym otoczonym domami mieszczańskimi, przekraczając każdy próg, można w pełni poczuć klimat sprzed wieków.
Sądecki Park Etnograficzny –  Największy skansen regionalny w Małopolsce
Wielu podróżnych przejeżdżając przez Nowy Sącz nie przypuszcza nawet, że poza pozostałościami po zamku i zegarze kwiatowym, to miasto ma znacznie więcej do pokazania. Poza malowniczym rynkiem i zabytkowymi obiektami sakralnymi, w Nowym Sączu jest także największy w Małopolsce skansen. Park Etnograficzny dążąc do możliwie najwierniejszego odtworzenia dawnej wsi sądeckiej, stara się zaprezentować budownictwo, życie codzienne i inne aspekty wszystkich grup ludności tworzących kulturę Sądecczyzny, pojmowanej jako całość geograficzna, historyczna, gospodarcza i kulturowa. Skansen regionalny prezentujący architekturę drewnianą i tradycyjną kulturę ludową historycznej Sądecczyzny. Region ten obejmuje cztery grupy etnograficzne: Lachów Sądeckich, zachodnią część Pogórzan, Górali Sądeckich i Łemków Nadpopradzkich.
Zamek rycerski w Rożnowie
Ruiny rycerskiego zamku na wzgórzu Łaziska zbudowany przez rycerzy Gryfitów w XIII w. Rozbudowany w XIV w. przez ród Rożenów. W XV w. był własnością Zawiszy Czarnego. Opuszczony w 2 połowie XVIw. uległ ruinie. Zachowały się fragmenty murów wieży i kaplicy. W 2015r ruiny zakupiła fundacja, mająca w dalszym planie rekonstrukcję części murów i zagospodarowanie wzgórza zamkowego.

 

Zamek renesansowy w Rożnowie n.Dunajcem nazwany dolnym.
U podnóża starego zamku zwanego „Zamkiem Górnym”znajdują się ruiny zamku „Zamek Dolny” zbudowanego przez hetmana Jana Tarnowskiego w stylu renesansowym w 1 połowie XVI w. Budowy nie dokończono. Zachowały się: ludwisarnia, fragmenty kurtyn, bastion, budynek bramny i resztki murów. najlepszą nazwą jest beluarda lub fortyfikacja bastionowa. Konstrukcyjnie można go dodać też do zamków. Jest to forma przejściowa. Posiada np. budynek bramny. Obiekt w rękach prywatnych. Z uwagi na stopień dewastacji, obiekt wymaga ogromnych nakładów finansowych. 

Zamek obronny Tropsztyn
   Tropsztyn i pierwsza o nim wzmianka jako „już murowanym” pochodzi z 1382 r. Czyli wcześniej – XIII wiek znajdowała się tam wieża obronna otoczona palisadą drewnianą. Zamek powstał na początku XIII wieku z inicjatywy rodu Ośmiorogów. Pierwsza wzmianka o nim pochodzi z 1231 roku. Rekonstrukcja zamku obronnego wzniesiona na stromym półwyspie oblanym z trzech stron rzeką Dunajec w gminie Czchów. Historia zamku jest związana z położoną po przeciwległej stronie rzeki wsią Tropie. W 1574 roku, w okresie kontrreformacji, zrujnowany przez właścicieli Rożnowa. Już w 1608 roku zamek był opisywany jako ruina. W 1970 roku został kupiony przez prywatnego właściciela. Po 1993 roku przeprowadzono odbudowę zamku, a następnie udostępniono go zwiedzającym.

Zamek Tropsztyn

Zamek obronny w Czchowie
W Czchowie w XIII w. istniała już najprawdopodobniej wieża obronna, którą zamieniono na zamek na początku XIV w. Na wzgórzu zwanym Basztą, między XIII a XIV w. zbudowano warowny zamek ochraniający komorę celną nad Dunajcem. W XVI i XVII w. zamkiem dysponował sąd czchowski, który ulokował tutaj więzienie. Od XVIII w. budowla pozostawała w ruinie, dopiero w latach 90. XX w. przeprowadzono prace konserwatorskie. Głównym akcentem jest murowana z kamiennych ciosów, okrągła wieża o wysokości ok. 28 metrów, włączona w biegnący krawędzią wzgórza mur obwodowy. Wewnątrz zbudowanego z kamiennych ciosów muru pozostały widoczne ślady prostokątnego budynku i przylegającej doń sieni. W zamku urządzono niewielką ekspozycję archeologiczną oraz taras widokowy. 

Zamek Zamek Czchów

Zamek rycerski w Melsztynie
Zamek rycerski zbudowany w 1 połowie XIV w. na wzgórzu nad Dunajcem. Wielokrotnie zmieniał właścicieli. W 2 połowie XVI w. przebudowany na renesansową rezydencję magnacką. Zamek oparł się atakom Szwedów w XVII w. Zniszczony w czasie walk konfederatów barskich z wojskami carskimi ok. 1772r. Zachowały się fragmenty murów ścian i wieży oraz fosa. Od kilku lat prowadzone są prace rekonstrukcyjne. Niestety, sposób prowadzenia odbudowy pozostawia wiele do życzenia.

