sobota, 20 czerwca, 2026

Krypta Katedry w Gnieźnie

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Krypta Katedry w Gnieźnie to wyjątkowy fragment polskiej przeszłości — miejsce, które zachowuje w sobie najstarsze ślady architektury sakralnej, świadczy o początkach państwa i kościoła, oraz pielęgnuje duchowe dziedzictwo prymasów Polski. Jej zwiedzanie dostarcza głębokich wrażeń historycznych i wartości edukacyjnych.

.

.

Pod wieżą północną Bazyliki Prymasowskiej w Gnieźnie znajduje się fascynująca krypta — wyjątkowe miejsce, w którym historia spotyka się z tajemnicą. Zwiedzającemu ukazują się tu nie tylko relikty najstarszych świątyń — przedromańskich i romańskich — ale też kamienne grobowce prymasów i arcybiskupów Polski. Wśród eksponatów znajduje się najstarszy polski napis nagrobny (z około 1006 r.), fragmenty murów z czasów Mieszka I, a także miejsce spoczynku takich postaci jak Ignacy Krasicki czy Zbigniew Oleśnicki.

.

.

Co zobaczysz w krypcie?

 

– Fragmenty murów pierwszych kościołów – przedromańskich i romańskich – wraz z pozostałością paleniska kultowego sprzed XI w.

– Najstarszy w Polsce napis nagrobny, pochodzący z 1006 r.

– Grobowce prymasów i arcybiskupów: Ignacy Krasicki, Teodor Potocki, Zbigniew Oleśnicki i inni.

Starannie odnowione i oznaczone strefy — ochrona ekspozycji przed uszkodzeniem przez odwiedzających.
.

.

.

Znaczenie historyczne i duchowe
Krypty zachowują ślady najwcześniejszych etapów budowy katedry — od fundacji za panowania Mieszka I, poprzez początkową architekturę sakralną — aż po najstarsze zachowane świadectwa piśmiennictwa (napis z 1006 r.) .

To miejsce pochówku prymasów skupia duchowy i historyczny wymiar archidiecezji gnieźnieńskiej, stanowiąc symbol ciągłości i pamięci kościelnej.

.

.

Praktyczne informacje

Czas zwiedzania: całe Wzgórze Lecha — około 2 godzin, w tym krypta.
.

.

Poznaj podziemne fascynacje Katedry Gnieźnieńskiej — krypta pod wieżą północną skrywa relikty przedromańskich świątyń, najstarszy polski napis nagrobny (ok. 1006 r.) oraz grobowce prymasów Polski, jak Krasicki czy Oleśnicki.

.

.

Godziny Otwarcia

Poniedziałek–Sobota: 9:00–17:00

Niedziela: 9:00–16:00 (z wyjątkiem godzin przeznaczonych na msze święte)

Wejście wyłącznie z przewodnikiem — należy przybyć w określonych godzinach zwiedzania

Godziny mogą ulec zmianie w zależności od wydarzeń liturgicznych i specjalnych.

Lokalizacja i dostępność
Wejście do krypty znajduje się przy wieży północnej katedry. Zwiedzanie odbywa się z przewodnikiem.

.

.

bilety 

Podziemia: normalny 12 zł, ulgowy 10 zł

Karnet (Drzwi, Podziemia, Taras, Muzeum) normalny 42 zł, ulgowy 33 zł

.

 

.

.

Katedra Gnieźnieńska

Wzgórze Lecha, ul. Kolegiaty 2, Gniezno.

Strona internetowa: wzgorzelecha.pl

.

.

.

.

opracowanie & foto: Albin Marciniak

Fotoreporter, podróżnik i dziennikarz specjalizujący się w eksploracji turystycznych podziemi. Twórca Klubu Podróżników „Śródziemie” i projektu „Czyste Tatry”.

https://www.facebook.com/marciniak.albin/

.

.

.

Podziemia Krakowa – Przewodnik po Mrocznych Tajemnicach Miasta

.

.

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
BUŁGARIA

Nessebar – Perła Morza Czarnego

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

   Nessebar, malowniczo położone na półwyspie Morza Czarnego w Bułgarii, to jedno z najstarszych miast w Europie. Z jego bogatą historią sięgającą ponad 3000 lat, staje się jednym z najbardziej wyjątkowych miejsc, które łączy historię, kulturę i piękno natury. Miasto, znane także jako Neseber, od 1983 roku znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO, co potwierdza jego znaczenie na mapie turystycznej Europy.

.

.

Bułgaria, słoneczne wybrzeże nad Morzem Czarnym

   Jeszcze w czasach PRL-u Bułgaria była bardzo popularnym kierunkiem rodzinnych wypraw Polaków. Załadowane do granic możliwości FSO 125p, Polonezy i niestrudzone i pakowne maluchy, sunęły nad Morze Czarne, wioząc wczasowiczów a czasami drobnych handlarzy. Po kilku dekadach rodacy nadal chętnie podróżują na Złote Piaski czy Słoneczny Brzeg, jednak tym razem są to zdecydowanie wczasy rodzinne. W większości są to wyjazdy all inclusive organizowane przez biura podróży. Także sam pobyt zmienił się znacząco a zamiast noclegów na kempingach w namiotach „ze stelażem” rodacy wybierają hotele 4 i 5 *.

.

.

Historia Nessebaru: od antycznego miasta po współczesne kurortowe centrum

Miasto ma fascynującą historię, której początki sięgają ponad 1000 lat przed naszą erą. Pierwsze ślady osadnictwa na tym terenie pochodzą z czasów starożytnych Greków, którzy założyli tu miasto o nazwie Melsambria. Przez wieki miasto przechodziło przez różne etapy rozwoju – od greckiego, przez rzymski, bizantyjski, aż po średniowieczny. Na przestrzeni wieków, Nessebar był niejednokrotnie podbity, zniszczony i odbudowywany przez różne cywilizacje, co zostawiło po sobie niezliczoną liczbę zabytków i unikalnych śladów historycznych.

W średniowieczu miasto stało się ważnym ośrodkiem religijnym, a także jednym z najważniejszych portów na Morzu Czarnym. Często znajdowało się pod panowaniem Bizancjum, a później Imperium Osmańskiego, co miało ogromny wpływ na jego rozwój oraz charakter architektoniczny. Dziś, spacerując po uliczkach Nessebaru, można poczuć atmosferę tych minionych epok.

.

.

Najciekawsze Atrakcje Turystyczne w Nessebarze

Nessebar to miasto, które jest jak żywy skarbiec historii. Współczesne życie turystyczne idealnie współgra z zabytkami przeszłości, tworząc unikalny klimat. Oto kilka z najważniejszych atrakcji, które warto zobaczyć podczas wizyty w tym wspaniałym mieście.

.

.

1. Stare Miasto Nessebar

Stare Miasto Nessebar to serce tej historycznej perły, którego uliczki, pełne kamiennych domów i zabytków, przenoszą odwiedzających w czasie. Spacerując po wąskich, brukowanych alejkach, można poczuć się jak w podróży w czasie, otoczonym zabytkami różnych epok. Przepiękna architektura z drewnianymi domami z XVIII i XIX wieku, wąskie uliczki i placówki handlowe tworzą wyjątkowy nastrój, który przyciąga turystów z całego świata.

.

.

2. Bazylika Zbawiciela

Jednym z najcenniejszych zabytków Nessebaru jest Bazylika Zbawiciela, znana również jako Bazylika św. Zbawiciela. Została zbudowana w okresie bizantyńskim, około VI wieku, i jest jednym z najlepiej zachowanych przykładów wczesnochrześcijańskich budowli w Bułgarii. Bazylika była jednym z kluczowych miejsc kultu w średniowiecznym Nessebarze, a dziś pozostaje świadkiem minionych wieków. Wnętrze bazyliki wyróżnia się imponującymi mozaikami, które przedstawiają sceny biblijne.

3. Kościół św. Jana Chrzciciela

Kościół św. Jana Chrzciciela to kolejny średniowieczny zabytek Nessebaru, który zachwyca turystów swoją prostą, ale elegancką architekturą. Kościół został zbudowany w X wieku i jest jednym z najlepiej zachowanych obiektów w regionie. Wewnątrz znajduje się piękna mozaika przedstawiająca św. Jana Chrzciciela, a także liczne freski, które są świadectwem wspaniałej tradycji sztuki sakralnej.

.

.

4. Wieża Wodociągowa

Niedaleko portu w Nessebarze znajduje się Wieża Wodociągowa, z której roztacza się widok na całe miasto oraz wybrzeże Morza Czarnego. Została zbudowana w XIX wieku i stanowi ciekawy punkt widokowy, który pozwala turystom na podziwianie panoramy miasta i okolic. Wieża jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli Nessebaru.

5. Kościół św. Mikołaja

Kościół św. Mikołaja to kolejny z licznych kościołów średniowiecznych w Nessebarze. Został wzniesiony w XII wieku i pełnił rolę religijnego centrum miasta przez wieki. Jego architektura jest typowa dla wczesnochrześcijańskich budowli Bułgarii, z pięknymi freskami przedstawiającymi sceny biblijne i świętych.

.

.

6. Ruiny Starego Teatru Greckiego

W czasie spacerów po Starym Mieście, turyści natkną się także na ruiny starożytnego teatru greckiego, który istniał w Nessebarze jeszcze w czasach panowania Greków. Choć teatr nie zachował się w pełni, fragmenty murów i pozostałości sceny wciąż przypominają o dawnym świetle miasta, które niegdyś pełniło ważną rolę w kulturalnym życiu regionu.

7. Muzeum Nessebaru

Dla osób, które chcą poznać historię miasta bardziej szczegółowo, Muzeum Nessebaru jest obowiązkowym punktem programu. Znajduje się ono w jednym z zabytkowych budynków w centrum miasta i oferuje kolekcję artefaktów związanych z historią miasta oraz jego mieszkańcami. W muzeum można zobaczyć m.in. fragmenty starożytnych rzeźb, mozaiki, naczynia ceramiczne oraz narzędzia codziennego użytku.

.

.

Ciekawostki o Nessebarze

Jedno z najstarszych miast Europy: Nessebar, znane z historycznego dziedzictwa, to jedno z najstarszych nieprzerwanie zamieszkałych miast w Europie. Jego historia sięga około 3000 lat.

Miasto na wodzie: Nessebar jest wyjątkowy, ponieważ leży na półwyspie, co sprawia, że woda otacza go z trzech stron. Widoki z samego miasta na Morze Czarne są niezrównane.

Miasto religii: Nessebar jest znane z licznych średniowiecznych kościołów, które stanowią istotną część dziedzictwa miasta. Wiele z nich jest wciąż czynnych, a niektóre z nich są poświęcone świętym popularnym w Bizancjum, takich jak św. Mikołaj i św. Jan Chrzciciel.

Rytm turystyczny: Pomimo, że Nessebar jest popularnym kurortem turystycznym, zachował swój unikalny charakter i atmosferę, dzięki starannej ochronie zabytków i ochronie tradycji. Wiele budynków i kościołów w Starym Mieście zostało wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

.

.

Informacje praktyczne dla turystów

Sposób na zwiedzanie jest prosty. Zaczynając spacer od zabytkowej bramy miasta możemy okrążyć centrum spacerując obrzeżami miasta, by następnie skierować się do kolejnych zabytków zlokalizowanych pośrodku. Stary Nesebyr to wyspa połączona groblą z drogą i promenadą, więc nie ma obawy że się zgubimy. Tutaj warto zaglądnąć w każdą uliczkę, bo wszędzie jest coś ciekawego. Wiele jest także kawiarni czy restauracji, będących zakończeniem uliczki lub wiszących na skarpie z piękną panoramą na morze. 

.

.

Dojazd:

Nessebar znajduje się zaledwie 35 km na południe od Burgas, które jest jednym z głównych portów morskich Bułgarii. Z Burgas można dotrzeć do Nessebaru autobusem, taksówką lub wynajętym samochodem.

Lotnisko w Burgas obsługuje zarówno loty krajowe, jak i międzynarodowe, więc do Nessebaru można łatwo dotrzeć z wielu europejskich miast.

.

.

Parking:

W Nessebarze, szczególnie w Starym Mieście, parkowanie jest ograniczone. Warto zaparkować na parkingach zewnętrznych i skorzystać z transportu pieszo do głównych atrakcji turystycznych.

Bilety wstępu:

Wstęp do Starego Miasta jest bezpłatny, jednak niektóre zabytki, takie jak kościoły czy muzea, mogą wymagać zakupu biletów. Ceny biletów wstępu wahają się od 5 do 10 BGN (2,5 – 5 EUR) w zależności od atrakcji.

.

