Śladami Jana Matejki w Krakowie
Kraków jest miastem nierozerwalnie związanym z życiem i twórczością Jana Matejki – najwybitniejszego polskiego malarza historycznego XIX wieku. To właśnie tutaj artysta się urodził, kształcił, tworzył swoje największe dzieła oraz przez wiele lat kierował krakowską Szkołą Sztuk Pięknych.
Spacer śladami Matejki prowadzi przez miejsca, w których żył i pracował, ale także przez przestrzenie Krakowa, które inspirowały jego obrazy. Kamienica przy ulicy Floriańskiej, kościoły, uczelnie, pracownie artystyczne, galerie sztuki czy wreszcie cmentarz Rakowicki – wszystkie te miejsca tworzą niezwykłą mapę życia artysty.
Zwiedzanie tych punktów pozwala zrozumieć, jak ogromny wpływ miał Matejko na kształtowanie świadomości historycznej Polaków. Jego monumentalne obrazy przedstawiające wydarzenia z dziejów Polski stały się ikonami kultury narodowej i do dziś należą do najważniejszych dzieł sztuki w polskich muzeach.
.
Portret Jana Matejki
Dom Jana Matejki – miejsce narodzin i pracownia artysty
ul. Floriańska 41
31-019 Kraków
Dom przy ulicy Floriańskiej jest najważniejszym miejscem związanym z życiem Jana Matejki. To właśnie w tej kamienicy artysta urodził się 24 czerwca 1838 roku, mieszkał przez niemal całe życie, prowadził swoją pracownię malarską i zmarł w 1893 roku.
Kamienica należała do rodziny Matejków od pierwszej połowy XIX wieku. Ojciec artysty, Franciszek Matejko, był nauczycielem muzyki i organistą. W domu panowała atmosfera sprzyjająca edukacji i rozwijaniu talentów, choć młody Jan od najmłodszych lat zdradzał szczególne zainteresowanie historią oraz rysunkiem.
Właśnie w tej kamienicy powstawały szkice i studia do największych dzieł malarza. W pracowni Matejki tworzone były koncepcje takich obrazów jak „Bitwa pod Grunwaldem”, „Hołd pruski”, „Kazanie Skargi” czy „Rejtan – upadek Polski”. Artysta gromadził tu ogromną kolekcję rekwizytów historycznych – zbroje, stroje, broń, tkaniny i przedmioty codziennego użytku z dawnych epok.
Obecnie w budynku działa muzeum biograficzne będące oddziałem Muzeum Narodowego w Krakowie. Ekspozycja prezentuje tysiące eksponatów związanych z życiem i twórczością artysty – od pamiątek rodzinnych po liczne szkice, studia i projekty kompozycji. Zachowana pracownia Matejki pozwala zobaczyć, w jakich warunkach powstawały jego monumentalne obrazy.
Dom przy Floriańskiej jest dziś jednym z najważniejszych muzeów biograficznych w Polsce i naturalnym początkiem spaceru śladami Jana Matejki po Krakowie.
Dom Jana Matejki – miejsce narodzin i pracownia artysty
Plac Jana Matejki – przestrzeń symboliczna Krakowa
Plac Jana Matejki
Stare Miasto, Kraków
Plac Jana Matejki znajduje się przy północnej granicy krakowskiego Starego Miasta, w bezpośrednim sąsiedztwie Barbakanu i Bramy Floriańskiej. Nazwa placu upamiętnia wielkiego malarza historycznego i jego ogromne zasługi dla polskiej kultury.
Centralnym elementem placu jest monumentalny Pomnik Grunwaldzki odsłonięty w 1910 roku z okazji 500-lecia bitwy pod Grunwaldem. Pomnik został ufundowany przez Ignacego Jana Paderewskiego i bezpośrednio nawiązuje do jednego z najbardziej znanych dzieł Matejki – obrazu „Bitwa pod Grunwaldem”. Dzieło to stało się jednym z najważniejszych symboli polskiej historii i patriotyzmu.