Zamek Melsztyn

Zamek rycerski w Tarnowie
   Ruiny rycerskiego zamku zbudowanego na Górze Św. Marcina w 1 połowie XIV w. Przez Spytka z Melsztyna. Składał się z zamku wysokiego i niskiego. Rozbudowany w XV w. Ufortyfikowany w XVI-XVII w. Zniszczony przez Szwedów w XVII w. uległ ruinie. Częściowo rozebrany w XVIII w. Zachowały się fragmenty murów i fortyfikacji. Wiosną 2019r wzgórze zamkowe oraz znajdujące się na nim ruiny zamku, przejęła Gmina Tarnów i jest nadzieja na rozpoczęcie prac, by obiekt ponownie mógł stać się wizytówką miasta. Warto mieć na uwadze, że duża ilość ziemi pochodzi z celowego zasypania ruin przed wielu laty. 

 

 

Ne tylko zamki…

 

Widok na Tatry i Spisz z platformy na Trzech Koronach. Poniżej Sromowce Niżne i Dunajec. Dojście ze schroniska Trzy Korony na szczyt o tej samej nazwie zajmuje 1,4 h.

 

 

 

Spływ tratwami na Dunajcu. To tradycyjny flis od kwietnia do października pod Sromowiec do Krościenka. Na tym odcinku jest kilka długości trasy do wyboru.

 

Panorama z Palenicy na Pieniny i skalne urwisko na Sokolicy. Poniżej wije się Droga Pienińska wzdłuż Dunajca. Na Palenicę i punkt widokowy można dostać się wyciągiem krzesełkowym ze Szczawnicy. 

 

 

EnoVelo to sieć szlaków rowerowych, biegnących przez gminy okolic Tarnowa i Brzeska. Szlak ten nadaje się również idealnie na krótkie, kilkugodzinne wypady rowerowe. Motywem przewodnim szlaku są winnice rozpostarte na wzgórzach położonych na południe od Tarnowa i Brzeska. EnoVelo jest połączone z siecią małopolskich odcinków krajowych tras rowerowych, takich jak VeloDunajec, Wiślana Trasa Rowerowa, VeloMetropolis, VeloRaba jak również z sieciami międzynarodowych tras rowerowych: EuroVelo11 i EuroVelo4.

Poranne mgły nad Dunajcem i Pieninami w okolicach Krościenka.

 

 

Pomysł i opracowanie „Małopolski szlak rowerowy Zamki w Dolinie Dunajca” – Albin Marciniak.

Autor map-przewodników Zamki w Polsce, Polska na weekend, Podziemia Turystyczne w Polsce, Orla Perć oraz opracowania „Zamki i obiekty obronne w Małopolsce”.

 Udostępnianie powyższego materiału mile widziane, bo zwiększy świadomość o istnieniu tak wyjątkowego szlaku.

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Najciekawsze szlaki piesze i rowerowe w Europie

Najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce – TOP trasy na aktywny wypoczynek

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce

Najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce

 

  Planujesz kajakową przygodę i zastanawiasz się, które trasy w Polsce zachwycają najbardziej? Od leniwych meandrów Krutyni po dzikie zakątki Czarnej Hańczy – przygotowaliśmy przewodnik po najpiękniejszych szlakach kajakowych w kraju. Sprawdź, gdzie czekają malownicze widoki, czysta woda i niezapomniane emocje.

Polska to prawdziwy raj dla miłośników kajakarstwa. Bogactwo rzek, jezior i kanałów sprawia, że zarówno początkujący, jak i doświadczeni kajakarze znajdą coś dla siebie. Szlaki prowadzą przez rezerwaty przyrody, puszcze, wioski i urokliwe miasta, oferując kontakt z naturą i aktywny wypoczynek w jednym. W artykule prezentujemy najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce – zarówno te klasyczne, jak i mniej znane, które warto odkryć. Niezależnie od tego, czy planujesz jednodniową wyprawę, czy kilkudniowy spływ – tutaj znajdziesz inspiracje na niezapomnianą wodną przygodę.

.

Najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce opisy
.
.
1
Kaszuby

Kolejny sezon i zapewne wiele osób zaplanuje wypoczynek nad wodą.  Nie wszyscy lubią leżenie na plaży, dlatego warto wybrać się na kajaki na Kaszuby.

Lewy dopływ Wisły, jest jednym z najpiękniejszych szlaków wodnych w Polsce. Rzeka Brda bo o niej mowa, to najciekawszy i najbardziej urozmaicony szlak kajakowy w Polsce.
Po drodze mijamy piękne i czyste jeziora, połączone urozmaiconym biegiem rzeki. Większość trasy znajduje się w otulinie Parku Narodowego „Bory Tucholskie” a cały dostępny szlak kajakowy Brdy to ponad 280 km. Kajakowanie możemy zaplanować także statycznie a na bazę proponuję legendarne już Swornegacie. Mała miejscowość  nad Brdą pomiędzy dwoma jeziorami zachwyca swoim położeniem. Rozległe lasy, piękne jeziora, urozmaicony bieg rzeki i pierwotna przyroda to największe zalety tego szlaku, uznawanego już od lat międzywojennych za jeden z najatrakcyjniejszych szlaków kajakowych Europy.