.

Z Polski do Bułgarii ciągną rzesze polaków z całymi rodzinami. W wielu miejscach na całym wybrzeżu Morza Czarnego można natrafić na hotele przystosowane do pobytów rodzin z dziećmi. To da się zauważyć po rozbudowanych atrakcjach dla najmłodszych, od kompleksów zjeżdżalni, poprzez różnorodność basenów i brodzików, po urządzenie restauracji i dostosowanie menu.  Także pokoje hotelowe w dużej mierze dostosowane są do przyjmowania całych rodzin.

Biura podróży prześcigają się w ofertach skierowanych do klientów zainteresowanych tym właśnie kierunkiem. Wszak to zaledwie 1,4 h lotu z Warszawy a pogoda zdecydowanie korzystniejsza niż nad Bałtykiem. O czystości i temperaturze wody w Morzu Czarnym nie ma co wspominać, bo tego nad Bałtykiem nie ma i raczej nie będzie.

Czy warto zatem brać pod uwagę wakacje w Bułgarii, kraju z piaszczystym wybrzeżem pomiędzy Rumunią a Turcją ? Pomijając słoneczną pogodę, czyste i ciepłe morze, różnorodną kuchnię z dużą ilością owoców morza, warto mieć na uwadze także dużą ilość zabytków. Ceny także przemawiają zdecydowanie na korzyść tego kraju.

.

opracowanie & foto Albin Marciniak

. 

Będąc na wybrzeżu Bułgarii warto zobaczyć także i inne ciekawe miejsca.

.

Ogród Botaniczny Uniwersytetu Sofijskiego i Pałac królowej Marii w Bałcziku 

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Albania

Plaże Albanii zyskują na popularności – najtańsza i najbardziej niedoceniana perła Bałkanów

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

   Kiedy mówimy o wakacjach nad Adriatykiem, najczęściej do głowy przychodzi Chorwacja lub Włochy. Tymczasem Albania, niepozorne państwo położone między Chorwacją a Grecją, staje się jednym z najchętniej wybieranych kierunków podróży w Europie.

Dlaczego? Bo oferuje wszystko, co wymarzone wakacje powinny zawierać: piaszczyste plaże, turkusowe morze, góry schodzące do wody, autentyczną śródziemnomorską kuchnię i… bardzo przystępne ceny.

.

 

Dlaczego Albania?

Adriatyk i Morze Jońskie – Albania ma dostęp do dwóch mórz!

Szerokie, czyste i piaszczyste plaże

Kuchnia pełna smaków Bałkanów, Grecji i Włoch

Słońce przez większą część roku (ponad 300 dni słonecznych!)

Najniższe ceny na wybrzeżu Adriatyku

Nowoczesna baza noclegowa i dynamiczna rozbudowa infrastruktury

Rozbudowywane lotnisko w Tiranie – lepszy dostęp dla turystów

.

.

Gdzie najlepiej wypocząć? TOP 6 ALBAŃSKICH KURORTÓW:

1. Durrës – Największe i najstarsze miasto nadmorskie

Zaledwie 30 km od Tirany, posiada szerokie plaże, tętniące życiem deptaki, mnóstwo hoteli i restauracji. Idealne dla rodzin i osób lubiących rozrywkę.

2. Saranda – Perła Riwiery Jońskiej

Położona tuż przy granicy z Grecją (niedaleko Korfu), zachwyca turkusowym morzem, górzystym krajobrazem i urokliwym klimatem. Blisko stąd do Butrintu – starożytnego miasta wpisanego na listę UNESCO.

3. Ksamil – Albańskie Malediwy

Mała miejscowość, która w ostatnich latach zdobyła ogromną popularność. Słynie z małych wysp widocznych z brzegu, krystalicznej wody i białego piasku.

4. Vlora – Gdzie spotykają się dwa morza

Tutaj Morze Jońskie łączy się z Adriatykiem. Vlora oferuje piękne plaże, góry w tle, a także doskonałą bazę wypadową do Parku Narodowego Llogara.

5. Himarë – Spokojny raj dla romantyków

Mniejsze, klimatyczne miasteczko z wyjątkową atmosferą i piękną linią brzegową. Doskonałe dla tych, którzy cenią spokój i lokalny klimat.

6. Shëngjin i Velipojë – Mało znane, ale urocze

Mniej oblegane przez turystów, bardziej autentyczne. Idealne, jeśli szukasz ciszy i kontaktu z naturą.

.

.

Co warto zobaczyć w Albanii?

Butrint – starożytne miasto (UNESCO), ruiny greckich i rzymskich budowli

Gjirokastër i Berat – kamienne miasta wpisane na listę UNESCO

Albańskie Alpy (Prokletije) – idealne na piesze wędrówki i kontakt z naturą

Blue Eye (Syri i Kaltër) – cud natury: krystaliczne źródło o bajecznym kolorze

Zamek Rozafa w Szkodrze – z widokiem na jezioro i góry

Wyspa Sazan i Zatoka Karaburun – dzika przyroda i lazurowe zatoki

.

.

Smak Albanii – co warto zjeść?

Byrek – placek z nadzieniem (np. szpinak, ser, mięso)

Tavë kosi – jagnięcina zapiekana z jogurtem

Fërgesë – duszone warzywa z mięsem i serem

Baklava i Trilece – słodkie, bałkańskie przysmaki

Raki – tradycyjny mocny alkohol, często domowej roboty

.

.

Jak się dostać do Albanii?

Loty do Tirany – bezpośrednie połączenia z Warszawy, Krakowa, Katowic i Gdańska

Samochodem – przez Bałkany, idealna opcja na objazdówkę

Z Korfu promem – 30 minut promem do Sarandy

.

.

Infrastruktura turystyczna: rozkwit w oczach

Albania to dziś plac budowy nowoczesnej turystyki. Na całym wybrzeżu powstają nowe apartamentowce, hotele, kompleksy SPA, promenady i deptaki. Nowoczesne inwestycje idą w parze z lokalnym klimatem – Albania nie zatraca swojej tożsamości.

.

.

Albania – dla kogo?

✅ Dla rodzin z dziećmi
✅ Dla miłośników przyrody i historii
✅ Dla osób szukających taniego wypoczynku
✅ Dla tych, którzy chcą uciec od tłumów znanych kurortów

.

.

Albania czeka

Jeśli szukasz miejsca, gdzie słońce świeci niemal codziennie, morze jest ciepłe i lazurowe a portfel nie cierpi na urlopie – Albania będzie strzałem w dziesiątkę!

.

.

.

opracowanie & foto: Albin Marciniak

https://www.facebook.com/marciniak.albin

.

.

Albania, Tirana, procedury lotniskowe i dojazd do centrum

 .

.

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Świat

Największe zabytkowe amfiteatry na świecie – TOP 10

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Największe zabytkowe amfiteatry na świecie

Największe zabytkowe amfiteatry na świecie – TOP 10 

.

Niestety, wiele przewodników oraz opisów w Wikipedii z której informacje czerpią niemal wszyscy, znajduje się wiele błędów podających inną kolejność poszczególnych obiektów. Przykładem niech będzie Amfiteatr w Puli  w Chorwacji wskazywany jako szósty co do wielkości, natomiast Amfiteatr w El-Djem w Tunezji wskazywany jest jako trzeci na świecie. Tymczasem…

.
.
.
.

Największe tego typu budowle na świecie

Koloseum w Rzymie nazywane również Amfiteatrem Flawiuszów, wzniesione w latach 70-72 do 80 r. n.e., Pojemność 70 000 widzów
Amfiteatr w Al- Dżamm (El Jem) w Tunezji z 230-238 n.e.. Pojemność 35 000 widzów.
Amfiteatr w Weronie we Włoszech z roku 30 n.e. Pojemność 30 000 widzów.
Amfiteatr w Puli z 14 r. n.e, w Chorwacji. Pojemność ponad 23 000 widzów.
Amfiteatr w Nimes we Francji  z I w n.e. Pojemność 21 000 widzów.
Amfiteatr w Arles z roku 90 n.e. Pojemność 20 000 widzów.
Amfiteatr w Bosrze w Syrji z roku 106 n.e. Pojemność 20 000 widzów.
Amfiteatr w Aspendos w Turcji z 160 roku n.e. Pojemność 15 000 widzów.
Teatr w Epidauros w Grecji z roku 330 p.n.e Pojemność 14 000 widzów.
Odeon Heroda Attyka w Atenach z roku 161 n.e. Pojemność 6 000 widzów.
.
.
1

Koloseum w Rzymie

nazywane również Amfiteatrem Flawiuszów, wzniesione w latach 70-72 do 80 r. n.e., Pojemność 70 000 widzów
Koloseum – amfiteatr Flawiuszów wzniesiony w latach 70-72 do 80 n.e. przez Wespazjana i Tytusa – cesarzy z dynastii Flawiuszów. duża, eliptyczna budowla o długości 188 m i szerokości 156 m, obwodzie 524 m, wysokości 48,5 m, z pojemną widownią, która mogła pomieścić do 70 tys widzów, choć różne źródła podają znacznie mniejszą pojemność, bo od 45 do 50 tysięcy widzów, co i tak pozwala dzierżyć palmę pierwszeństwa pośród innych budowli tego typu. Amfiteatr połączony był z galeriami komunikacyjnymi oraz areną z systemem podziemnych korytarzy. W 528 odbyły się tu ostatnie igrzyska. Pod koniec VI wieku wewnątrz amfiteatru wybudowano mały kościół, arenę przekształcono w cmentarz. Około 1200 rodzina Frangipani przejęła Koloseum i ufortyfikowała je, używając jako zamku. W 1349 w wyniku trzęsienia ziemi zawaliła się zewnętrzna część południowej ściany. W 1744 zostało ogłoszone miejscem męczeństwa chrześcijan. Zaprzestano eksploatować go w roli kamieniołomu.
.
1 Colosseum Piazza del Colosseo Rome Metropolitan City of Rome Italy Photo by Marco Chilese on Unsplash
Colosseum, Piazza del Colosseo, Rome, Metropolitan City of Rome, Italy Photo by Marco Chilese on Unsplash
.
.

2

Amfiteatr w Al- Dżamm (El Jem) w Tunezji z 230-238 n.e.. Pojemność 35 000 widzów.

Amfiteatr w El-Djem

Drugi co do wielkości amfiteatr na świecie oraz jedna z trzech najstarszych budowli tego typu na świecie. Thysdrus (dzisiejsze El Jem) zostało założone w 46 roku p.n.e.
Amfiteatr w El-Djem wielokrotnie zasłynął na całym świecie, stając się plenerem filmowym superprodukcji takich jak Quo Vadis. Elipsa budowli o obwodzie 427 m, długości 149 m i szerokości 124 m, mogła pomieścić ponad 35 000 widzów. Układ wejść został tak zaprojektowany, by tak duża liczba osób mogła wejść lub opuścić obiekt zaledwie w trzy kwadranse! Amfiteatr zbudowany został w latach 230-238 n.e., a zabytek to dzieło samych Rzymian. Budulec sprowadzano z oddalonych o 30 km kamieniołomów w Sulectum (dzisiejsza Salakta) na wybrzeżu, a wodę doprowadzono podziemnym akweduktem ze wzgórz położonych 15 km na północny zachód od miasta.
.

2 Amfiteatr El Djem Tunezja

Photo by  Albin Marciniak

.

.

3

Amfiteatr w Weronie we Włoszech

z roku 30 n.e. Pojemność 30 000 widzów.

Budowla została wzniesiona w I wieku n.e. Początkowo leżała na zewnątrz murów miejskich, w obręb których została włączona dopiero w III wieku. Na arenie amfiteatru odbywały się walki gladiatorów oraz walki z dzikimi zwierzętami. Zewnętrzne wymiary wzniesionej na planie elipsy budowli wynoszą 138,77×109,52 m, arena ma natomiast wymiary 73,68×44,43 m. Do wnętrza można było dostać się przez 64 oddzielne wejścia. Do czasów współczesnych z amfiteatru zachowały się dwie kondygnacje z 44 rzędami kamiennych siedzeń. Trzykondygnacyjny pierścień muru zewnętrznego zawalił się podczas trzęsienia ziemi w 1117 r. Współcześnie na widowni może zmieścić się 15 tysięcy osób.

.

3 Amfiteatr w Weronie we Włoszech Photo by Alberto Bigoni on Unsplash

Amfiteatr w Weronie we Włoszech Photo by Alberto Bigoni on Unsplash

.

.

4

Amfiteatr w Puli z 14 r. n.e, w Chorwacji

Pojemność ponad 23 000 widzów.