Plac Matejki jest także miejscem o dużym znaczeniu urbanistycznym. To tutaj rozpoczyna się historyczna Droga Królewska prowadząca przez Bramę Floriańską i ulicę Floriańską na Rynek Główny oraz na Wawel. W okolicy tej Matejko wielokrotnie spacerował i obserwował zabytkową architekturę miasta, która była dla niego ważnym źródłem inspiracji.
W pobliżu placu znajduje się również gmach Akademii Sztuk Pięknych noszącej dziś imię Jana Matejki. To symboliczne połączenie przestrzeni miejskiej z historią krakowskiej sztuki, której artysta był jednym z najważniejszych twórców.
Plac Jana Matejki można traktować jako symboliczne wejście na trasę spaceru śladami malarza po Krakowie.
Plac Jana Matejki i Barbakan
Kościół św. Krzyża – miejsce chrztu Jana Matejki
plac Świętego Ducha 2
31-022 Kraków
Kościół św. Krzyża to jedno z najstarszych i najbardziej charakterystycznych miejsc sakralnych Krakowa. To właśnie tutaj w 1838 roku został ochrzczony Jan Matejko, przyszły twórca największych obrazów historycznych w dziejach polskiej sztuki.
Świątynia powstała w XIV wieku i należy do najcenniejszych zabytków gotyckiej architektury Krakowa. Jej najbardziej rozpoznawalnym elementem jest niezwykłe sklepienie palmowe – pojedyncza kolumna rozchodząca się u góry w system żeber przypominających liście palmy. Rozwiązanie to należy do najoryginalniejszych przykładów gotyckiej architektury w Europie Środkowej.
Dla rodziny Matejków kościół św. Krzyża był ważnym miejscem życia religijnego. W XIX wieku świątynia znajdowała się w pobliżu domu rodzinnego artysty przy ulicy Floriańskiej, dlatego naturalne było, że właśnie tutaj odbył się jego chrzest.
Spacerując dziś po placu św. Ducha trudno nie dostrzec historycznego kontekstu tego miejsca. W bezpośrednim sąsiedztwie kościoła znajdują się zabytkowe budynki dawnego teatru miejskiego oraz fragmenty średniowiecznych murów miasta.
Dla osób zwiedzających Kraków śladami Jana Matejki kościół św. Krzyża jest jednym z pierwszych punktów na trasie poznawania życia artysty – miejscem symbolicznego początku jego historii.
.
Szlak Jana Matejki w Krakowie – Kościół św. Krzyża – miejsce chrztu Jana Matejki
Akademia Sztuk Pięknych im. Jana Matejki – szkoła i dyrekcja artysty
Plac Matejki 13
31-157 Kraków
Akademia Sztuk Pięknych w Krakowie to jedna z najstarszych uczelni artystycznych w Europie Środkowej i instytucja nierozerwalnie związana z działalnością Jana Matejki. W XIX wieku funkcjonowała jako Szkoła Sztuk Pięknych i właśnie tutaj kształcił się młody Matejko.
Artysta rozpoczął studia w krakowskiej szkole w latach pięćdziesiątych XIX wieku. Jego talent szybko został zauważony przez nauczycieli, a pierwsze obrazy historyczne zwróciły uwagę środowiska artystycznego. Po dalszych studiach w Monachium i Wiedniu Matejko powrócił do Krakowa i związał się z uczelnią na stałe.
W 1873 roku został dyrektorem Szkoły Sztuk Pięknych. Funkcję tę pełnił aż do swojej śmierci w 1893 roku. Pod jego kierownictwem szkoła stała się jednym z najważniejszych ośrodków kształcenia artystycznego w Europie Środkowej.
Matejko wychował całe pokolenie wybitnych twórców polskiej sztuki. Wśród jego uczniów znaleźli się między innymi Stanisław Wyspiański, Jacek Malczewski, Józef Mehoffer czy Leon Wyczółkowski. Wielu z nich odegrało później kluczową rolę w rozwoju modernizmu i sztuki Młodej Polski.
Dzisiejsza Akademia Sztuk Pięknych nosi imię Jana Matejki i pozostaje jednym z najważniejszych symboli jego wpływu na polską kulturę artystyczną.