Dla mniej wytrawnych kajakarzy mamy tutaj do wyboru także mniejsze szlaki, a meandrująca przez lasy i łąki, którą bardzo polecam to rzeka  Chocina. Odcinek możemy dopasować do własnych możliwości tak, by spływ zakończyć przy naszym biwaku. Agroturystyka jest tutaj bardzo dobrze rozwinięta a pola namiotowe są co kilka kilometrów spływu.
Wypożyczalni kajaków jest także sporo, więc nie musimy martwić się o sprzęt. Pamiętajmy jednak że nad wodą nie jesteśmy sami i podobnie jak wielu innych szukających ciszy i wypoczynku w spokoju,  nie oznajmiajmy całemu światu naszej obecności.Płynąc kajakiem warto podglądać przyrodę, która w tym rejonie jest wyjątkowa.
Kaszuby i Bory Tucholskie wciągają …
.
.
spływ Kajakowy Bory Tucholskie Swornegacie 1
.
.
.

2

Meandry Biebrzy czyli spływ kajakowy Polską Amazonką.

Biebrza bo o tej wyjątkowej rzece mowa, tworzy niesamowite meandry i rozlewiska, często gubiąc zasadniczy nurt, by płynąć wieloma strugami.
Płyniemy przez Biebrzański Park Narodowy i tutaj jesteśmy częścią prawdziwej dzikiej przyrody. Aby zobaczyć znacznie więcej niż mogą zmotoryzowani czy piesi, wybieramy kajak a będąc w grupie możemy skorzystać ze spływu tratwą. Prawie niedostrzegalny nurt pozwala nam na leniwy spływ z biegiem rzeki, a my mamy czas na odpoczynek i niezmącony kontakt z przyrodą. Brodzące bociany czy czaple to widok całkiem naturalny.  W wodzie niezliczona ilość ryb, na brzegach blisko 300 gatunków ptaków. Tutaj znajduje się największa w kraju ostoja łosia których jest ok. 400 sztuk. Czerwone Bagna to także słynne torfowiska i niesamowite zachody słońca. Przepływamy przez tereny które na długo zostają w naszej pamięci a ilość wykonanych zdjęć zapełnia wiele kart pamięci.
O zabieraniu kanapek na drogę warto zapomnieć. Agroturystyka jest tutaj rozwinięta chyba najlepiej w całym kraju a ilość miejsc gdzie możemy przenocować czy zjeść pyszne regionalne potrawy jest bardzo duża. We wsi Kopytkowo czy w Dolistowie znajdziemy wszystko by poczuć się jak u przysłowiowej babci na wsi.

W zależności od naszej kondycji i czasu jakim dysponujemy, nasz spływ możemy zakończyć w okolicach Twierdzy Osowiec, lub możemy dopłynąć dalej aż do ujścia na rzece Narwi. Biebrza to nie tylko rzeka. Biebrza to magiczne połączenie wody i lądu.
Tutaj się wraca…
.
.
.

Goniądz kajaki Biebrzański Park Narodowy

.
.
.

3

Nie tylko Mazury czy Bory Tucholskie są rajem dla kajakarzy.

Kolejna propozycja to spływ kajakowy rzeką Rawką na Mazowszu.
Rzeka przepływająca przez centralną Polskę i tworzy największy dopływ Bzury. Punktem startowym może być Zalew w Bolimowskim Parku Krajobrazowym, lub znacznie wyżej biegu rzeki na jej pięknych rozlewiskach w miejscowości Kamion. Przepływając przez malownicze okolice, pastwiska, łąki, trzciny, tereny podmokłe, lasy, gęste zarośla, mijamy rezerwat przyrody Rawka. Po drodze miniemy Jar Rokity i przepłyniemy pod Mostem Kopersztajna.  Spora ilość  ryb, żaby, zaskrońce, jaszczurki, węże, a nawet raki to tutaj norma. W czystych wodach Rawki żyją również bobry.
Spokojny bieg rzeki i piękna okolica zachęcają, by właśnie w to miejsce wybrać się na niedzielny spływ kajakowy z całą rodziną.  Z Warszawy, Łodzi czy okolic mamy dosyć blisko, więc jest to dobry pretekst by wyrwać się z zatłoczonego miasta.

Wypożyczalnie kajaków są coraz popularniejsze i są w wielu miejscach. Rzeka jednak jest idealnym miejscem na prawdziwy odpoczynek z dala od zgiełku i hałasów. W zdecydowanej większości przepływa z dala od domostw.
Kajak, przyroda i my. Czy coś więcej potrzeba ?…
.
.
.

spływ kajakowy rzeka

.
.
.
4

Spływ kajakiem przez Puszczę Augustowską.

