Na pierwszy rzut oka Bystrzyca Kłodzka to urokliwe miasteczko o średniowiecznym rodowodzie, ciasno oplecione brukowanymi uliczkami i monumentalnymi murami obronnymi. Ale prawdziwe tajemnice kryją się głębiej – pod stopami przechodniów. To właśnie tam, w chłodnych korytarzach dawnych piwnic, browaru i więzienia, powstała Podziemna Trasa Turystyczna, która prowadzi wprost do serca burzliwej historii miasta.
.
.
Odkrycie, które zmieniło oblicze Starówki
Był rok 1999. W centrum Bystrzycy Kłodzkiej, w rejonie ulicy Kupieckiej, zaczęły pojawiać się niepokojące zapadliska. Początkowo wyglądało to jak zwykłe osunięcia gruntu, ale wkrótce okazało się, że ziemia kryje coś więcej. Ekspertyza naukowców z krakowskiej Akademii Górniczo-Hutniczej potwierdziła – pod miastem istnieją nieznane dotąd podziemia.
W miejscu jednego z większych zapadlisk zgłębiono szyb. Na głębokości sześciu metrów oczom badaczy ukazało się ogromne sklepienie komory – fragment dawnego więzienia, które w latach 60. XX wieku zostało rozebrane. Odkrycie było sensacyjne: pod ulicami rozciągała się sieć korytarzy i wielopoziomowych piwnic. To właśnie wtedy narodził się pomysł, aby ocalić fragment tego unikatowego dziedzictwa i udostępnić go turystom w formie Podziemnej Trasy Turystycznej.
We wrześniu 2002 roku, podczas festynu średniowiecznego, mieszkańcy i przyjezdni mogli po raz pierwszy zejść do podziemi i poczuć klimat dawnej Bystrzycy.
.
.
Podziemia browaru i więzienia
Trasa, o powierzchni 350 m², prowadziła przez kilka komór – jedne należały do XIX-wiecznego browaru, inne do więzienia, którego mroczne mury widziały niejedno ludzkie cierpienie.
Historia browaru w Bystrzycy Kłodzkiej sięga średniowiecza. Początkowo drewniany, zlokalizowany przy ratuszu, był jednym z filarów miejskiej gospodarki. Warzono tu piwo, które konkurowało ze słynnym trunkiem ze Świdnicy. Uprawy chmielu znajdowały się prawdopodobnie na Górze Floriańskiej, zwanej dawniej Chmielową. Każdy właściciel domu w obrębie murów miejskich miał prawo do warzenia i wyszynku piwa – był to przywilej, który przez wieki budował tożsamość miasta.
W XIX wieku browar przeszedł burzliwe losy – zmiany właścicieli, reorganizacje, a nawet upadek wspólnoty browarniczej. Ostatecznie w 1852 roku rozpoczęto warzenie w nowym budynku przy ulicy Kupieckiej. Niespełna rok później do kompleksu dołączyło miejskie więzienie, którego rozbudowę planowano już w połowie XIX wieku.
Tak powstał charakterystyczny kwartał miejski, którego piwnice – po dekadach zapomnienia – dziś stanowią fragment Podziemnej Trasy Turystycznej.
.
.
Zamknięcie i powrót do życia
Choć trasa szybko zdobyła popularność wśród turystów, już po kilku latach pojawiły się problemy. Zawilgocenie i zły stan techniczny sprawiły, że w 2005 roku całość musiała zostać zamknięta. Przez lata podziemia popadały w zapomnienie, aż wreszcie w 2019 roku rozpoczęto prace rewitalizacyjne.
Do 2023 roku udało się odnowić część korytarzy i przygotować je na ponowne udostępnienie. Dziś turyści mogą zejść do kilku komór połączonych tunelem pod Biblioteką Publiczną, a w przyszłości – być może – trasa znów odzyska swój pełny blask.
.
.
Atmosfera podziemi
Spacer po Podziemnej Trasie Turystycznej to nie tylko zwiedzanie dawnych piwnic. To spotkanie z historią, którą czuć na każdym kroku. Chłodne powietrze, kamienne sklepienia, ślady po beczkach browarniczych i wyryte w ścianach inskrypcje dawnych więźniów – wszystko to tworzy klimat, w którym łatwo poczuć dreszcz emocji.
Miejscowi przewodnicy lubią powtarzać, że kto raz zszedł do bystrzyckich podziemi, już zawsze będzie spoglądał na rynek i ulice miasta z nieco innej perspektywy – bo wie, że pod nimi kryje się jeszcze jedno, ukryte miasto.
.
.
Dlaczego warto?
Bystrzycka trasa to nie tylko atrakcja turystyczna, ale także lekcja historii o tym, jak w jednym miejscu splatają się dzieje rzemiosła, browarnictwa i codziennego życia mieszczan z surową rzeczywistością więziennych lochów. To również symbol lokalnej determinacji – dzięki pracy archeologów, naukowców i pasjonatów udało się ocalić fragment dziedzictwa, który mógłby na zawsze pozostać pod ziemią.
.
.
Podziemna Trasa Turystyczna w Bystrzycy Kłodzkiej to miejsce, gdzie historia spotyka się z tajemnicą, a turysta staje się odkrywcą. W mroku piwnic można niemal usłyszeć gwar dawnych piwowarów i kroki więziennych strażników. To wyjątkowa podróż – nie tylko w głąb ziemi, ale i w głąb historii miasta, które od wieków żyło rytmem browaru, rzemiosła i opowieści zamkniętych dziś w chłodnych murach podziemi.
.
Podziemna Trasa Turystyczna
ul. Kupiecka 4a
Godziny otwarcia:
poniedziałek – piątek 10:00 – 15:00,
sobota 10:00 – 15:00,
niedziela (czerwiec-sierpień) 10:00 – 15:00
Bilety: normalny 15 zł, ulgowy 10 zł
https://turystyka.bystrzycaklodzka.pl/224/podziemna-trasa-turystyczna.html
.