Pałac Sztuki – miejsce wystaw czasowych i artystycznych
Adres
Pl. Szczepański 4
31-011 Kraków
Pałac Sztuki, zlokalizowany w centrum Krakowa, był miejscem licznych wystaw organizowanych w XIX i XX wieku, w tym ekspozycji związanych z twórczością Jana Matejki. Obecnie mieści się w nim Krakowskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych oraz sale wystaw czasowych prezentujące sztukę polską i europejską.
Matejko brał udział w organizacji pierwszych wystaw, a jego obrazy były prezentowane w tym pałacu, co przyczyniło się do popularyzacji malarstwa historycznego wśród krakowskiego społeczeństwa. Pałac Sztuki stanowi dziś miejsce łączące tradycję i współczesne inicjatywy kulturalne, pokazując ciągłość wpływu Matejki na życie artystyczne miasta.
.
Pałac Sztuki – miejsce wystaw czasowych i artystycznych
Sukiennice – Galeria Sztuki Polskiej XIX wieku i wielkie obrazy Matejki
Rynek Główny 1/3
31-042 Kraków
Sukiennice znajdujące się w centralnej części Rynku Głównego są jednym z najbardziej znanych zabytków Krakowa. Na pierwszym piętrze mieści się Galeria Sztuki Polskiej XIX wieku będąca oddziałem Muzeum Narodowego w Krakowie. To jedno z najważniejszych miejsc w Polsce, w którym można zobaczyć monumentalne obrazy Jana Matejki.
Galeria została otwarta w 1879 roku i była pierwszą w Polsce publiczną prezentacją sztuki narodowej. Sam Matejko odegrał istotną rolę w powstaniu tej instytucji, wspierając ideę stworzenia stałej galerii prezentującej dorobek polskich artystów.
W salach Sukiennic znajdują się jedne z najważniejszych obrazów Matejki. Do najbardziej znanych należą „Hołd pruski”, „Kościuszko pod Racławicami”, „Wernyhora” oraz dramatyczny obraz „Iwan Groźny zabijający swojego syna”. Dzieła te pokazują ogromną skalę talentu artysty oraz jego umiejętność przedstawiania kluczowych momentów historii w formie monumentalnych kompozycji malarskich.
Spacer po galerii pozwala zobaczyć, jak Matejko kształtował wizję polskiej historii w sztuce. Jego obrazy nie są jedynie ilustracjami wydarzeń, lecz także interpretacją dziejów narodu, w której ogromną rolę odgrywają symbolika, emocje i dramaturgia sceny.
Dla osób zwiedzających Kraków śladami artysty Sukiennice stanowią jeden z najważniejszych punktów trasy, ponieważ to właśnie tutaj można zobaczyć część jego największych dzieł w ich naturalnym muzealnym kontekście.
.
Szlak Jana Matejki w Krakowie – Sukiennice – Galeria Sztuki Polskiej XIX wieku i wielkie obrazy Matejki
Bazylika Mariacka – polichromia według projektu Matejki
Rynek Główny 5
31-042 Kraków
Bazylika Mariacka jest jedną z najważniejszych świątyń Krakowa i jednocześnie miejscem związanym z działalnością artystyczną Jana Matejki. W drugiej połowie XIX wieku kościół przechodził gruntowną restaurację, a jednym z twórców programu dekoracji wnętrza był właśnie Matejko.
Artysta opracował koncepcję polichromii, która miała nadać wnętrzu świątyni spójny charakter stylistyczny nawiązujący do średniowiecznej tradycji. Projekt dekoracji był niezwykle ambitny i wymagał współpracy wielu artystów.
Prace malarskie wykonywali uczniowie Matejki ze Szkoły Sztuk Pięknych, wśród których znajdowali się późniejsi wielcy twórcy epoki Młodej Polski – między innymi Stanisław Wyspiański i Józef Mehoffer. Dzięki temu bazylika Mariacka stała się miejscem spotkania kilku pokoleń krakowskich artystów.