Czarna Hańcza to jeden z najpopularniejszych szlaków kajakowych w Polsce.
Spływ możemy rozpocząć w Starym Folwarku by nie przepływać przez sporej wielkości jezioro Wigry.
Na tym odcinku rzeka przepływa leniwie przez podmokłe łąki i rozlewiska. Mamy okazję obserwować spore ilości ptactwa i zwierzyny na brzegach czy brodzące tuż obok płynących kajaków. Dalej nurt nieco przyspiesza by meandrując przepływać przez Puszczę Augustowską.
Powalone drzewa, las, szuwary i zarośla uatrakcyjniają nam wiosłowanie.
W miejscowości Rygol Czarna Hańcza skręca w stronę granicy z Białorusią, którą przekracza, by ujść do Niemna a my możemy popłynąć dalej Kanałem Augustowskim do samego Augustowa. Na tym odcinku dużą atrakcją jest przepływanie przez śluzy, gdzie nawet dla jednego małego kajaka przeprowadzany jest cały proces napełniania i spuszczania wody dla wyrównania poziomów, by można było płynąć dalej.
Do kajaka możemy zapakować sprzęt biwakowy by korzystać po drodze z wielu kempingów, przystani czy pól namiotowych.
Nie musimy się także martwić o prowiant, bo w wielu miejscach niemal przy samym brzegu możemy zaopatrzyć się w lokalne produkty od miejscowych rolników.
Mimo że Czarna Hańcza nie jest rzeką najczystszą, to jednak nie ma obawy w przypadku kontaktu z wodą przy wodowaniu czy przenioskach.
W przerwach między wiosłowaniem możemy schodzić na ląd, bo po drodze jest tak wiele do zobaczenia.
W końcu jesteśmy w słynnej Puszczy Augustowskiej…
.
.
.
spływ kajakowy 2
.
.
.
5

Roztocze i spływ na rzece Wieprz i Tanew

Spływy kajakowe to jedna z ciekawszych form poznawania Roztocza. Zwierzyniec obfituje w przepiękne odcinki rzek na których można popływać kajakiem, a najciekawsze to Tanew oraz Wieprz.
Każdego roku przybywa turystów, którzy wycieczki piesze zamieniają na spływy i przeprawy kajakowe.
Roztocze zaspokoi potrzeby każdego bo liczne, spokojne rzeczki to prawdziwa gratka dla miłośników kajaków.
Nie brakuje tutaj także odcinków dla bardziej ambitnych, chcących powiosłować nieco mocniej. Na takich śmiałków polecam odcinek Rebizanty – Borowe Młyny, gdzie jest bardzo dużo połamanych drzew, niejednokrotnie trzeba kajak przenosić górą, spławiać pod kłodami lub prześlizgiwać się między kamieniami i wystającymi z wody konarami.
Osobom wolącym spokojne wiosłowanie sprzyja łagodne ukształtowanie terenu i stosunkowo płytkie, leniwe rzeki.
Spływy na Wieprzu organizowane są zazwyczaj aż do Szczebrzeszyna. Oczywiście długość trasy dobrać można do własnych możliwości i zdolności. Warto dopytać też wcześniej o stopień trudności trasy, którą chcemy przebyć kajakiem.
Na Wieprzu większość spływów rozpoczyna się w miejscowości Obrocz. Spływamy stąd w kierunku Zwierzyńca. Pierwsze kilometry trasy są łagodne, nie ma potrzeby przenoszenia kajaka przez jakiekolwiek przeszkody. Ten odcinek jest przystępny nawet dla początkujących kajakarzy. Dodatkowym plusem są liczne meandry oraz płytkie koryto.
Czy w Szczebrzeszynie chrząszcz brzmi w trzcinie możemy przekonać się nasłuchując z kajaka.
Zielone Roztocze to jest to.
.
.
.
spływ kajakowy rzeka 6
.
.
.
6

Spływ kajakowy rzeką Pilicą.

Pilica to najdłuższy lewobrzeżny dopływ Wisły a położona jest w południowej i centralnej Polsce.
Chcąc poznać jej cały odcinek możemy przepłynąć między innymi przez Szczekociny, Sulejów, Spałę, Białobrzegi i Warkę.
Pilica urokliwie meandruje wśród rozległych łąk, lasów, bagienek tworząc liczne wysepki i zakola. W środkowym biegu, pomiędzy Sulejowem a Smardzewicami położony jest Zalew Sulejowski, który jest największym zbiornikiem wodnym w centralnej Polsce.
Kajakarzy zainteresować może pierwsze w Polsce muzeum poświęcone rzece, czyli Skansen Pilicy w Tomaszowie Mazowieckim.
Okolice Pilicy są bardzo atrakcyjne pod względem krajoznawczym. Rzeka ta jest bardzo ciekawym, urozmaiconym, nizinnym szlakiem kajakowym z wieloma miejscami na biwak a po drodze jest wiele wypożyczalni kajaków.
Spokojny nurt nadaje się do spływów kajakowych nawet dla początkujących. Na całym odcinku nie ma ani jednej przenoski, jest za to z fajnymi miejscami do kąpieli, czyli godne polecenia dla rodzin z dziećmi.
Oczywiście miejsce i odcinek spływu dobieramy do naszych chęci i możliwości, jednak gdy planujemy pokonanie całego odcinka musimy się liczyć z ok. 5 dniami wiosłowania.
Naturalne, urozmaicone koryto, malownicze krajobrazy i czysta woda.
Pilica naprawdę zachwyca.
.
.
.
Najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce 17
.
.
.
 7