Amfiteatr zbudowany jest z białego wapienia na podstawie elipsy o wymiarach 132 x 105 m. Ze względu na umiejscowienie budowli na ścianie skarpy od strony morza składają się z trzech kondygnacji i osiągają maksymalną wysokość 32,45 m, a od strony lądu z dwóch. Dolna kondygnacja składa się z 32, a środkowa z 72 arkad. W najwyższej kondygnacji znajdują się 64 otwory w kształcie prostokątów. Wejście do amfiteatru umożliwia 15 bram. 

..

.

Amfiteatr Pula foto Albin Marciniak

.

.

5

Amfiteatr w Nimes we Francji 

z I w n.e. Pojemność 21 000 widzów.

Starożytny amfiteatr znajdujący się we francuskim Nîmes to jedna z najlepiej zachowanych budowli tego typu. Od 1840 roku posiada status zabytku o znaczeniu krajowym. Wzniesiony pod koniec I wieku amfiteatr ma wymiary 133×101 m i 21 m wysokości. Dwukondygnacyjną budowlę obiega rząd 60 arkad, flankowanych pilastrami zwieńczonymi kapitelami w porządku toskańskim. Amfiteatr przetrwał do czasów współczesnych w doskonałym stanie, zachowały się wszystkie rzędy siedzeń.

.

5 NIMES Arenes foto Laurent Bourdereaux

NIMES Arenes Photo by Laurent Bourdereaux

.

.

6

Amfiteatr w Arles

z roku 90 n.e. Pojemność 20 000 widzów.
Pochodzący z czasów rzymskich amfiteatr z 20 000 miejsc, został w 1981 roku wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. W amfiteatrze w Arles kręcono także kluczowe sceny filmu akcji „Ronin”, z udziałem Roberta De Niro oraz Jeana Reno.
.
6 Arles amphitheater Wikimedia Commons Stefan Bauer
Arles amphitheater Wikimedia Commons Photo by Stefan Bauer
.
.
7

Amfiteatr w Bosrze w Syrji

z roku 106 n.e. Pojemność 20 000 widzów.
Budowę rozpoczęto i ukończono za panowania cesarza rzymskiego Trajana. Teatr pierwotnie został wybudowany poza murami miasta, lecz później został otoczony przez twierdzę Ajjubidów. Za czasów Omajjadów i Abbasydów otoczono go umocnieniami, a później za Fatymidów w 1089 roku został zamieniony w twierdzę, po której pozostała m.in. najstarsza zachowana średniowieczna wieża. W latach 1947 – 1970 teatr został odnowiony, odkryto go ze znacznych ilości piasku, które mogły przyczynić się do ochrony wnętrza teatru.
.
7 Bosra Amphitheater in Syria
Bosra Amphitheater in Syria Photo by on Unsplash
.
.
8

Amfiteatr w Aspendos w Turcji

z 160 roku n.e. Pojemność 15 000 widzów.
Doskonale zachowany starożytny amfiteatr na 15 000 miejsc, również obecnie wykorzystywanego do różnego rodzaju przedstawień i pokazów. teatr rzymski, ukończony w 160 roku. Widownia zbudowana została na naturalnym zboczu. Wymiary obiektu – szerokość 100 metrów, długość 70 metrów. Na scenie zbudowana 50-metrowa fasada, stanowiącą stałą dekorację. W tym amfiteatrze, 28 kwietnia 1987, swój ostatni koncert dała gwiazda piosenki francuskiej, Dalida, która 4 dni później popełniła samobójstwo.
.
8 Aspendos Amphitheater
Aspendos Amphitheater, Turkey, Wikimedia Commons Photo by Saffron Blaze
.
.
9

Teatr w Epidauros w Grecji

z roku 330 p.n.e Pojemność 14 000 widzów.
Grecki teatr z 52 rzędami siedzeń ułożonych w dwóch kondygnacjach (po 32 i 20), zbudowany przez Polikleta Młodszego około 300 p.n.e., który mógł pomieścić 14 tysięcy widzów, okrągła orchestra, otoczona rowem odprowadzającym wody deszczowe, była z jednej strony zamknięta wysokim na 4 m proscenium. Widownia teatru jest swoistym fenomenem akustycznym. Rozmowa czy moneta rzucona na scenę w jej centralnym punkcie są dobrze słyszalne na całej widowni, bez względu na miejsce zajmowane przez widza. Zjawisko szczególnie korzystnej akustyki budowli stało się przedmiotem badań naukowych.
.
 Théâtre dEpidaure Grèce

Epidaurus Amphitheater Wikimedia Commons Photo by Hugo PETITJEAN

.
.
10

Odeon Heroda Attyka w Atenach

z roku 161 n.e. Pojemność 6 000 widzów.

Zbudowany został na południowo-zachodnim stoku Akropolu ateńskiego w 161 przez Heroda Attyka, który w ten sposób uczcił pamięć ukochanej małżonki, Aspasii Regilli. Odeon posiadał 32 rzędy widowni, gdzie mogło zasiąść do 6 tysięcy widzów. Wzniesiono go w stylu teatrów rzymskich. Scena o szerokości 35 metrów miała trzy kondygnacje. Okrągła orchestra o średnicy ok. 19 m wyłożona była szachownicą z białego i czarnego marmuru. Cały budynek, dla lepszej akustyki, przykryty był dachem z drewna cedrowego.

.
Odeon of Herodes Atticus Greece Athen Wikimedia Commons Photo by Berthold Werner
 Odeon of Herodes Atticus, Greece, Athen, Wikimedia Commons Photo by Berthold Werner
.
.

Opracowanie zestawienia: Albin Marciniak

Materiał chroniony prawem autorskim – wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy 

2 komentarze
1 FacebookTwitterPinterestEmail
Francja

Saint-Gaudens – ukryta perła u stóp Pirenejów

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
saint gaudens

Saint-Gaudens ( Sent Gaudenç)

  Gdy myślimy o Francji, zazwyczaj przed oczami pojawia nam się Paryż, Lazurowe Wybrzeże czy Dolina Loary. Tymczasem w sercu południowej Francji, na skraju majestatycznych Pirenejów, kryje się malownicza miejscowość, która potrafi oczarować każdego podróżnika. Saint-Gaudens – niewielkie, lecz pełne uroku miasteczko, w którym historia, kultura i natura tworzą idealną symfonię.

Już pierwsze kroki po brukowanych uliczkach pozwalają poczuć klimat autentycznej francuskiej prowincji. Kamieniczki z drewnianymi okiennicami, ukwiecone balkony i przytulne kawiarenki sprawiają, że Saint-Gaudens ma swój niepowtarzalny charakter. Tutaj życie płynie wolniej, a spacer po lokalnym targu to nie tylko okazja do zakupienia świeżych serów czy pachnących bagietek, ale też do rozmów z serdecznymi mieszkańcami.

To jednak nie tylko miejsce dla wielbicieli spokoju. Saint-Gaudens to doskonała baza wypadowa w Pireneje, które z każdej strony roztaczają swoją malowniczą panoramę. Góry wydają się na wyciągnięcie ręki, zapraszając na trekkingowe wyprawy, rowerowe eskapady czy zimowe szaleństwo na stokach. Bliskość Parku Narodowego Pirenejów oraz słynnych przełęczy Tour de France sprawia, że miłośnicy aktywnego wypoczynku nie będą zawiedzeni.

Nie można też zapomnieć o bogatej historii tego regionu. Saint-Gaudens szczyci się wspaniałym dziedzictwem, na czele z imponującą bazyliką św. Piotra i Pawła, która stanowi wizytówkę miasta. Warto też odwiedzić lokalne muzea oraz skosztować tradycyjnych potraw kuchni południowej Francji – zwłaszcza aromatycznej garbure, czyli gęstej zupy z warzyw i mięsa, idealnej po dniu spędzonym na górskich szlakach.

 

.
Saint-Gaudens to miejsce, które nie narzuca się swoją sławą, ale urzeka atmosferą i niepowtarzalnym urokiem. To idealna destynacja dla tych, którzy chcą odkryć prawdziwą, niespieszną Francję i jednocześnie mieć Pireneje na wyciągnięcie ręki. Jeśli szukasz miejsca, gdzie historia spotyka się z naturą, a codzienność zwalnia bieg, to Saint-Gaudens jest miejscem, do którego warto się wybrać – i do którego, być może, będziesz chciał powrócić.

.
.
Z pośród ciekawszych zabytków koniecznie należy zwiedzić Collegiale Saint-Pierre et Saint-Gaudens

.

 



Spacerując po mieście, co krok natrafimy na ciekawy obiekt

Tradycyjnie woda podawana jest wszędzie i do wszystkiego 

Na ulicach czysto i estetycznie.

Bardzo dobre oznaczenia i nie sposób się zgubić



Przez Saint Gaudens przebiega trasa najsłynniejszego wyścigu kolarskiego Tur de France. Na kortach w Saint Gaudens grała nasza zawodniczka Marta Domachowska . Polska tenisistka rozbiła rozstawioną z numerem osiem Japonkę, Erikę Semę. Tędy przebiegał także jeden z etapów rajdu Monte Carlo i na pamiątkę tak zostało nazwane rondo przez które przejeżdżał słynny rajd.

Strona internetowa
http://www.tourisme-stgaudens.com/web/en/

Do Saint-Gaudens można dojechać samochodem ale szybciej będzie dolecieć do Tuluzy oddalonej o ok godzinę jazdy samochodem.

 

 

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
FrancjaPodziemia turystyczne w Europie Underground in Europe

Jaskinia Betharram – Pireneje Centralne, Francja

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 29

  Jaskinia Betharram w Pirenejach to jedno z najpiękniejszych cudów natury w Europie, zachwycające swoją skalą i niezwykłą grą form naciekowych. Odkryta około 100 lat temu, powstawała przez miliony lat dzięki nieustannej pracy wody i czasu. To miejsce, gdzie można podziwiać majestatyczne stalagmity, delikatne stalaktyty i imponujące stalagmity, narastające w rytmie zaledwie 1 cm na stulecie. Zwiedzanie jaskini to podróż w głąb ziemi, pełna niespodzianek – od wąskich korytarzy po ogromne komnaty przypominające podziemne katedry. Wybierając się do Lourdes lub eksplorując Pireneje, nie sposób pominąć tej naturalnej perły, która każdego roku przyciąga tysiące turystów z całego świata.

Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 29
Grottes de Bétharram to kompleks podziemnych jaskich w południowo-zachodniej Francji, zaledwie kilka kilometrów od Lourdes, mekki pielgrzymów z całej Europy. Całość to ponad 5 km korytarzy na kilku poziomach a dla turystów udostępniono część z nich. Trasa jaką pokonuje turysta, ciągnie się 2,8 km z różnicą poziomów 80 metrów. Długość podziemnego odcinka rzeki wynosi 3,5 km.  Wejście do jaskini znajduje się ok 2 km powyżej parkingu dla samochodów osobowych.  Po zwiedzeniu 5 poziomów,  ok 150 metrowy odcinek prowadzi kładką nad podziemną rzeką. Krótka część pokonywana jest łodzią a końcowa trasa to przejażdżka podziemnym pociągiem przez sztuczny tunel wykopany w latach 1913 – 1924.
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 26
Jaskinia w Saint-Pé-de-Bigorre, Francja
Leon Ross et des Grottes, 65270 Saint-Pé-de-Bigorre, Francja
http://betharram.com/
Jaskinie leżą obok miejscowości Argèles-Gazost w której znajduje się także uzdrowisko termalne.

Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 1

Zwiedzanie z przewodnikiem w 9 językach: angielski, niemiecki, chiński, hiszpański, francuski, holenderski, włoski, polski, portugalski
Temperatura w jaskini wynosi 14 ° C
Czas zwiedzania to ok 1h 20

Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 6

    Jaskinie zostały odkryte w 1819 roku przez  oficera Gwardii Napoleona. Podziemia przyciągają uwagę przyrodników już od 1836 roku a pierwsze eksploracje były prowadzone przez profesora MERMET. Pierwszymi wielkimi odkrywca są trzej członkowie sekcji Alpine Club Pau: Larry, Campan i Ritter. W 1888 roku odkryli szereg tuneli łączących górne poziomy w jaskiniach z tymi najniższymi.
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 31
W 1889 roku Armand Vire, dyrektor Podziemnego Laboratorium Biologii w Muzeum Historii Naturalnej dokonał kolejnych eksploracji Jaskini Betharram, o czym mozna przeczytać w pamiętnikach z Speleo Society (tom III / nr 14 – czerwiec 1898) opisując swoje kolejne odkrycia na najniższym poziomie jakim była podziemna rzeka. Leon Ross (1847-1933), malarz i fotograf, urodzony w Saint-Malo w 1847, jeden z czołowych fotografów krajobrazowych Pirenejach,  w roku 1880 dokonuje kolejnych odkryć w jaskiniach.   13 kwietnia 1907, Edouard Alfred Martel-(1859/38) wraz z  Leonem Ross, zastosował farbowanie rzeki by znać jej przebieg i miejsce gdzie wypływa z jaskini.
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 28
W 1907 roku, Emile Cartailhac (1847/33)  historyk, odkrywa liczne ślady i zadrapania na ścianach, pozostawionych przez niedźwiedzie. W roku 1900, L. Ross rozpoczął budowę dróg w jaskini by ułatwić dostęp i zwiedzanie jaskini. On też zbudował elektrownię na Gave de Pau by doprowadzić prąd do wszystkich urządzeń oraz do oświetlenia jaskiń. Leon Ross, równie nieustraszony jak jego przodkowie będący korsarzami na St. Malo,  rozpoczął swoją przygodę z podziemiami. To on budując na rzece Gave elektrownię, doprowadził prąd nie tylko do jaskini ale także dla  Royal Lourdes oddalonego o 15 km, wykorzystując energię elektryczną do oświetlenia i ogrzewania. To była wówczas prawdziwa rewolucja!
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 23
W 1902 roku buduje na rzece Gave most aby ułatwić dojazd do jaskiń w lepszych warunkach. W 1903 roku, jaskinie zostały oficjalnie otwarte dla publiczności.  Leon Ross ma wówczas 53 lata. Goście przyjeżdżają konno także z Lourdes i Pau.  Następnie tworzy linię autobusową od miasta Marian. Inni zwiedzający docierają pociągiem do stacji Lestelle-Betharram, a następnie już pieszo do jaskiń.  W 1918 roku rodzi się jego syn Albert . Od 1913 do 1925 roku L. Ross prowadzi prace mające na celu budowę tunelu do wyjścia w innym miejscu niż to odbywało się dotychczas (powrót był tą samą trasą). Po jego śmierci w 1926 roku, Mary, jego odważna i zdeterminowana żona, podejmuje wyzwanie i kontynuuje dzieło zapoczątkowane przez Leona Rossa.
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 38
W 1973 roku Albert Ross zbudował mały pociąg z napędem elektrycznym by ostatnie 600 metrów turyści nie musieli pokonywać pieszo. Albert Ross jest już 4 pokoleniem które prowadzi obiekt. Od 1996 roku rozpoczął prace aby jaskinię uczynić dostępną dla niepełnosprawnych na wózkach inwalidzkich zwiedzających pierwszy poziom. 120 stopni schodów zastąpiono rampą po której swobodnie poruszają się wózki inwalidzkie.
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 15
Dla odwiedzających okolice Lourdes i Pireneje w tej części, te linki mogą okazać się przydatne

Region Occitanie : www.tourism-occitania.co.uk

wersja angielska : www.pyrenees-holiday.com or www.pyrenees-trip.uk

Lourdes : https://pl.lourdes-infotourisme.com

Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 22
Jaskinie Betharram położone są pomiędzy miastami Lourdes a Pau, w odległości 2 km od Sanktuariów Notre-Dame w Betharram. Aby podkreślić wartość sanktuariów, nierozerwalnie związanych z Jaskiniami, Leon Ross nazwał te ostatnie „Jaskiniami Betharram”, w celu zachęcenia zwiedzających groty do modlitwy w Kaplicy w Betharram, w której spoczywa św. Michał Garicoits (założyciel Kongregacji Ojców z Betharram), którą to wielokrotnie odwiedzała Święta Bernadeta Soubirous.
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 24
Co roku ten „Pirenejski Cud” podziwiają pielgrzymi z całego świata, przybywając tu aby modlić się do Matki Bożej z Lourdes oraz turyści zwiedzający Pireneje. To właśnie tym zwiedzającym Jaskinie Betharram zawdzięczają światowy rozgłos. Zapewniają one wyjątkową wycieczkę w głąb góry. Obecnie są to jedyne jaskinie, które oferują podziemną przejażdżkę trzema środkami transportu: pieszo, łodzią oraz kolejką. W Polsce podobny sposób zwiedzana oferuje Kopalnia Złota w Złotym Stoku. 
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 17
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 27
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 8
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 30
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 33
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 34
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 37
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 42
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 39
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 45
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 49
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 51
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 52
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 53
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 54
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 57
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 60
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 63
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 71
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 72
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 73
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 76
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 77
Jaskinia Bétharram Grottes de Bétharram foto Albin Marciniak 81
opracowanie & foto Albin Marciniak
NAJPIĘKNIEJSZE PODZIEMIA TURYSTYCZNE W POLSCE

NAJPIĘKNIEJSZE PODZIEMIA

NAJPIĘKNIEJSZE PODZIEMIA TURYSTYCZNE W EUROPIE
0 komentarze/y
3 FacebookTwitterPinterestEmail
Biegi

Tatra Fest – Mistrzostwa Polski i Europy w sercu Tatr

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
Tatra Fest – Mistrzostwa Polski i Europy w sercu Tatr

Tatry w sercu sportowych emocji – wielkie święto biegania, wspinaczki i pasji

   68 kilometrów, przewyższenie niemal 5000 metrów, długie godziny na trasie – pot, zmęczenie, łzy, a na mecie ogromna radość. Jeden z najtrudniejszych biegów górskich – Tatra Fest Bieg – znów w najpiękniejszych polskich górach i Zakopanem. W tym roku będzie to walka o medale Mistrzostw Polski w konkurencji Long Trail. Na starcie absolutna czołówka polskich biegów górskich – m.in. Andrzej Witek, Kamil Leśniak, Katarzyna Dombrowska czy Marcin Świerc.

Zawody odbędą się w ramach tegorocznej edycji Tatra Fest 2026 – wydarzenia, które skupia jak w soczewce ekstremalny wysiłek, piękno Tatr i sportową rywalizację na najwyższym poziomie. Tatra Fest odbędzie się od 12 do 14 czerwca 2026 roku.

Wydarzenie to wyrosło na biegach górskich, jednak obecnie to święto wielu dyscyplin: oprócz biegów zobaczymy także widowiskową wspinaczkę na czas na sztucznej ściance. Pod Giewontem pojawi się czołówka europejskich zawodników, którzy będą walczyć o punkty w Mistrzostwach i Pucharze Europy we wspinaczce na czas. To absolutnie emocjonujące zawody, które od lat przyciągają rzesze widzów. Wystarczy wspomnieć, że to właśnie w tej konkurencji nasza Aleksandra Mirosław zgarnęła złoty medal na ostatnich letnich igrzyskach w Paryżu.

 

Tatra-Fest

 

Tatrzański wyryp, bieg na skocznię i obcowanie z przyrodą

Głównym punktem zmagań będzie legendarny dystans 68 km. To wyzwanie w stylu skyrunningu, prowadzące m.in. przez Kasprowy Wierch, Ciemniak, Ornak czy Starorobociański Wierch. Uczestnicy zmierzą się z technicznymi szlakami i eksponowanymi odcinkami na wysokości powyżej 2000 m n.p.m.

Już wiemy, że na starcie tego absolutnego giganta wśród biegów górskich pojawi się polska czołówka – najlepsi z najtwardszych biegaczy. Na tatrzańskiej trasie zobaczymy m.in. Katarzynę Dombrowską, Klaudię Petters, Paulinę Krawczak, Bartosza Gorczycę, Kamila Leśniaka, Tomasza Skupnia, Pawła Czerniaka, Bartosza Misiaka i Marcina Świerca. Swój udział w walce zapowiedzieli także Robert Faron, Michał Dudczak, Agnieszka Tatarek-Konik, Karol Sioła, Karol Matyssek, Andrzej Witek i Alina Wylężałek.

W ubiegłych latach najszybszym pokonanie trasy zajmowało 8 godzin i nieco ponad 14 minut. Czy w tym roku będziemy świadkami nowego rekordu?

Dla tych, którzy szukają innych wrażeń, przygotowano trzy dodatkowe formaty biegowe:

  • Tatra Fest Run 22 km (+1000 m): Techniczna trasa przez Magurę Witowską i Gubałówkę z oszałamiającą panoramą Tatr.
  • Tatra Fest Run 11 km (+400 m): Malowniczy dystans idealny na początek przygody z bieganiem górskim.
  • Tatra Fest Vertical by TAURON: Prawdziwy „pionowy sprint” na Wielką Krokiew. 300 metrów długości i aż 140 metrów przewyższenia. To tu swoje siły po raz kolejny sprawdzi m.in. Iwona Januszyk, nasza olimpijka z ostatnich zimowych igrzysk we Włoszech.

 

 

Bieg na ścianie wspinaczkowej – to będą mega emocje

Biegi to tylko jedna z odsłon tegorocznego Tatra Festu. Drugą – równie emocjonującą – będą zawody wspinaczkowe na sztucznej ścianie. Zawody – ale nie byle jakie! Najwyższej europejskiej rangi.

W weekend 13–14 czerwca Plac Niepodległości w centrum Zakopanego zamieni się w arenę międzynarodowych zmagań. Dzięki partnerstwu z Międzynarodową Federacją Wspinaczki Sportowej (World Climbing) stanie tam widowiskowa, 15-metrowa ściana. Kibice będą mogli podziwiać najzdolniejszych młodych wspinaczy kontynentu podczas Mistrzostw Europy oraz elitę seniorów walczącą w Pucharze Europy we wspinaczce na czas. To dyscyplina, w której liczą się ułamki sekund, a dynamika ruchów zawodników zapiera dech w piersiach. To będzie bieganie – tyle że w pionie!

Dance i deskorolka

Tatra Fest to nie tylko sport profesjonalny, to także energia ulicy, integracja miejska i ogromna dawka pozytywnej energii dla dzieci i młodzieży. W strefie TATRA FEST Street (Park Miejski i Plac Niepodległości) przygotowaliśmy Urban Sport Zone. W programie m.in.:

  • X-Kids: Zawody dla dzieci i młodzieży na deskorolkach, rolkach i hulajnogach.
  • Best Trick: Rywalizacja dla dorosłych fanów miejskich sportów ekstremalnych.
  • Freestyle Dance: Bitwa taneczna pod okiem Adama Soroczyńskiego, znanego z programu „You Can Dance”.

 

 

Wspólnie budujemy Dom Marzeń

Tegoroczna edycja festiwalu to także czas szczególnej solidarności. Tatra Fest 2026 staje się platformą promującą wsparcie budowy Domu Marzeń – kluczowej inicjatywy Polskiego Stowarzyszenia na rzecz Osób z Niepełnosprawnością Intelektualną (PSONI) w Zakopanem.

Tatra Fest 2026 to także dbałość o naturę – zapraszamy na warsztaty ekologiczne i rodzinne wycieczki przyrodnicze Tatra Fest Hike, które dopełniają ideę „doświadczenia totalnego” w sercu polskich gór.

Partnerem strategicznym TATRA FEST 2026 jest Ministerstwo Sportu i Turystyki, Gmina Zakopane, Województwo Małopolskie oraz TAURON S.A.

Zapraszamy do Zakopanego w dniach 12-14 czerwca 2026 r.!

Szczegółowy harmonogram wszystkich sportowych emocji, koncertów i wydarzeń towarzyszących znajdziesz w programie festiwalu na stronie:
www.tatrafest.org/program-festiwalu/

Na serwerze znajdą Państwo zdjęcia z poprzedniej edycji zawodów oraz materiały wideo – do dowolnego wykorzystania w Państwa publikacjach.

Strona internetowa: www.tatrafest.org

 

materiały prasowe TatraFest

0 komentarze/y
1 FacebookTwitterPinterestEmail

Jaskinia Nietoperzowa – Zygmunta w Dolinie Będkowskiej na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej

przez Albin Marciniak
Napisane przez Albin Marciniak
Jaskinia Nietoperzowa 6

Jaskinia Nietoperzowa-Zygmunta: Ukryty Skarb Doliny Będkowskiej

  Jaskinia Nietoperzowa – Zygmunta, jedno z najbardziej fascynujących miejsc na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej, stanowi prawdziwą perłę wśród podziemnych formacji skalnych regionu. Położona w malowniczej Dolinie Będkowskiej, na terenie Parku Krajobrazowego Dolinki Krakowskie, jest jedną z atrakcji, które przyciągają miłośników przyrody, speleologów oraz turystów szukających kontaktu z naturą w jej najbardziej surowej formie.