Polichromia wypełniająca ściany i sklepienia kościoła tworzy niezwykle bogaty program ikonograficzny. Ornamenty roślinne, symbole religijne oraz sceny biblijne komponują się z gotycką architekturą świątyni, nadając jej wnętrzu niezwykłą atmosferę.
Dla osób poznających Kraków śladami Matejki bazylika Mariacka jest ważnym przystankiem, ponieważ pokazuje artystę nie tylko jako malarza wielkich obrazów historycznych, lecz także jako twórcę projektów dekoracji monumentalnych.
.
Szlak Jana Matejki w Krakowie – Bazylika Mariacka – polichromia według projektu Matejki
Collegium Novum Uniwersytetu Jagiellońskiego – obraz „Astronom Kopernik, czyli rozmowa z Bogiem”
ul. Gołębia 24
31-007 Kraków
Collegium Novum jest głównym budynkiem Uniwersytetu Jagiellońskiego i jednym z najważniejszych miejsc związanych z obecnością dzieł Jana Matejki w Krakowie. W reprezentacyjnej auli tego gmachu znajduje się monumentalny obraz „Astronom Kopernik, czyli rozmowa z Bogiem”.
Dzieło powstało w 1873 roku z okazji czterechsetnej rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika. Matejko przedstawił na nim słynnego astronoma stojącego na tarasie obserwacyjnym na wzgórzu we Fromborku. Postać uczonego ukazana jest w chwili duchowego olśnienia – momentu, w którym odkrywa prawdę o ruchu planet wokół Słońca.
Kompozycja obrazu jest niezwykle symboliczna. Kopernik stoi między nauką a metafizyką, między światem materialnym a duchowym. Artysta chciał w ten sposób podkreślić, że wielkie odkrycia naukowe są często wynikiem nie tylko obserwacji, ale również głębokiej refleksji nad porządkiem wszechświata.
Po zakończeniu prac obraz został zaprezentowany publiczności w Krakowie, a następnie mieszkańcy miasta postanowili przekazać go Uniwersytetowi Jagiellońskiemu. Od tego czasu dzieło znajduje się w Collegium Novum i należy do najcenniejszych obrazów w zbiorach uczelni.
.
Szlak Jana Matejki w Krakowie – obraz „Astronom Kopernik, czyli rozmowa z Bogiem”
Planty – pomnik Jana Matejki
Adres
Planty obok Barbakanu, Kraków
Planty tworzą charakterystyczny pas zieleni otaczający krakowskie Stare Miasto i stanowią popularne miejsce spacerów. W jednej z alei znajduje się pomnik Jana Matejki – dzieło rzeźbiarza Teodora Rygiera, odsłonięte w 1904 roku.
Pomnik przedstawia artystę stojącego w dostojnej pozie, z paletą malarską i pędzlem w ręku. Jest to miejsce, które symbolicznie łączy życie Matejki z przestrzenią miejską Krakowa. Spacer po Plantach pozwala nie tylko zobaczyć pomnik, ale także poczuć atmosferę miasta, która inspirowała artystę i wielu jego
współczesnych.
Planty – pomnik Jana Matejki
Collegium Maius – dawny gmach uniwersytetu i inspiracja dla Matejki
Adres
ul. Jagiellońska 15
31-010 Kraków
Collegium Maius jest najstarszym budynkiem Uniwersytetu Jagiellońskiego i miejscem, które Matejko wielokrotnie odwiedzał w kontekście akademickim i artystycznym. W jego wnętrzach znajdują się m.in. sale wykładowe, zabytkowe krużganki oraz kolekcja historycznych instrumentów naukowych, które mogły stanowić inspirację dla artysty przy tworzeniu jego dzieł o tematyce naukowej i historycznej.
Matejko jako profesor Akademii Sztuk Pięknych utrzymywał bliskie kontakty z uczelnią, a jego wizyty w Collegium Maius były często związane z dokumentowaniem historycznych wnętrz, portretowaniem uczonych oraz obserwacją życia akademickiego Krakowa.