Spływ kajakowy Krutynią

Odcinek Sorkwity–Ruciane Nida to najpiękniejszy szlak kajakowy na Mazurach a sama Krutynia jest uznawana za jeden z najpiękniejszych szlaków nizinnych Europy.
Szlak kajakowy jest bardzo ciekawy i zróżnicowany a przebiega przez Puszczę Piską i Mazurski Park Krajobrazowy.
Długość szlaku Krutyni wynosi 102 km, w tym 60 km to woda stojąca. Rzeka płynie wśród nieskażonej i dzikiej przyrody,
Nie jest rzadkością spotkanie na trasie spływu orła bielika czy orła przedniego. Tutaj żyją także wilki, rysie, łosie, wydry, norki, bobry i ponad 200 gatunków ptaków.
Przepływając przez Sorkwity warto zwiedzić kościół ewangelicki zbudowany w 1470 roku !
Na dalszym odcinku zwróćmy uwagę na rezerwat Zakręt – z jeziorkami i pływającymi wyspami.
Wybierając się na spływ Krutynią nie róbmy dużych zapasów żywnościowych, w zasadzie w każdym miejscu mamy dostęp do sklepów, barów, restauracji. Nie musimy martwić się także o noclegi bo na całej trasie są stanice PTTK, pola namiotowe, domki campingowe, pokoje na kwaterach prywatnych.
Każdy, kto przepłynął szlak kajakowy Krutynią, przyzna że jest to faktycznie najpiękniejszy szlak nizinny Europy.
Poznanie tego urokliwego zakątka zapada w pamięci na długo.
Bo Mazury to nie tylko wielkie jeziora.
Mazury to także wyjątkowa Krutynia
.
.
.
spływ kajakowy rzeka 5
.
.
.
8
Dolina Baryczy 

Spływ rozpoczynamy w Sułowie przy moście, kilkaset metrów od rynku. W samym Sułowie jak i w okolicy działa wiele wypożyczalni kajaków.

Barycz jest niedocenianą rzeką a Dolina Baryczy to największy w Polsce rezerwat przyrody, zaliczany do najcenniejszych ekosystemów na świecie, meandruje przez łąki, lasy, obok stawów i jezior. Długość spływu możemy dostosować do swoich możliwości. Spokojną i malowniczą rzeką jest Młynówka – dopływ Baryczy ze spokojnym nurtem polecana dla całej rodziny. Warto rozważyć odcinek kończący się w parku obok zespołu zamkowo-pałacowego w Żmigrodzie. W ten sposób można połączyć wodę ze zwiedzaniem. Wzdłuż Baryczy biegnie czerwony szlak turystyczny oraz trasy rowerowe.
.
.
.
Milicz Dolina Baryczy
.
.
.
9

Spływ kajakami w Dolinie Karpia na Skawie w Małopolsce

 

Rzeka Skawa to prawy dopływ Wisły. Płynie na obszarze Beskidów Zachodnich i Pogórza Zachodniobeskidzkiego przez Beskid Żywiecki, dalej przez Beskid Makowski i Beskid Mały, między pogórzami Śląskim i Wielickim oraz Doliną Wisły.  Jej bieg w całości znajduje się na terenie województwa małopolskiego. Długość rzeki wynosi 96 km. Oczywiście można wydłużyć spływ i wiosłować dalej Wisłą do której wpada Skawa.
Proponowane odcinki na spływy dla osób o różnym stopniu kondycyjnym. Te odcinki można oczywiście łączyć, tworząc spływ kilkudniowy połączony ze zwiedzaniem atrakcji znajdujących się na obu brzegach rzeki. Dla chcących urozmaicić spływ jeszcze bardziej, można dodać rowery. Ścieżek rowerowych biegnących wzdłuż nurtu rzeki jest sporo a ukształtowanie terenu pozwala na swobodne modyfikowanie. Łącząc kajaki z rowerami, możemy całkiem miło i aktywnie spędzić nawet kilka dni w Dolinie Karpia.
więcej opisów w reportażu po kliknięciu w zdjęcie:
.
.
.

kajaki spływ na skawie

.
.
.
10

Spływ kajakowy – Graniczne Meandry Odry

 

Mówiąc o spływach kajakowych w naszym kraju, oczywiście w pierwszej kolejności na myśl przychodzą rzeki i jeziora na Mazurach, meandry Biebrzy czy Bory Tucholskie. Miejsc gdzie można miło   spędzić czas w kajaku jest oczywiście bardzo dużo. Jednak niewiele osób łączy Śląsk ze spływami kajakowymi. Jednym z takich mało znanych a urokliwych miejsc jest Odra a właściwie jej początkowe meandry po stronie Polski. Zwracam na to uwagę, gdyż Odra swój początek ma we wschodnich Czechach, w Górach Odrzańskich w Sudetach, a z całkowitej długość 854 km, ponad 110 km jest na terenie Czech. 