.
Bystrzyca Kłodzka to jedno z najbardziej malowniczych miasteczek Dolnego Śląska. Jej średniowieczne ulice, renesansowe kamienice i monumentalne mury obronne skrywają opowieści, które niejednego mogłyby przyprawić o dreszcz. Największe sekrety miasta ukryte są jednak pod ziemią – w chłodnych lochach dawnych piwnic, browaru i więzienia, gdzie od lat powstaje Podziemna Trasa Turystyczna. To podróż nie tylko w głąb korytarzy, ale i w głąb czasu, który zatrzymał się pod bystrzycką starówką.
.
.
Bystrzyca Kłodzka – miasto, które żyje historią
Podziemna Trasa Turystyczna to bez wątpienia najciekawsza atrakcja Bystrzycy, ale nie jedyna. Spacerując uliczkami miasta można poczuć atmosferę dawnych wieków – od średniowiecznych murów, przez barokowe rzeźby, aż po unikalne muzeum ognia. To miasto, które wciąż odkrywa przed turystami swoje kolejne oblicza – i pod ziemią, i na powierzchni.
.
.
Praktyczne informacje dla turystów
Lokalizacja
Bystrzyca Kłodzka leży w sercu Kotliny Kłodzkiej, w południowej części Dolnego Śląska. Miasto malowniczo wznosi się nad doliną Nysy Kłodzkiej, otoczone pasmami górskimi: Masywem Śnieżnika od południa i Górami Bystrzyckimi od zachodu. Dzięki temu stanowi doskonałą bazę wypadową zarówno do zwiedzania regionu, jak i górskich wędrówek.
..
.
Pod Bystrzycką starówką jest wiele podziemi a system komór i korytarzy przypomina te, jakie można oglądać pod ulicami Kłodzka, Sandomierza czy Lublina. Gdyby udało się kiedyś doprowadzić do ich połączenia i udostępnienia do zwiedzania, były by to jedne z najciekawszych podziemi miast w Polsce.
Trasa i Plany na Przyszłość
Podziemna trasa turystyczna w Bystrzycy Kłodzkiej ukazuje autentyczne, surowe wnętrza dawnego browaru i więzienia. Zwiedzający mogą przejść przez korytarze pełne historii, odkrywając dawne funkcje tych miejsc. Trasa ta łączy elementy architektury przemysłowej z opowieściami o życiu miasta w przeszłości, co czyni ją wyjątkową atrakcją dla miłośników historii i nietypowych miejsc.
Samorząd planuje dalszą modernizację tego obiektu. W przyszłości podziemia mogą zyskać nowe funkcje – lokal gastronomiczny, winiarnię lub odrodzony browar, nawiązujący do tradycji piwowarskich miasta. Tego typu adaptacja pozwoliłaby nie tylko zachować dziedzictwo historyczne, ale również stworzyć przestrzeń dla lokalnej społeczności i turystów.
.
Dojazd i odległości
Z Wrocławia – ok. 110 km (ok. 2 h jazdy samochodem drogą krajową nr 8 i 33).
Z Kłodzka – 15 km (20 minut jazdy).
Z Polanicy-Zdroju – 20 km (ok. 25 minut).
Z Międzylesia – 15 km (ok. 20 minut).
Z Kudowy-Zdroju (przejście graniczne z Czechami) – 35 km (ok. 40 minut).
Z czeskiego Králíky – 20 km (ok. 25 minut).
Przez miasto przebiega droga krajowa nr 33, łącząca Kłodzko z Międzylesiem i czeską granicą. Bystrzyca Kłodzka posiada również stację kolejową – z połączeniami do Kłodzka, Międzylesia i Wrocławia.
.
.
Pobliskie atrakcje regionu
Bystrzyca Kłodzka to świetna baza do dalszych wycieczek po Dolnym Śląsku i Kotlinie Kłodzkiej. W promieniu kilkunastu–kilkudziesięciu kilometrów znajduje się wiele niezwykłych miejsc:
Kłodzko (15 km) – malownicze miasto z Twierdzą Kłodzką, podziemną trasą i gotyckim mostem św. Jana.
Polanica-Zdrój (20 km) – słynne uzdrowisko z pięknym Parkiem Zdrojowym i pijalnią wód mineralnych.
Duszniki-Zdrój (30 km) – uzdrowisko znane z tradycji muzycznych i Dworu Chopina, gdzie odbywają się koncerty.
Międzylesie (15 km) – urokliwe miasteczko z imponującym zamkiem.
Śnieżnik (1426 m n.p.m.) – najwyższy szczyt w okolicy, doskonały cel pieszych wędrówek.
Jaskinia Niedźwiedzia w Kletnie (25 km) – jedna z najpiękniejszych jaskiń w Polsce, z trasą turystyczną i bogatą szatą naciekową.
Lądek-Zdrój (30 km) – najstarsze uzdrowisko w Polsce, znane z renesansowego rynku i klasycystycznego Zakładu Przyrodoleczniczego „Wojciech”.
Czeskie Králíky (20 km) – miasteczko tuż za granicą, znane z barokowego klasztoru i sanktuarium górskiego Hora Matky Boží.
.
.
opracowanie & foto: Albin Marciniak
Fotoreporter, podróżnik i dziennikarz specjalizujący się w eksploracji turystycznych podziemi. Autor map i przewodników. Twórca Klubu Podróżników „Śródziemie” i projektu „Czyste Tatry”.
https://www.facebook.com/marciniak.albin/
.
.
.
TOP 10 Podziemnych Atrakcji Turystycznych w Polsce
.