Collegium Maius – dawny gmach uniwersytetu
Brama Floriańska – Orzeł Piastowski według projektu Matejki
ul. Floriańska
Stare Miasto, Kraków
Brama Floriańska jest jednym z najlepiej zachowanych fragmentów średniowiecznych fortyfikacji Krakowa. W drugiej połowie XIX wieku zabytek przechodził prace konserwatorskie, w których uczestniczył również Jan Matejko.
Artysta zaprojektował umieszczoną na murach bramy płaskorzeźbę przedstawiającą Orła Piastowskiego. Symbol ten nawiązuje do najstarszych tradycji państwowości polskiej i był dla Matejki niezwykle ważnym elementem historycznej ikonografii.
Projekt dekoracji bramy wpisywał się w szerszy nurt działań mających na celu ochronę i odnowienie zabytków Krakowa. W XIX wieku miasto przeżywało okres intensywnego zainteresowania swoją historią, a artyści i historycy starali się przywrócić dawny blask najważniejszym budowlom.
Dla Matejki udział w tych działaniach był naturalny. Artysta uważał Kraków za duchową stolicę Polski i wielokrotnie podkreślał znaczenie zachowania jego historycznej architektury.
Brama Floriańska jest dziś jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli miasta i jednocześnie miejscem, gdzie można zobaczyć ślad działalności Matejki jako projektanta dekoracji architektonicznych.
.
Szlak Jana Matejki w Krakowie – Brama Floriańska – Orzeł Piastowski według projektu Matejki
Dworek Jana Matejki w Krzesławicach – letnia pracownia artysty
ul. Wańkowicza 25
31-752 Kraków
Dworek w Krzesławicach znajduje się na obrzeżach Krakowa i był ulubionym miejscem wypoczynku Jana Matejki. Artysta kupił tę niewielką posiadłość w 1876 roku, szukając spokojnego miejsca oddalonego od zgiełku centrum miasta.
Drewniany dworek otoczony ogrodem szybko stał się dla Matejki ważną przestrzenią pracy twórczej. Artysta spędzał tu letnie miesiące, przygotowując szkice i studia do swoich wielkich obrazów historycznych.
Krzesławice przyciągały Matejkę nie tylko spokojem, ale także pięknem okolicznego krajobrazu. W pobliżu znajdował się kopiec Wandy oraz rozległe tereny zielone nad rzeką Dłubnią. Miejsca te sprzyjały refleksji i pracy nad nowymi kompozycjami malarskimi.
Po śmierci artysty dworek został przekształcony w muzeum będące oddziałem Muzeum Narodowego w Krakowie. Wnętrza budynku zachowały wiele oryginalnych elementów wyposażenia oraz pamiątek po malarzu.
Dziś jest to jedno z najbardziej kameralnych, a zarazem najbardziej autentycznych miejsc związanych z życiem Matejki.
.
Dworek Jana Matejki w Krzesławicach – letnia pracownia artysty
Poczet królów i książąt polskich – dzieło ostatnich lat życia Matejki
Poczet królów i książąt polskich powstał u schyłku życia Jana Matejki na zamówienie wiedeńskiego wydawcy Maurycego Perlesa. Matejko rozpoczął pracę w lutym 1890 roku i zakończył ją 27 stycznia 1892 roku. Powstały 44 portrety rysowane ołówkiem, bez koloru.
Matejko marzył o wymalowaniu pocztu farbami olejnymi, niestety nie starczyło mu życia na realizację tego planu. Nosił się z zamiarem wykonania wersji barwnej Pocztu, czego jednak nie zrealizował. Wersję kolorową stworzyli po jego śmierci jego uczniowie – Leonard Stroynowski i Zygmunt Papieski.
Sylwetkom władców twórca nadał sugestywne cechy charakterologiczne, stanowiące o ich rozpoznawalności dla potomnych. W wykonanych przedstawieniach dodatkowo zawarł bogatą symbolikę w sztafażu, rekwizytach, atrybutach, szczegółach ubioru i wyglądzie poszczególnych postaci, co w pełni zostało odczytane dopiero współcześnie.