Spływ można rozpocząć w Chałupkach, poniżej mostu granicznego Chałupki-Bohumin. Przy okazji warto zwiedzić Zamek w Chałupkach, czy też po drugiej stronie granicy rynek w Starym Bohuminie.

Osoby które wolą komunikację zbiorową, do Chałupek mogą dojechać pociągiem których tutaj dojeżdża sporo.

Z kajakami także nie ma najmniejszego problemu. Na miejscu działa Klub Kajakowy Meander, organizujący wiele spływów zorganizowanych. W okolicy oraz wzdłuż biegu Odry, nie brakuje biwaków i pól namiotowych.Kilka kilometrów poniżej, Odra łączy się z Olzą.

.
.
.

Odra spływ kajakowy 6

.
.
.
11

Spływ kajakowy na Pilicy

Ten odcinek rzeki jest dosyć urozmaicony, z wieloma meandrami i wysepkami. Bez przeniosek czy trudności, za to bardzo malowniczy także jesienią. Na wiosnę jest tutaj zielono i gwarno od krążących nad głowami setek ptaków. Na brzegach oraz na wielu wysepkach jest sporo miejsca na biwaki czy odpoczynek. Wzdłuż Pilicy funkcjonuje wiele wypożyczalni sprzętu pływającego.
Obszerna galeria ze spływu po kliknięciu w zdjęcie
.
.
.
spływ kajakowy 4
.
.
.
12

Kajakiem po Łynie przez centrum Olsztyna

Choć brzmi to nieco przesadnie, to jednak jest to w pełni prawdziwe. Spływ kajakowy rozpoczyna się na stopniu wodnym przy starym młynie, tuż pod zamkiem. Oczywiście rozpocząć można znacznie wyżej biegu rzeki, ale tutaj czekać będzie przenioska kajaka. Ja wybrałem wersję leniwca, czyli zamówiłem kajak do punktu startu, z odbiorem na końcu mojej zaplanowanej trasy. Leniwie wiosłując płynąłem ze spokojnym nurtem rzeki Łyny, w akompaniamencie dziesiątek śpiewających ptaków. W sezonie wakacyjnym zapewne jest tutaj spory ruch, jednak ja miałem ten komfort, że płynąc w połowie maja, na wodzie byłem zupełnie sam.  Już na początkowym odcinku przepływa się pod zabytkowymi mostami kolejowymi, znanymi z jednego z odcinków filmu Stawka Większa Niż Życie (samochód spadający ze skarpy na początku mostu. Mój spływ zakończyłem przy Elektrowni Wodnej, gdzie Wadąg łączy się z Łyną a na brzegu jest pomost pływający, ułatwiający wysiadanie z kajaka także dla osób mniej wprawionych w wiosłowaniu. Chcąc płynąć dalej i mając na uwadze kolejne przenioski na zaporach, dopłynąć można do jeziora Mosąg, lub przez Dobre Miasto meandrującą Łyną dopłynąć można aż do Lidzbarka Warmińskiego a dalej aż do granicy z Rosją.