Jaskinia ta to system trzech otworów, który powstał przez połączenie dwóch jaskiń: Nietoperzowej i Zygmunta. Całkowita długość jaskini do niedawna wynosiła 891 metrów, a według oficjalnych informacji i dokładnych pomiarów kolejnych odkrytych partii, system ten sięga już ponad 1000 metrów. Z dnem sięgającym 51,9 metra poniżej powierzchni, to prawdziwe wyzwanie dla pasjonatów speleologii. Jaskinia Nietoperzowa – Zygmunta to drugi co do długości system jaskiń wśród tych znajdujących się na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej, co czyni ją wyjątkowym miejscem do odkrywania podziemnych tajemnic regionu.

 

Jaskinia Nietoperzowa 6

Pod względem przyrodniczym, jaskinia ta jest niezwykle cenna. W swoim wnętrzu kryje liczne formy krasowe, stalaktyty, stalagmity oraz inne ciekawe zjawiska geologiczne, które można podziwiać, pokonując wąskie korytarze i tajemnicze komory. Jaskinia jest także domem dla wielu gatunków nietoperzy, które w swoich podziemnych kryjówkach spędzają czas na hibernacji, stąd jej nazwa.

Jaskinia Nietoperzowa – Zygmunta jest dostępna nie tylko dla doświadczonych turystów, a jej zwiedzanie odbywa się pod okiem doświadczonych przewodników, którzy zapewniają bezpieczeństwo oraz opowiadają o historii i geologii tego miejsca. Wielu turystów przyciąga jej surowy charakter i unikalność, a także bliskość do innych atrakcji turystycznych Doliny Będkowskiej, które stanowią doskonałe tło dla tego wspaniałego zakątka. Dla miłośników przyrody i geologii, jaskinia stanowi niepowtarzalną okazję do obcowania z naturą w jej najczystszej postaci.

Jaskinia Nietoperzowa – Zygmunta to prawdziwa perła Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej, będąca świadectwem wielowiekowych procesów geologicznych i przyrodniczych, które ukształtowały ten region. Dla każdego, kto szuka przygody, kontaktu z dziką przyrodą oraz piękna podziemnych formacji, to miejsce, które koniecznie trzeba odwiedzić.

 

Jaskinia Nietoperzowa 18

Otwór Jaskini Zygmunta został odsłonięty przez Zygmunta Ferdka w 2008 roku. Eksplorację Jaskini pod kierownictwem M. Pawlikowskiego, prowadzono w kwietniu 2009 roku. Od kwietnia 2016 roku Jaskinia eksplorowana jest przez nieformalną grupę pod nazwą Przedsiębiorstwo Budowy Jaskiń. 16 marca 2019 roku na głębokości 25 m odsłonięto przejście do Sali Niedowiarków i rozległego dolnego piętra. 27 lipca 2019 roku połączono Jaskinię Zygmunta z Jaskinią Nietoperzową. 21 marca 2020 roku odkryta została Salka pod Kominami i komin z najwyższym punktem w systemie.

 

Jaskinia Nietoperzowa 1

Jaskinia Nietoperzowa jest obiektem udostępnionym do zwiedzania dla turystów z przewodnikiem. Jest to jedną z największych jaskiń Jury Krakowsko – Częstochowskiej o długości korytarzy 454 m. Wymiary największej Sali dostępnej dla zwiedzających wynoszą 30 m długości, 20 m szerokości oraz 9,5 m wysokości. Wśród innych jaskiń znajdujących się w okolicy wyróżnia się jednym z największych siedlisk nietoperzy, wielkością sal, a także bogatym katalogiem znalezisk archeologicznych.

Jaskinia Nietoperzowa 22

Wyjątkowe nacieki skalne w połączeniu z przestronnymi wnętrzami sprawiły, że jaskinia została doceniona przez ekipy filmowe. Jaskinia już cztery razy stanowiła scenografię dla filmów fabularnych: w 1995 r. kręcono tutaj sceny do: „Legendy o Św. Mikołaju”, w listopadzie 1997 r. do filmu „Ogniem i mieczem”, telewizja kanadyjska nakręciła sceny do serialu pod tytułem „Bestie legend”, a w 2014 roku Bollywood nakręcił sceny do filmu „Bangistan”.

Jaskinia Nietoperzowa 20

Nazwa jaskini pochodzi od znalezionych tutaj bogatych szczątków kopalnych i współcześnie żyjących gatunków nietoperzy. Jaskinia Nietoperzowa usytuowana w grupie skał górnej części Doliny Będkowskiej, położona 447 m nad poziomem morza, o długości 306 m, jest jedną z największych jaskiń Jury Krakowsko-Częstochowskiej.

Z punktu widzenia archeologicznego Jaskinia Nietoperzowa znana jest przede wszystkim jako stanowisko górnopaleolityczne datowane na 38 000 lat wstecz, będące obozowiskiem łowców niedźwiedzia jaskiniowego. Łowcy jerzmanowscy byli przedstawicielami grup ludzkich, określanych już jako HOMO SAPIENS (człowiek myślący). Byli twórcami odkrytych tu m.in. krzemiennych grotów i oszczepów reprezentujących tak zwana KULTURĘ JERZMANOWICKĄ.

 

Jaskinia Nietoperzowa 9

Na uwagę zasługuje wodospad naciekowy w początkowej części jaskini, oraz liczne kotły wirowe na stropie w głębszych jej częściach. Pisana historia jaskini sięga pierwszej połowy XIX wieku. Już w 1841 roku A. Grafowski po zwiedzaniu tej jaskini wspomina o wcześniejszym wybieraniu namuliska używanego jako nawóz. Przemysłową eksploatację prowadził z ramienia Górnośląskiego Urzędu Górniczego O. Grube w latach 1872-1879 co w znacznym stopniu zniszczyło pierwotne osady jaskini. Zupełnie przypadkiem natrafił on na 8000 kłów niedźwiedzia jaskiniowego. Jeszcze dziś, przy odrobinie szczęścia, można taki kieł znaleźć.

Pierwsze poszukiwania przeprowadził tu w roku 1871 hrabia Jan Zawisza, właściciel Doliny Ojcowskiej, znajdując liczne zabytki archeologiczne i kości zwierzęce. W czasie gospodarczej eksploatacji namuliska nadzór archeologiczny sprawował F. Romer, który zebrane zabytki przekazał do muzeum wrocławskiego. W roku 1918, gdy pierwszym prywatnym właścicielem był Antoni Ferdek, przewodnik po Ojcowie, badania w pobliżu wejścia jaskini przeprowadził Leon Kozłowski.

 

Jaskinia Nietoperzowa 3

Systematyczne i metodyczne badania archeologiczne zostały podjęte po drugiej wojnie światowej i przeprowadzone przez Waldemara Chmielewskiego w latach 1956-1963. Z punktu widzenia archeologicznego Jaskinia Nietoperzowa znana jest przede wszystkim jako stanowisko górnopaleolityczne datowane na 38000 lat temu, będące obozowiskiem łowców niedźwiedzia jaskiniowego. Łowcy jerzmanowiccy, będący przedstawicielami grup ludzkich określanych już mianem Homo sapiens (człowiek myślący), byli twórcami odkrytych tu m.in. krzemiennych grotów i oszczepów reprezentujących tak zwaną kulturę jerzmanowicką.

W trakcie wykopalisk natrafiono także na fragmenty naczyń glinianych, narzędzia kamienne, krzemienne oraz kości pozostawione przez grupy ludzkie, odwiedzające jaskinię w następnych epokach – od neolitu do średniowiecza (od 4500 p.n.e. do XIII w. naszej ery).

W poziomach archeologicznych jaskini odkryto również kości i zęby zwierzęce, głównie niedźwiedzia (4000 kłów), jak też hieny jaskiniowej, lwa jaskiniowego, borsuka, mamuta, żubra pierwotnego, nosorożca włochatego, renifera, konia oraz drobnych gryzoni, ptaków i ryb.

 

Jaskinia Nietoperzowa 5

W pobliżu wejścia do jaskini prowadzi niebieski pieszy Szlak Warowni Jurajskich oraz kilka lokalnych turystycznych szlaków rowerowych.

 

Jaskinia czynna:
od 01.04. do 30.09.
zwiedzanie z przewodnikiem dyżurującym przy jaskini.
32-048 Jerzmanowice, ul. Nietoperzowa 88

 

Jaskinia Nietoperzowa 12

Otwór Jaskini Nietoperzowej

 

Jaskinia Nietoperzowa 13

Otwór Jaskini Zygmunta

 

 

NAJPIĘKNIEJSZE PODZIEMIA TURYSTYCZNE W POLSCE

 NAJPIĘKNIEJSZE PODZIEMIA

 

Jaskinia Nietoperzowa 19

 

Jaskinia Nietoperzowa 7

 

Jaskinia Nietoperzowa 8

 

Jaskinia Nietoperzowa 9

 

Jaskinia Nietoperzowa 15

 

Jaskinia Nietoperzowa 16

 

Jaskinia Nietoperzowa 17

Jaskinia Nietoperzowa 20

 

Jaskinia Nietoperzowa 24

 

Jaskinia Nietoperzowa 23

 

Jaskinia Nietoperzowa 25

 

Jaskinia Nietoperzowa 26

 

Jaskinia Nietoperzowa 2

 

 

opracowanie & foto: Albin Marciniak

https://www.facebook.com/marciniak.albin/

0 komentarze/y
1 FacebookTwitterPinterestEmail
CiekawostkiEuropaNajciekawsze szlaki piesze i rowerowe w Europie

poznaj 50 niezwykłych miejsc w Europie

przez KlubowiczAdmin
Napisane przez KlubowiczAdmin
niezwykłe miejsca w Europie

Poznaj 50 niezwykłych i mało znanych miejsc w Europie – od tajemniczych piramid w Polsce po podziemne miasta i zapomniane twierdze.

 

  Europa pełna jest miejsc, które zna cały świat – od Wieży Eiffla po Koloseum. Jednak prawdziwa magia podróżowania często zaczyna się tam, gdzie kończą się przewodniki masowej turystyki. W wielu regionach kontynentu istnieją miejsca niezwykłe, ale niemal nieobecne w rankingach popularnych atrakcji.

Są to zapomniane zamki, niezwykłe formacje skalne, podziemne miasta, tajemnicze budowle czy krajobrazy przypominające inne planety.

Oto 50 niezwykłych miejsc w Europie, które wciąż pozostają poza głównym nurtem turystycznym – a często są bardziej fascynujące niż najbardziej znane atrakcje.

 

niezwykłe miejsca w Europie

niezwykłe miejsca w Europie

 

niezwykłe miejsca Europy Środkowej

 

1. Piramida w Rapie – Polska

Tajemniczy grobowiec z 1811 roku zbudowany w formie egipskiej piramidy w mazurskim lesie. Konstrukcja została zaprojektowana tak, aby sprzyjać naturalnej mumifikacji ciał.

2. Zamek Niedzica – Polska

Gotycka twierdza nad Jeziorem Czorsztyńskim związana z legendą o inkaskim skarbie ukrytym przez potomków rebelii Tupaca Amaru.

3. Skalne Miasto Adršpach – Czechy

Labirynt monumentalnych skalnych wież i wąwozów tworzących jedno z najbardziej surrealistycznych miejsc Europy.

4. Kopalnia uranu w Jáchymovie – Czechy

Historyczne podziemia związane z wydobyciem uranu i dramatyczną historią obozów pracy.

5. Zamek Predjama – Słowenia

Twierdza zbudowana bezpośrednio w ścianie skalnej nad jaskinią krasową.

6. Turda Gorge – Rumunia

Spektakularny wapienny kanion o długości około 3 km i ścianach dochodzących do 300 metrów wysokości.

7. Kościół Pokoju w Świdnicy – Polska

Jedna z największych drewnianych świątyń Europy zbudowana bez użycia gwoździ.

8. Tokajskie piwnice winne – Węgry

Setki kilometrów tuneli wykutych w tufie wulkanicznym.

9. Zamek Devin – Słowacja

Malownicze ruiny nad ujściem Morawy do Dunaju.

10. Bańska Szczawnica – Słowacja

Historyczne miasto górnicze z systemem sztucznych jezior zbudowanych w XVI wieku.

niezwykłe miejsca Bałkanów

 

11. Blagaj Tekke – Bośnia i Hercegowina

Klasztor derwiszów zbudowany u źródła rzeki Buna pod ogromną ścianą skalną.

12. Kamienne miasto Gjirokastra – Albania

Osmańskie miasto z kamiennymi dachami wpisane na listę UNESCO.

13. Kanion rzeki Tara – Czarnogóra

Jeden z najgłębszych kanionów Europy.

14. Most Mehmeda Pašy – Višegrad

Kamienny most z XVI wieku nad Driną.