Poczet królów i książąt polskich – dzieło ostatnich lat życia Matejki
Wersje kolorowe i znaczenie dzieła
Po śmierci Matejki ukazała się także druga wersja jego pocztu – 40 portretów kolorowanych przez L. Stroynowskiego i Z. Papieskiego. Jan Matejko początkowo rozważał stworzenie ilustrowanej historii Polski, ale ostatecznie zdecydował się na wariant łatwiejszy, ograniczony do życiorysów królów i książąt polskich, które napisał Stanisław Smolka.
W 1961 roku rysunki autorstwa Jana Matejki ukazały się po raz pierwszy jako album w wersji kolorowej. Jest to najpopularniejsze dzieło Matejki, reprodukowane w milionach egzemplarzy, tworzące ogólnonarodową wizję ilustrowanego zbioru władców Polski.
Stańczyk, oryginalna sztaluga Jana Matejki
Cmentarz Rakowicki – grób Jana Matejki
ul. Rakowicka 26
31-510 Kraków
Cmentarz Rakowicki jest miejscem spoczynku Jana Matejki. Artysta zmarł 13 listopada 1893 roku, a jego grób znajduje się w centralnej części nekropolii, w sąsiedztwie grobów wielu wybitnych postaci życia kulturalnego Krakowa.
Nagrobek Matejki wykonano w formie rzeźby przedstawiającej artystę z paletą i pędzlem, symbolicznie oddając jego życie poświęcone sztuce i historii Polski. Otoczenie grobu, starannie utrzymane alejki oraz bliskość innych miejsc pamięci sprawiają, że nekropolia jest nie tylko miejscem zadumy, lecz także istotnym punktem edukacyjnym.
Spacer po cmentarzu pozwala odwiedzającym zrozumieć, jak ogromny wpływ miał Matejko na polską kulturę i jak głęboko jego twórczość wpisuje się w historię Krakowa.
.
Cmentarz Rakowicki – grób Jana Matejki
Najważniejsze obrazy Jana Matejki poza Krakowem
Zestawienie najważniejszych obrazów Jana Matejki znajdujących się poza Krakowem.
Dzieła o największym znaczeniu historycznym i artystycznym, eksponowane w głównych muzeach Polski oraz w kilku kolekcjach zagranicznych.
Warszawa – Muzeum Narodowe w Warszawie
Bitwa pod Grunwaldem (1878)
Jedno z największych i najbardziej rozpoznawalnych dzieł polskiego malarstwa historycznego. Monumentalne płótno przedstawia kulminacyjny moment bitwy z 15 lipca 1410 roku pomiędzy wojskami polsko-litewskimi a zakonem krzyżackim.
Matejko stworzył kompozycję niezwykle dynamiczną i pełną symboliki. W centrum sceny widoczna jest śmierć wielkiego mistrza zakonu Ulricha von Jungingena, co symbolicznie podkreśla triumf wojsk polskich i litewskich.
Obraz ma ogromne rozmiary – ponad 4 metry wysokości i prawie 10 metrów szerokości – dzięki czemu należy do największych płócien historycznych w Europie. Dzieło to od ponad wieku jest jednym z najważniejszych eksponatów Muzeum Narodowego w Warszawie.
.
Warszawa – Zamek Królewski
Rejtan – Upadek Polski (1866)
Obraz przedstawia dramatyczną scenę z sejmu rozbiorowego w 1773 roku. Centralną postacią kompozycji jest Tadeusz Rejtan, który próbował zablokować decyzję o zatwierdzeniu pierwszego rozbioru Polski.
Matejko ukazał moment najwyższego napięcia – Rejtan rzuca się w progu sali sejmowej, protestując przeciw zdradzie narodowej. Wokół niego widoczni są politycy i magnaci odpowiedzialni za zgodę na rozbiór.
Dzieło wywołało ogromne emocje już w chwili powstania, ponieważ artysta przedstawił w nim wiele historycznych postaci w sposób bardzo krytyczny. Obraz stał się jedną z najbardziej przejmujących wizji upadku państwa polskiego.