.
.
.
Najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce
.
.
.
kolejne propozycje już wkrótce.
cdn…
.
.
.
Wybierając się na kajak, pamiętać należy o właściwym przygotowaniu. Kondycja to jedno ale warto zadbać także o właściwe zabezpieczenie przedmiotów zabieranych do kajaka. Wywrotka czy przenioska to jedno, ale zwykłe chlapanie wiosłami także potrafi znacznie zmoczyć nas w kajaku. Na wodzie słońce atakuje nas z góry ale i z dołu, odbite od wody. Pamiętajmy zatem o nakryciu głowy, okularach przeciwsłonecznych i kremie z filtrem. Wygodne buty które możemy zmoczyć są także istotne. Najlepsze do tego będą  sandały dobrze trzymające się na nodze. Klapki czy „adidasy” to zły wybór. Wchodząc czy wychodząc z kajaka, zazwyczaj musimy wejść do wody. Klapki mogą zostać na dnie a pełne buty będą mokre przez cały spływ, co negatywnie wpłynie na stan stóp.
.
Bardzo łatwo pomylić buty do pływania z butami na plażę. Nie są to żadne klapki, japonki czy też inne tego typu buty. Buty do wody mają za zadanie chronić stopy przed: ostrymi roślinami wodnymi, kamieniami, zanieczyszczeniami (np. rozbita butelka), śliską powierzchnią.Przydadzą się one przede wszystkim na kamienistych plażach, które można spotkać w Grecji i na Malcie. Jednak są one coraz częściej stosowane również w Polsce, ponieważ nigdy nie ma się pewności co znajduje się pod powierzchnią wody. Jest wiele rodzai butów do wody i są to buty: gumowe, plastikowe, z miękką podeszwą, z twardą podeszwą, piankowe, bez zapięcia i z zapięciem. Są one skierowane do każdej grupy wiekowej. Nie ważne czy jest to mężczyzna, kobieta czy dziecko. Trzeba zadbać o dobry odpoczynek i zminimalizować możliwość wystąpienia urazu, podczas kąpieli w ciepłym morzu. Buty do pływania przydadzą się także nad jeziorem, stawem, a nawet w oczku wodnym.
.
.
.
Najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce
.
.
.
Klasyfikacja uciążliwości szlaków kajakowych:
U1 (szlak nieuciążliwy) – brak przeszkód wymagających wysiadania z kajaka, ewentualnie przeszkody, których pokonanie zabiera mniej niż 10% czasu przeznaczonego na płynięcie,
U2 (szlak nieco uciążliwy) – wysiadanie konieczne, przeszkody, których pokonanie zabiera od 10% do 25% czasu przeznaczonego na płynięcie,
U3 (szlak dość uciążliwy) – wysiadanie konieczne, przeszkody, których pokonanie zabiera od 25% do 50% czasu przeznaczonego na płynięcie,
U4 (szlak uciążliwy) – wysiadanie konieczne, przeszkody, których pokonanie zabiera od 50% do 100% czasu przeznaczonego na płynięcie,
U5 (szlak bardzo uciążliwy) – wysiadanie konieczne, przeszkody, których pokonanie zabiera od 100% do 200% czasu przeznaczonego na płynięcie,
U6 (szlak nadzwyczaj uciążliwy) – wysiadanie konieczne, przeszkody, których pokonanie zabiera ponad 200% czasu przeznaczonego na płynięcie.
.
.
.
spływ Kajakowy Biebrza Najpiękniejsze szlaki kajakowe w Polsce
.
.
.
Oznaczenia szlaków kajakowych w Polsce (najczęściej tablice z zadaszeniem):
– znaki informacyjne – czarne na białym tle z granatową obwódką,
– znaki ostrzegawcze – czarne na białym tle z czerwoną obwódką.
.
.
.
spływ kajakowy rzeka 1
.
.
.
Czekamy także na Wasze propozycje, pomysły i wskazówki, by dodać kolejne wyjątkowe szlaki kajakowe w Polsce
Na Wasze maile czekamy pod adresem [email protected]
.
.
.
 spływ kajakowy rzeka 8
 

 .

.
.
.

 .

opracowanie & foto: Albin Marciniak

fotoreporter, podróżnik i dziennikarz specjalizujący się w eksploracji turystycznych podziemi. Twórca Klubu Podróżników „Śródziemie” i projektu „Czyste Tatry”.

https://www.facebook.com/marciniak.albin/

 .

.
.
.
 .

Wykaz schronisk górskich w Polsce

.

SCHRONISKA GÓRSKIE W POLSCE wykaz

.
.
.
2 komentarze
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Skanseny w Polsce

Ostrów Lednicki – świadectwo początków Polski

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Ostrów Lednicki – świadectwo początków Polsk

    Ostrów Lednicki to największa z pięciu wysp Jeziora Lednica, położona w jego południowej części, będąca jednym z najważniejszych miejsc związanych z początkami państwa polskiego. Wyspa, otoczona bujną przyrodą, była kluczowym ośrodkiem obronnym, administracyjnym i religijnym za czasów Mieszka I i Bolesława Chrobrego. Od 1969 roku znajduje się tu Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy, a od 16 września 1994 roku Ostrów Lednicki figuruje na liście pomników historii.

.

.

Dziedzictwo w sercu Wielkopolski

Ostrów Lednicki to miejsce, gdzie natura i historia splatają się w jedną opowieść. Współczesny turysta może spacerować pośród drzew i ruin, wyobrażając sobie czasy, gdy wyspa była centrum politycznym i religijnym młodego państwa Piastów.

Dzięki pracy archeologów i historyków wiemy, że to miejsce kryje jeszcze wiele tajemnic. Każdy kamień, fragment drewna czy ceramiki opowiada historię, która zaczęła się ponad tysiąc lat temu. Ostrów Lednicki to nie tylko pomnik przeszłości – to także pomost między czasami Piastów a współczesnością.

.

.

Zarys historyczny i znaczenie

Wyspa była zamieszkana już w neolicie, ale jej znaczenie wzrosło w X wieku, kiedy stała się strategicznym punktem w państwie Piastów. Zlokalizowana w centrum plemienia Polan, przy ważnym trakcie handlowym między Poznaniem a Gnieznem, została ufortyfikowana i zabudowana monumentalną architekturą kamienną.