15. Monastyr Ostrog – Czarnogóra

Klasztor wbudowany w pionową ścianę skalną.

16. Shala River – Albania

Dolina nazywana „tajlandią Europy”.

17. Kravica Waterfalls – Bośnia i Hercegowina

Szerokie wodospady wśród gęstej roślinności.

18. Kamienne piramidy w Kuklicy – Macedonia Północna

Naturalne formacje przypominające kamienne postacie.

19. Jezioro Prespa – Albania/Grecja/Macedonia

Jedno z najstarszych jezior Europy.

20. Twierdza Berat – Albania

Miasto „tysiąca okien”.

niezwykłe miejsca Europy Zachodniej

 

21. Rocamadour – Francja

Średniowieczne sanktuarium zawieszone na pionowej skale.

22. Aveyron – Francja

Region pełen średniowiecznych wiosek.

23. Most Rakotz – Niemcy

Most tworzący idealny kamienny okrąg z odbiciem w wodzie.

24. Wioska Rupit – Hiszpania

Kamienna osada nad kanionem.

25. Albarracín – Hiszpania

Jedno z najlepiej zachowanych średniowiecznych miast Hiszpanii.

26. Setenil de las Bodegas – Hiszpania

Miasto, którego ulice biegną pod ogromnymi skałami.

27. Monsanto – Portugalia

Domy wciśnięte między gigantyczne głazy granitowe.

28. Giola Lagoon – Grecja

Naturalny skalny basen na wyspie Thassos.

29. Civita di Bagnoregio – Włochy

Miasteczko na skale nazywane „umierającym miastem”.

30. Grotta della Poesia – Włochy

Naturalny basen morski w Apulii.

niezwykłe miejsca północnej Europy

 

31. The Burren – Irlandia

Księżycowy krajobraz krasowy pełen rzadkich roślin.

32. Skellig Michael – Irlandia

Monastyczna wyspa z kamiennymi chatami mnichów.

33. Fingal’s Cave – Szkocja

Jaskinia bazaltowa przypominająca katedrę.

34. Isle of Staffa – Szkocja

Wyspa z kolumnami bazaltowymi.

35. Kjeragbolten – Norwegia

Gigantyczny głaz zaklinowany między skałami.

36. Røros – Norwegia

Miasto górnicze z drewnianą zabudową.

37. Aurlandsdalen – Norwegia

Jedna z najpiękniejszych dolin trekkingowych Skandynawii.

38. Kvitsøy – Norwegia

Mała wyspa z jednym z najmniejszych kościołów Norwegii.

39. Heddal Stave Church – Norwegia

Największy drewniany kościół klepkowy w kraju.

40. Saaremaa – Estonia

Wyspa z kraterami meteorytowymi Kaali.

niezwykłe miejsca wschodniej Europy

 

41. Hill of Crosses – Litwa

Wzgórze z dziesiątkami tysięcy krzyży.

42. Twierdza Kamieniec Podolski – Ukraina

Jedna z najbardziej spektakularnych twierdz Europy.

43. Podziemne miasto Naours – Francja

System podziemnych schronów z czasów średniowiecza.

44. Derinkuyu – Turcja

Podziemne miasto zdolne pomieścić tysiące mieszkańców.

45. Salina Turda – Rumunia

Kopalnia soli przekształcona w podziemny park turystyczny odwiedzany przez setki tysięcy osób rocznie.

46. Sighișoara – Rumunia

Średniowieczne miasto Drakuli.

47. Monastyr Voroneț – Rumunia

Słynny z niezwykłego „błękitu Voroneț”.

48. Biertan – Rumunia

Warowny kościół otoczony murami obronnymi.

49. Wielkie Błota Polesia – Polska/Białoruś/Ukraina

Jedne z największych bagien Europy.

50. Twierdza Srebrna Góra – Polska

Największa górska twierdza Europy.

Europa wciąż kryje ogromną liczbę niezwykłych miejsc, które pozostają poza głównym nurtem turystyki. Często są to miejsca o wyjątkowej historii lub niezwykłym krajobrazie – od podziemnych miast po skalne klasztory i zapomniane twierdze.

Dla podróżników szukających autentycznych doświadczeń właśnie takie miejsca stają się największym odkryciem podróży.

polecamy także

Największe kopalnie soli w Europie – przewodnik dla podróżników

 

Największe kopalnie soli w Europie - Salina Turda Rumunia

https://www.klubpodroznikow.com/najwieksze-kopalnie-soli-w-europie-dostepne-turystycznie/

 

 

opracowanie & foto Albin Marciniak

https://www.facebook.com/marciniak.albin/

Albin Marciniak – podróżnik, fotoreporter i dziennikarz turystyczny, twórca portalu Klub Podróżników Śródziemie. Od wielu lat dokumentuje zamki, twierdze, podziemia turystyczne oraz górskie szlaki Europy. Autor licznych fotoreportaży i przewodników powstających na podstawie własnych wypraw. Inicjator Alei Podróżników, Odkrywców i Zdobywców w Krakowie oraz założyciel Fundacji Klubu Podróżników Śródziemie, promującej turystykę, ochronę przyrody i dziedzictwo kulturowe.

 

 

0 komentarze/y
1 FacebookTwitterPinterestEmail

Krajobrazowy Park Mużakowski Geopark Łuk Mużakowa

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja

Polsko-niemiecki Światowy Geopark UNESCO

   Park Mużakowski na granicy Polski i Niemiec, przez który przepływa Nysa Łużycka, będąca jednocześnie naturalną granicą, to miejsce o wyjątkowej urodzie i znane po obu stronach granicy. Od 2016 r ma status Ṥwiatowego Geoparku UNESCO. Corocznie zainteresowanie zwiedzaniem tego miejsca wzrasta i pojawia się tutaj coraz więcej autokarów z turystami zarówno z Polski jak i z Niemiec. Zwiększa się także zainteresowanie wśród turystów indywidualnych, szukających miejsc gdzie można odpocząć na łonie natury a jednocześnie spędzić aktywnie czas na zwiedzaniu . Teren jest na tyle rozległy, że można połączyć wszelkie aktywności, mając jednocześnie błogą ciszę i śpiew ptaków. Jest to jeden z najlepiej opisanych geoparków w Europie i bez wątpienia jeden z najpiękniejszych.

.

.

Park Mużakowski to park krajobrazowy z 1. połowy XIX wieku, czołowy przykład europejskiej sztuki ogrodowej tego okresu, a zarazem jedyne w swoim rodzaju połączenie natury i sztuki ogrodniczej. Po stronie polskiej park znajduje się na terenie miasta Łęknica, a po stronie niemieckiej na terenie miasta Bad Muskau. Założył go – na obszarze o powierzchni ponad 700 ha – książę Hermann von Pückler-Muskau, arystokrata niemiecki, uznany literat, teoretyk i praktyk ogrodnictwa krajobrazowego.   Książę był pomysłodawcą i autorem parku, przy którego realizacji pomagało mu liczne grono doradców: Karl Friedrich Schinkel – autor projektu przebudowy głównych budynków rezydencji i budowli parkowych, August Schirmer – malarz, John Adey Repton – architekt angielski oraz ogrodnik Jacob Rehder – kierownik prac parkowych.

.

 

.

Park imponuje mistrzowskim wykorzystaniem naturalnych walorów terenu. Położony jest w malowniczej dolinie Nysy Łużyckiej, na odcinku przełomu rzeki przez formacje geologiczne moreny czołowej, zwanej Łukiem Mużakowa. Dolina rozszerza się w tym miejscu do 1,5 km, a wznoszące się po obu stronach rzeki tarasy dochodzą do 60 m wysokości względnej. Pückler stworzył genialną i doskonale przemyślaną kompozycję, galerię obrazów utworzoną z naturalnych elementów – ukształtowania terenu, starych dębów, naturalnych jeziorek i cieków wodnych, w którą umiejętnie wpisał elementy architektoniczne.

.

.

W 1845 roku, po 30 latach mozolnych prac, Pückler zmuszony był z powodów finansowych sprzedać Muskau. Dzieło znalazło szczęśliwie swoich mecenasów i kontynuatorów – księcia Fryderyka Niderlandzkiego i rodzinę von Arnim. Po II wojnie światowej granica polsko-niemiecka podzieliła park na dwie części. Zachodnia (206 ha wraz z zamkiem) leży po stronie niemieckiej, na terenie miasta Bad Muskau. Część wschodnia (522 ha) – po stronie polskiej, w Łęknicy. Łączą je dwa mosty na Nysie Łużyckiej – Most Podwójny i Most Angielski. Obecnie stroną wschodnią Parku Mużakowskiego zarządza Narodowy Instytut Dziedzictwa, a stroną zachodnią Fundacja „Fürst-Pückler-Park-Bad Muskau”.

.

.

Jest on, jedynym na kontynencie europejskim, transgranicznym parkiem krajobrazowym. W 2004 roku Park Mużakowski został uznany za pomnik historii i wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

.

 

 

 

.

Park Mużakowski można zwiedzać pieszo, rowerem, konno lub spływając kajakiem po Nysie Łużyckiej. Wędrując po malowniczo wijących się ścieżkach, napotykamy na swojej drodze punkty widokowe z kamiennymi ławkami, z których roztaczają się wspaniałe widoki. Park o każdej porze roku, a nawet porze dnia przybiera inną szatę i odkrywa przed nami swoje piękno. Jednak, wiele lat pracy trzeba jeszcze, aby odzyskał dawną świetność – zaniedbania w pielęgnacji i powojenne zniszczenia są wciąż widoczne.  Obecnie Park Mużakowski odwiedza corocznie przeszło 300 tys. turystów z całego świata .

.

.

Dąb Hermana i kamienny krąg

.

.

.

.

Park zachwyca od ponad stu lat o każdej porze roku. Warto tutaj przyjechać by pospacerować alejkami lub przejechać rozległy park na rowerach.

.

.

.

Zwiedzanie Parku Mużakowskiego
Punkt Informacji Turystycznej stowarzyszenie Geopark „Łuk Mużakowa”
telefony: +48 530 365 800

.

.

.

Kasztanowiec o średnicy ponad 30 metrów należy do największych krzewów kasztanowca w Europie.

.

.

.

.

.

.

Most Rakotzbrücke w Kromlau

.

Most Rakotzbrücke w Kromlau

Most Rakotzbrücke w Kromlau

.

.

Łęknica, Park Mużakowski – wypożyczalnia rowerów i noclegi

.

.

.

opracowanie & foto Albin Marciniak

https://www.facebook.com/marciniak.albin

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Afryka

Tunezja zaprasza na „zaćmienie stulecia”

przez Redakcja
Napisane przez Redakcja
całkowite zaćmienie Słońca w Tunezji

  Tunezja przygotowuje się na jedno z najbardziej spektakularnych wydarzeń astronomicznych XXI wieku. Już 2 sierpnia 2027 roku kraj znajdzie się w pasie całkowitego zaćmienia Słońca, określanego przez astronomów i media mianem „zaćmienia stulecia”. To wyjątkowe zjawisko przyciągnie do północnej Afryki tysiące turystów, fotografów, naukowców i miłośników astronomii z całego świata.

W środkowej części Tunezji faza całkowitego zaćmienia potrwa ponad pięć minut, co uczyni ten region jednym z najlepszych miejsc obserwacyjnych na świecie. Pas całkowitego zaćmienia przebiegać będzie przez Europę, Afrykę i Azję, jednak to północna Afryka zaoferuje najbardziej stabilne warunki pogodowe, wysokie nasłonecznienie oraz największe szanse na bezchmurne niebo.

Jednym z najbardziej atrakcyjnych miejsc do obserwacji tego niezwykłego widowiska będzie również Djerba — słynna tunezyjska wyspa położona u wybrzeży kraju. Djerba już dziś wskazywana jest jako jeden z najciekawszych kierunków dla osób chcących połączyć obserwację historycznego zjawiska astronomicznego z wypoczynkiem nad Morzem Śródziemnym. Szerokie plaże, słoneczny klimat, rozwinięta baza hotelowa oraz orientalna atmosfera sprawiają, że wyspa może stać się jednym z najpopularniejszych miejsc pobytu podczas sierpniowego zaćmienia.

Eksperci podkreślają, że wydarzenia tego typu coraz silniej wpływają na rozwój tzw. turystyki eventowej oraz turystyki zjawisk naturalnych. Już teraz obserwowane jest rosnące zainteresowanie rezerwacjami podróży do Tunezji na lato 2027 roku, szczególnie w regionach znajdujących się na trasie całkowitego zaćmienia.