Konstytucja 3 maja 1791 roku (1891)
Jedno z ostatnich wielkich dzieł Matejki, przedstawiające moment uchwalenia pierwszej w Europie nowoczesnej konstytucji. Artysta ukazał procesję posłów i mieszkańców Warszawy zmierzających z Zamku Królewskiego do katedry św. Jana.
Obraz jest pełen postaci historycznych – można rozpoznać między innymi króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, marszałka Stanisława Małachowskiego czy Hugona Kołłątaja.
Dzieło ma ogromną wartość symboliczną, ponieważ przedstawia moment nadziei na reformę państwa i odrodzenie Polski pod koniec XVIII wieku.
.
Warszawa – Muzeum Narodowe
Kazanie Skargi (1864)
To jeden z pierwszych wielkich obrazów historycznych Matejki. Artysta przedstawił kazanie wygłoszone przez jezuitę Piotra Skargę przed królem Zygmuntem III Wazą.
W rzeczywistości wydarzenie takie nigdy nie miało miejsca w przedstawionej formie – Matejko wykorzystał je jako symbol moralnego ostrzeżenia przed upadkiem państwa. Wokół kaznodziei widoczni są najważniejsi politycy epoki.
Obraz ten przyniósł artyście ogromny rozgłos i ugruntował jego pozycję jako najwybitniejszego malarza historycznego w Polsce.
.
Wrocław – Muzeum Narodowe we Wrocławiu
Śluby Jana Kazimierza (1893)
Jeden z ostatnich obrazów Matejki przedstawiający wydarzenie z 1656 roku. Król Jan II Kazimierz w katedrze lwowskiej ogłasza Matkę Boską królową Polski i składa uroczyste śluby w czasie potopu szwedzkiego.
Obraz ukazuje moment religijnego i politycznego uniesienia w czasie jednego z najtrudniejszych okresów w historii Rzeczypospolitej.
.
Lublin – Muzeum Narodowe w Lublinie
Unia Lubelska (1869)
Monumentalny obraz przedstawiający podpisanie aktu unii polsko-litewskiej w 1569 roku. Wydarzenie to doprowadziło do powstania Rzeczypospolitej Obojga Narodów.
Matejko przedstawił scenę pełną dramatyzmu – litewscy magnaci protestują przeciw decyzji króla Zygmunta Augusta, podczas gdy polscy posłowie starają się doprowadzić do zawarcia unii.
Dzieło należy do największych i najważniejszych obrazów znajdujących się w zbiorach muzeum w Lublinie.
.
Lublin – Muzeum Narodowe w Lublinie – Unia Lubelska
.
Wilno – Muzeum Narodowe Litwy
Stefan Batory pod Pskowem (1872)
Obraz przedstawia moment oblężenia Pskowa podczas wojny polsko-moskiewskiej w XVI wieku. Król Stefan Batory przyjmuje poselstwo moskiewskie proszące o rozejm.
Matejko ukazał Batorego jako władcę potężnego i pewnego zwycięstwa, a scena ma charakter niemal teatralny – pełna jest kontrastów między triumfującą stroną polską a upokorzonymi wysłannikami cara.
opracowanie & foto Albin Marciniak
https://www.facebook.com/marciniak.albin/
Albin Marciniak – podróżnik, fotoreporter i dziennikarz turystyczny, twórca portalu Klub Podróżników Śródziemie. Od wielu lat dokumentuje zamki, twierdze, podziemia turystyczne oraz górskie szlaki Europy. Autor licznych fotoreportaży i przewodników powstających na podstawie własnych wypraw. Inicjator Alei Podróżników, Odkrywców i Zdobywców w Krakowie oraz założyciel Fundacji Klubu Podróżników Śródziemie Aleja Podróżników, promującej turystykę, ochronę przyrody i dziedzictwo kulturowe.
polecam także
Dworek Jana Matejki Muzeum Pamiątek po Hugonie Kołłątaju i Janie Matejce
https://www.klubpodroznikow.com/dworek-jana-matejki/