Najważniejsze zabytki Ostrowa Lednickiego to:

  • Palatium z kaplicą – prawdopodobnie wzniesione przez Mieszka I, z unikatowym baptysterium, co sugeruje, że tutaj mógł odbyć się chrzest Polski w 966 roku.
  • Kościół grodowy – miejsce pochówku osób o wysokim statusie społecznym, w tym członków rodu Piastów.

Ostrów Lednicki był nie tylko siedzibą władzy, ale także ważnym ośrodkiem chrystianizacji. Znajdujące się tu baseny chrzcielne są bezcennym świadectwem liturgii wczesnośredniowiecznej.

.

.

Ruiny palatium – świadectwo chrztu Polski?

Na Ostrowie Lednickim odnaleziono baseny chrzcielne, co nasuwa hipotezę, że właśnie tutaj Mieszko I mógł przyjąć chrzest w 966 roku. Kaplica przylegająca do palatium, z jej nietypowym układem i funkcjami liturgicznymi, mogła pełnić kluczową rolę w ceremoniach sakralnych pierwszych Piastów.

Ruiny palatium to nie tylko miejsce, gdzie książęta piastowscy mieszkali i rządzili, ale także centrum duchowe i symboliczne. Archeolodzy odnaleźli fragmenty ceramiki, ozdoby, a także pozostałości drewnianych mostów, które łączyły wyspę z brzegiem jeziora. Te mosty – jeden z nich o długości ponad 400 metrów – były świadectwem zaawansowanej inżynierii i znaczenia Ostrowa jako ważnego punktu strategicznego.

.

.

Okres świetności i kres dominacji

Podczas panowania Mieszka I i Bolesława Chrobrego Ostrów Lednicki był centralnym ośrodkiem władzy. Jednak jego świetność zakończyła się wraz z najazdem Brzetysława I Czeskiego w 1038 roku. Zniszczono wtedy mosty łączące wyspę z lądem, spalono gród i zniszczono wiele zabudowań. Choć osadnictwo na wyspie przetrwało jeszcze do XIII–XIV wieku, Ostrów Lednicki nigdy nie odzyskał swojej pierwotnej funkcji.

.

.

Zabytki Ostrowa Lednickiego

  1. Gród
    Gród w południowej części wyspy był otoczony wałem o konstrukcji drewniano-ziemnej, o długości około 500 metrów i pierwotnej wysokości dochodzącej do 12 metrów. Znajdowała się w nim brama wjazdowa prowadząca do podgrodzia oraz pozostałości dwóch monumentalnych budowli: palatium z kaplicą i kościoła grodowego.
  2. Palatium
    Pałac został zbudowany na planie prostokąta (32 × 14 m) z miejscowego materiału skalnego. W jego skład wchodziły wyraźnie wydzielone pomieszczenia, w tym kaplica o unikatowej konstrukcji.
  3. Kaplica i baptysterium
    Kaplica przylegająca do palatium była zbudowana na planie krzyża greckiego. W jej wnętrzu znajdowały się dwa baseny chrzcielne, które były częścią kaplicy baptyzmalnej. Kaplica służyła do ceremonii chrztu, a jej układ architektoniczny wskazuje na wpływy architektury zachodnioeuropejskiej.
  4. Kościół grodowy
    Jednonawowy kościół z prostym zamknięciem prezbiterium służył jako miejsce pochówku i nekropolia związana z Piastami. Kościół był używany jeszcze w XII wieku.

.

.

Odkrycia archeologiczne

Badania nad Ostrowem Lednickim rozpoczęły się w XIX wieku z inicjatywy hrabiego Edwarda Raczyńskiego. W latach 30. XX wieku odkryto tu największe w Polsce wczesnośredniowieczne cmentarzysko. Prace archeologiczne kontynuowano w latach 60. XX wieku, co doprowadziło do odsłonięcia kościoła grodowego i innych zabytków.

Odkrycia potwierdziły, że monumentalne budowle – palatium, kaplica-baptysterium, kościół grodowy – oraz mosty powstały za czasów Mieszka I. Zadaszenie nad ruinami palatium wykonano w 1978 roku, a w 1992 roku w kaplicy ustawiono wzorowany na znaleziskach brązowy krzyż.

.

.

Znaczenie Ostrowa Lednickiego

Ostrów Lednicki jest nie tylko miejscem o wielkiej wartości historycznej i archeologicznej, ale także symbolem początków chrześcijaństwa i państwowości w Polsce. Jego ruiny są świadectwem życia i działalności pierwszych Piastów, a także ich roli w kształtowaniu tożsamości narodowej.

Dziś Ostrów Lednicki jest jednym z najważniejszych punktów na Szlaku Piastowskim, przyciągając turystów, historyków i archeologów z całego świata.

.

..

Ostrów Lednicki

..

.

 .

.

.

.

.

.

.

.

.

.

opracowanie & foto  Albin Marciniak

.

.

Skanseny i muzea plenerowe w Polsce

 

.

.

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
@2021 - All Right Reserved. Designed and Developed by PenciDesign