Zaćmienie Słońca to jedno z najrzadszych i najbardziej widowiskowych zjawisk astronomicznych. Powstaje w momencie, gdy Księżyc ustawi się dokładnie pomiędzy Ziemią a Słońcem i częściowo lub całkowicie zasłoni jego tarczę. W przypadku całkowitego zaćmienia niebo ciemnieje niczym o zmierzchu, temperatura powietrza spada, a wokół zaciemnionej tarczy widoczna staje się korona słoneczna — zewnętrzna atmosfera Słońca, niewidoczna w normalnych warunkach.

Choć w skali całej planety całkowite zaćmienia występują średnio co kilkanaście miesięcy, w jednym konkretnym miejscu mogą pojawiać się niezwykle rzadko — nawet raz na kilkaset lat. Właśnie dlatego zaćmienie z 2 sierpnia 2027 roku budzi tak ogromne zainteresowanie. W niektórych rejonach północnej Afryki faza całkowita potrwa ponad sześć minut, co czyni to wydarzenie jednym z najdłuższych całkowitych zaćmień XXI wieku.

Tunezja planuje wykorzystać to niezwykłe wydarzenie do promocji kraju jako kierunku łączącego wyjątkowe doświadczenia, wypoczynek nad Morzem Śródziemnym oraz bogate dziedzictwo kulturowe i historyczne. Warto przypomnieć, że już 12 sierpnia 2026 roku w Tunezji widoczne będzie częściowe zaćmienie Słońca, jednak główna uwaga świata astronomii i turystyki koncentruje się obecnie na historycznym wydarzeniu zaplanowanym na 2 sierpnia 2027 roku.

 

całkowite zaćmienie Słońca w Tunezji

 

Warto przypomnieć, że w sierpniu 2026 roku zaćmienie Słońca będzie w Tunezji widoczne jedynie częściowo. Główne zainteresowanie turystów i obserwatorów koncentruje się już dziś na historycznym zjawisku zaplanowanym na 2 sierpnia 2027 roku.

Data całkowitego zaćmienia Słońca: 2 sierpnia 2027 r.

Najlepsze miejsca obserwacji w Tunezji: środkowa część kraju

Czas trwania fazy całkowitej w Tunezji: ponad 5 minut

Charakter zjawiska 12 sierpnia 2026 r.: częściowe zaćmienie Słońca

Czym jest zaćmienie Słońca i jak często występuje?

Zaćmienie Słońca to zjawisko astronomiczne powstające wtedy, gdy Księżyc znajdzie się dokładnie pomiędzy Ziemią a Słońcem i częściowo lub całkowicie zasłoni tarczę słoneczną. Dochodzi do niego wyłącznie podczas nowiu, jednak nie każdy nów powoduje zaćmienie, ponieważ orbita Księżyca jest nachylona względem orbity Ziemi.

Wyróżnia się kilka rodzajów zaćmień:

  • całkowite – gdy Księżyc całkowicie zasłania Słońce,
  • częściowe – gdy zakrywa jedynie fragment tarczy,
  • obrączkowe – gdy wokół Księżyca widoczny pozostaje świetlisty pierścień Słońca.

Całkowite zaćmienia Słońca należą do najrzadszych i najbardziej widowiskowych zjawisk przyrodniczych. W skali całej Ziemi występują średnio co około 18 miesięcy, jednak w jednym konkretnym miejscu mogą pojawiać się niezwykle rzadko — czasami raz na kilkaset lat. To właśnie dlatego każde takie wydarzenie wywołuje ogromne zainteresowanie naukowców, fotografów i turystów.

Podczas fazy całkowitej niebo ciemnieje niczym o zmierzchu, spada temperatura powietrza, a wokół tarczy słonecznej widoczna staje się korona słoneczna — zewnętrzna atmosfera Słońca normalnie niewidoczna gołym okiem. Dla wielu obserwatorów jest to jedno z najbardziej niezwykłych doświadczeń, jakie można zobaczyć w naturze.

Zaćmienie z 2 sierpnia 2027 roku uznawane jest za wyjątkowe również ze względu na bardzo długi czas trwania fazy całkowitej. W niektórych rejonach północnej Afryki zjawisko będzie trwało ponad sześć minut, co czyni je jednym z najdłuższych całkowitych zaćmień XXI wieku.

 

Co warto zobaczyć przy okazji pobytu na wyspie Djerba?

 

Muzeum de Guellala, Kallala, Djerba, Tunezja

Z najwyższego punktu wyspy Djerba (wzgórze Tassita 52 m n.p.m.) wznosi się majestatyczny budynek skansenu w Guellala niczym średniowieczna cytadela, strażnik legendarnej wsi Dżerby…

 

 

Farma Krokodyli w Djerba Explore – atrakcja dla całej rodziny na wyspie Djerba

Egzotyczna atrakcja dla dzieci i dorosłych – krokodyle nilowe i muzeum Lalla Hadria w jednym miejscu

 

Farma Krokodyli 3

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
Dolny ŚląskKościoły i obiekty sakralne

Opactwo Cystersów – Klasztor Księgi Henrykowskiej

przez KlubowiczAdmin
Napisane przez KlubowiczAdmin
Klasztor Księgi Henrykowskiej

  Pośród najcenniejszych zabytków Dolnego Śląska istnieją miejsca, które wykraczają daleko poza definicję zwykłej atrakcji turystycznej. Takim miejscem jest Opactwo Cystersów w Henrykowie – monumentalny kompleks klasztorny będący świadkiem ponad ośmiuset lat historii Polski, Śląska i Europy. To tutaj powstała Księga Henrykowska z pierwszym zapisanym zdaniem w języku polskim, tutaj rozwijało się jedno z najważniejszych opactw cysterskich Europy Środkowej, a monumentalna bazylika Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Jana Chrzciciela do dziś zachwyca skalą, bogactwem sztuki oraz niezwykłą atmosferą dawnych wieków. Henryków pozostaje jednym z najważniejszych miejsc na turystycznej mapie Dolnego Śląska, łącząc bezcenne dziedzictwo historyczne, duchowe i architektoniczne. 

 

Klasztor Księgi Henrykowskiej

Klasztor Księgi Henrykowskiej

 

Na Dolnym Śląsku nie brakuje spektakularnych zabytków, jednak niewiele z nich posiada tak wielowymiarowe znaczenie jak Opactwo Cystersów w Henrykowie. To miejsce, w którym spotykają się początki języka polskiego, historia śląskich Piastów, wielowiekowa tradycja zakonu cysterskiego, najwybitniejsze osiągnięcia śląskiego baroku oraz dziedzictwo kulturowe o znaczeniu europejskim.

Henryków od stuleci pełnił rolę centrum religijnego, edukacyjnego, gospodarczego i kulturotwórczego regionu. Dziś należy do najważniejszych zabytków województwa dolnośląskiego, przyciągając turystów, historyków, pielgrzymów, miłośników architektury oraz badaczy dziejów średniowiecznej Polski. Szczególne znaczenie ma monumentalny kościół opacki pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Jana Chrzciciela – serce całego kompleksu, którego historia sięga początków XIII wieku.

Na tle setek zabytków Dolnego Śląska Henryków wyróżnia się wyjątkową koncentracją wartości historycznych. Dla turysty odwiedzającego Dolny Śląsk Henryków stanowi miejsce obowiązkowe – podobnie jak Książ, Krzeszów, Lubiąż czy Ostrów Tumski we Wrocławiu. W przeciwieństwie do wielu innych zabytków Henryków zachował jednak niezwykle autentyczny charakter dawnego opactwa, gdzie historia nie została zamieniona wyłącznie w muzealną ekspozycję, lecz nadal funkcjonuje w przestrzeni żywego kompleksu religijnego i edukacyjnego.

 

Klasztor Księgi Henrykowskiej

Klasztor Księgi Henrykowskiej

 

 Klasztor Księgi Henrykowskiej – kompletne kompendium historii, architektury, duchowości i dziedzictwa jednego z najważniejszych zespołów klasztornych Europy Środkowej

  Opactwo Cystersów w Henrykowie należy do absolutnie najcenniejszych zabytków sakralnych Polski i całej Europy Środkowej. Jest to miejsce wyjątkowe nie tylko ze względu na monumentalną architekturę, ale również z powodu swojej roli w historii języka polskiego, kultury śląskiej, duchowości cysterskiej oraz dziejach państwa polskiego. To właśnie tutaj powstała słynna Księga Henrykowska zawierająca pierwsze zapisane zdanie w języku polskim. To tutaj przez ponad 582 lata funkcjonowało jedno z najważniejszych opactw cysterskich na Śląsku. To również tutaj zachował się jeden z najokazalszych zespołów barokowych w Polsce.

Jednak mimo ogromnej wartości historycznej Henryków pozostaje zabytkiem często opisywanym powierzchownie. W większości publikacji uwagę skupia się na Księdze Henrykowskiej lub reprezentacyjnych wnętrzach bazyliki, pomijając niezwykle ważne elementy całego założenia klasztornego. Szczególnie dotyczy to najstarszych, obecnie niedostępnych części związanych z historycznym zespołem św. Jana Chrzciciela i gotyckim kościółkiem Świętego Krzyża.

To właśnie te przestrzenie stanowią dziś jeden z najcenniejszych, ale jednocześnie najbardziej zagrożonych fragmentów całego opactwa.

 

strefa św. Jana Chrzciciela i kościółka Świętego Krzyża

strefa św. Jana Chrzciciela i kościółka Świętego Krzyża

 

Najważniejsze wyjaśnienie: kościół św. Jana Chrzciciela nie jest osobnym kościołem

Jednym z największych nieporozumień związanych z Henrykowem jest błędne przekonanie, że kościół św. Jana Chrzciciela stanowi osobny obiekt znajdujący się obok głównej świątyni.

W rzeczywistości:

Kościół św. Jana Chrzciciela jest integralną częścią głównej świątyni opackiej całego zespołu klasztornego.

Pełna i historyczna nazwa świątyni brzmi:

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Jana Chrzciciela

Podwójne wezwanie funkcjonuje od początku istnienia opactwa i jest bezpośrednim nawiązaniem do tradycji zakonu cysterskiego, którego głównymi patronami byli Najświętsza Maryja Panna oraz św. Jan Chrzciciel. Już pierwszy drewniany kościół konsekrowany w 1228 roku otrzymał takie właśnie wezwanie.

Błędne przekonanie o istnieniu osobnego kościoła wynika z rozbudowanej struktury architektonicznej świątyni. Przez stulecia do głównego korpusu dobudowywano kolejne kaplice, aneksy, nawy oraz starsze części gotyckie, które dziś sprawiają wrażenie oddzielnych budowli.

 

strefa św. Jana Chrzciciela i kościółka Świętego Krzyża

strefa św. Jana Chrzciciela i kościółka Świętego Krzyża

 

Najbardziej zagrożona część opactwa – strefa św. Jana Chrzciciela i kościółka Świętego Krzyża

To właśnie północna część świątyni należy obecnie do najbardziej niedostępnych i wymagających konserwacji fragmentów całego Henrykowa.

Bezpośrednio do północnej ściany bazyliki przylega gotycki kościółek Świętego Krzyża – jedna z najstarszych zachowanych części zespołu klasztornego.

W jego sąsiedztwie znajdują się:

  • kaplica Grobu Świętego,
  • kaplica św. Józefa,
  • kaplica Trójcy Świętej,
  • historyczne przejścia klasztorne,
  • dawne przestrzenie procesyjne,
  • relikty średniowiecznych murów.

To właśnie te obszary są najczęściej odgrodzone kratami lub całkowicie zamknięte dla ruchu turystycznego.

Powody mają charakter konserwatorski i techniczny:

  • postępujące zawilgocenie murów,
  • degradacja dachów i sklepień,
  • konieczność zabezpieczenia zabytkowych detali,
  • ograniczenia związane z bezpieczeństwem,
  • prowadzone etapami prace restauratorskie.

Paradoksalnie właśnie tam znajdują się jedne z najcenniejszych reliktów średniowiecznego Henrykowa.

Stan tych części obiektu pokazuje, że mimo ogromu wykonanych prac konserwatorskich opactwo nadal wymaga wielomilionowych nakładów na ratowanie najstarszej substancji zabytkowej.

 

klasztor Ksiegi Henrykowskiej,

klasztor Księgi Henrykowskiej,

 

Henryków i cystersi – początek wielkiej historii

Historia opactwa rozpoczyna się w czasach rozbicia dzielnicowego Polski.

W 1222 roku książę Henryk I Brodaty wyraził zgodę na sprowadzenie cystersów do doliny Oławy. Inicjatorem przedsięwzięcia był kanonik wrocławski Mikołaj, natomiast fundatorem został Henryk II Pobożny. Opactwo od początku znajdowało się pod silną opieką książąt śląskich, co gwarantowało jego rozwój.

Pierwsi zakonnicy przybyli do Henrykowa 28 maja 1227 roku z Lubiąża.

Było ich dziewięciu.

Na ich czele stał opat Henryk.

W 1228 roku konsekrowano pierwszy drewniany kościół klasztorny oraz wydano dokument lokacyjny określający majątek nowego opactwa.

Cystersi – zakon, który budował Europę

Henryków był częścią ogromnej sieci klasztorów cysterskich obejmującej niemal całą średniowieczną Europę.

Cystersi:

  • rozwijali rolnictwo,
  • zakładali wsie,
  • budowali młyny,
  • prowadzili warsztaty rzemieślnicze,
  • tworzyli szkoły,
  • kopiowali księgi,
  • rozwijali medycynę klasztorną,
  • organizowali działalność charytatywną.

Na ziemiach polskich należeli do najważniejszych sił cywilizacyjnych średniowiecza.

 

Księga Henrykowska została wpisana na listę UNESCO „Pamięć Świata”

Księga Henrykowska została wpisana na listę UNESCO „Pamięć Świata”

Księga Henrykowska – narodziny języka polskiego

Żadne inne opactwo w Polsce nie jest tak silnie związane z historią języka polskiego.

Po najeździe mongolskim w 1241 roku opat Piotr sporządził dokument:

Liber fundationis claustri Sanctae Mariae Virginis in Henrichow.

Dokument ten przeszedł do historii jako Księga Henrykowska.

To właśnie tam zapisano słynne zdanie:

„Day, ut ia pobrusa, a ti poziwai”.

Jest to najstarsze znane zdanie zapisane w języku polskim.

Dzięki temu Henryków zajmuje wyjątkowe miejsce w historii polskiej kultury, piśmiennictwa i tożsamości narodowej.

Księga Henrykowska  znajduje się w – Muzeum Archidiecezjalne na Ostrowie Tumskim we Wrocławiu – skarbiec sztuki i historii Kościoła

 

Architektura opactwa – od gotyku do śląskiego baroku

Historia architektury Henrykowa jest zapisem niemal wszystkich najważniejszych stylów obecnych na Śląsku.

Pierwotne zabudowania miały charakter romański i wczesnogotycki.

Po kolejnych zniszczeniach spowodowanych przez:

  • najazdy mongolskie,
  • wojny husyckie,
  • wojny śląskie,
  • wojnę trzydziestoletnią,

opactwo było wielokrotnie odbudowywane.

Największa przebudowa nastąpiła po wojnie trzydziestoletniej.

W XVII i XVIII wieku Henryków przekształcono w jedną z najwspanialszych rezydencji zakonnych Śląska.

Powstał monumentalny kompleks barokowy, który do dziś dominuje nad krajobrazem miejscowości.

 

 

klasztor Ksiegi Henrykowskiej,

klasztor Ksiegi Henrykowskiej,

 

Bazylika – serce całego założenia

Najważniejszym elementem całego kompleksu pozostaje bazylika opacka.

W jej wnętrzu znajdują się:

  • monumentalny ołtarz główny,
  • dzieła Michała Willmanna,
  • obrazy Jana Liszki,
  • rzeźby Macieja Steinla,
  • bogate dekoracje sztukatorskie,
  • historyczne organy,
  • słynne stalle henrykowskie.

Kościół stał się jednym z najważniejszych sanktuariów maryjnych regionu oraz ośrodkiem kultu św. Józefa.

Stalle henrykowskie – arcydzieło sztuki europejskiej

Szczególne miejsce zajmują rokokowe stalle zakonne.

Są one uznawane za jedne z najpiękniejszych w Polsce.

Wyróżniają się:

  • niezwykłą jakością snycerki,
  • bogactwem detali,
  • scenami z życia Chrystusa,
  • przedstawieniami Matki Bożej,
  • perfekcją wykonania.

To jedno z najwybitniejszych osiągnięć sztuki cysterskiej na ziemiach polskich.

Mauzoleum Piastów

Kaplica św. Marii Magdaleny pełni funkcję Mauzoleum Piastów Ziębickich.

Jest ona świadectwem ogromnego znaczenia politycznego Henrykowa.

Spoczywają tutaj przedstawiciele śląskiej linii Piastów, którzy uczynili klasztor swoją nekropolią rodową.

Klasztor właściwy

Ogromny budynek klasztorny otaczający wirydarz stanowił centrum życia mnichów.

Znajdowały się tutaj:

  • kapitularz,
  • refektarz,
  • dormitoria,
  • biblioteka,
  • skryptorium,
  • pomieszczenia gospodarcze,
  • krużganki.

To właśnie tutaj przez stulecia powstawały dokumenty, kroniki i dzieła związane z historią Śląska.

Infirmeria – klasztorny szpital

Osobnym elementem kompleksu była infirmeria.

Pełniła funkcję szpitala dla zakonników oraz osób pozostających pod opieką opactwa.

Po gruntownym remoncie dawny budynek infirmerii służy obecnie jako internat.

Szkoła łacińska

W strukturze klasztoru funkcjonowała także szkoła łacińska.

Była ona jednym z najważniejszych ośrodków edukacyjnych związanych z opactwem.

Stanowiła element wielowiekowej tradycji nauczania prowadzonej przez cystersów.

Oficyny i zabudowania gospodarcze

W skład kompleksu wchodzą również:

  • oficyna zachodnia,
  • oficyna południowo-zachodnia,
  • stajnie,
  • wozownia,
  • budynki gospodarcze,
  • dawne magazyny.

Stanowią one świadectwo ogromnej samowystarczalności ekonomicznej opactwa.

Bramy klasztorne

Zespół posiada dwie historyczne bramy:

  • główną bramę wjazdową,
  • bramę parkową.

Stanowią one ważny element kompozycji przestrzennej całego założenia.

Oranżerie i ogrody

Jednym z najmniej docenianych elementów Henrykowa są założenia ogrodowe.

W ich skład wchodzą:

  • oranżeria I,
  • oranżeria II,
  • pawilon ogrodowy,
  • ogród włoski,
  • park krajobrazowy,
  • historyczne aleje.

Park założony w XIX wieku świadomie nawiązywał do rozwiązań stosowanych w Weimarze.

Sekularyzacja – koniec epoki cysterskiej

22 listopada 1810 roku król Prus Fryderyk Wilhelm III ogłosił edykt sekularyzacyjny.

Po 582 latach działalności klasztor został rozwiązany.

Mnisi musieli opuścić Henryków.

Zabrano bibliotekę liczącą około 20 tysięcy książek oraz 132 rękopisy – jeden z najbogatszych księgozbiorów Śląska.

Rezydencja królewska i książęca

Po sekularyzacji obiekt należał do królowej holenderskiej Fryderyki Wilhelminy.

Później przeszedł w ręce książąt sasko-weimarskich.

Mimo zmiany właścicieli zachowano większość historycznej substancji klasztornej.

To właśnie dzięki temu Henryków przetrwał XIX wiek bez większych zniszczeń.

 

klasztor Ksiegi Henrykowskiej

klasztor Księgi Henrykowskiej

 

XX wiek – wojna i dewastacja

W okresie III Rzeszy działała tu fabryka wojskowa wykorzystująca pracę jeńców z Luksemburga.

Pod koniec wojny kompleks został splądrowany i częściowo zdewastowany.

Utracono część wyposażenia oraz elementów wystroju.

Współczesny Henryków

W 1949 roku do Henrykowa powrócili cystersi ze Szczyrzyca.

Rozpoczęto długotrwały proces ratowania całego założenia.

Obecnie funkcjonują tutaj między innymi:

  • przeorat cysterski,
  • obiekty archidiecezji wrocławskiej,
  • dawny Annus Propedeuticus,
  • Katolickie Liceum Ogólnokształcące,
  • Dom Opieki Caritas,
  • Warsztaty Terapii Zajęciowej.

Henryków – zabytek o znaczeniu europejskim

Opactwo Cystersów w Henrykowie jest jednym z tych miejsc, które powinny być wymieniane obok:

  • Lubiąża,
  • Krzeszowa,
  • Pelplina,
  • Jędrzejowa,
  • Mogiły,
  • Citeaux,
  • Clairvaux.

Łączy bowiem w sobie wyjątkowe wartości:

  • narodziny języka polskiego,
  • dziedzictwo Piastów,
  • historię cystersów,
  • najwybitniejszą sztukę śląskiego baroku,
  • wielowiekową tradycję edukacyjną,
  • autentyczne średniowieczne relikty.

Jednocześnie pozostaje zabytkiem wymagającym dalszej ochrony.

Najpilniejszym wyzwaniem pozostaje ratowanie historycznej, niedostępnej części związanej z dawnym zespołem św. Jana Chrzciciela, gotyckim kościółkiem Świętego Krzyża oraz systemem kaplic północnych. To właśnie tam zachowały się jedne z najstarszych murów opactwa i najcenniejsze świadectwa początków Henrykowa. Bez kompleksowych prac konserwatorskich ten fragment dziedzictwa może ulec nieodwracalnej degradacji.

Dlatego Henryków należy postrzegać nie tylko jako zabytek Dolnego Śląska, lecz jako dobro kultury o znaczeniu ogólnopolskim i europejskim – żywe świadectwo ponad ośmiuset lat historii, sztuki, religii, edukacji i rozwoju cywilizacyjnego ziem polskich.

 

Wyjątkowość bazyliki i niedostępnej części św. Jana Chrzciciela

Wyjątkowość niedostępnej części św. Jana Chrzciciela

 

Wyjątkowość bazyliki i niedostępnej części św. Jana Chrzciciela

Najważniejszym elementem całego założenia pozostaje bazylika opacka pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny i św. Jana Chrzciciela.

To właśnie tutaj pojawia się jedno z największych nieporozumień dotyczących Henrykowa. Wielu odwiedzających błędnie zakłada, że kościół św. Jana Chrzciciela stanowi osobny obiekt sakralny. Tymczasem jest on integralną częścią głównej świątyni całego kompleksu klasztornego.

Pełne wezwanie świątyni funkcjonuje nieprzerwanie od początków opactwa i odzwierciedla duchowość cysterską, której głównymi patronami byli Matka Boża oraz św. Jan Chrzciciel.

Szczególnie cenne pozostają północne, najstarsze partie świątyni związane z gotyckim kościółkiem Świętego Krzyża oraz zespołem historycznych kaplic. To właśnie ta część pozostaje dziś w dużej mierze niedostępna dla ruchu turystycznego. Kryje ona jedne z najstarszych reliktów średniowiecznego Henrykowa, lecz wymaga pilnych i kosztownych prac konserwatorskich związanych z problemami wilgoci, degradacją murów oraz koniecznością zabezpieczenia historycznej substancji zabytkowej.

Paradoksalnie to właśnie tam znajdują się najbardziej autentyczne świadectwa początków opactwa, których większość odwiedzających nie ma możliwości zobaczyć. Stan tych przestrzeni pokazuje, że Henryków pozostaje nie tylko perłą architektury, ale również zabytkiem wymagającym dalszej ochrony i ogromnych nakładów finansowych.

 

Wyjątkowość bazyliki i niedostępnej części św. Jana Chrzciciela

Wyjątkowość niedostępnej części św. Jana Chrzciciela

 

Rola Henrykowa na turystycznej mapie Dolnego Śląska

Henryków należy dziś do najważniejszych punktów turystycznych południowej części Dolnego Śląska.

Dla miłośników historii jest miejscem narodzin polskiego piśmiennictwa.

Dla pasjonatów architektury stanowi jeden z najpełniejszych przykładów rozwoju sztuki od średniowiecza po barok.

Dla pielgrzymów pozostaje miejscem modlitwy i duchowości cysterskiej.

Dla fotografów jest jednym z najbardziej malowniczych założeń klasztornych regionu.

Dla badaczy kultury stanowi bezcenne archiwum dziejów Śląska.

Kompleks doskonale wpisuje się również w najważniejsze szlaki turystyczne regionu, takie jak:

  • Szlak Cysterski,
  • Szlak Zabytków Dolnego Śląska,
  • trasy związane z historią Piastów Śląskich,
  • szlaki dziedzictwa kulturowego Europy Środkowej.

Dzięki połączeniu historii, architektury, krajobrazu parkowego oraz wyjątkowego znaczenia kulturowego Henryków należy do grupy zabytków, które posiadają potencjał porównywalny z najważniejszymi klasztorami Europy Środkowej.

Opactwo Cystersów w Henrykowie jest znacznie czymś więcej niż zabytkiem architektury sakralnej. To jedno z najważniejszych miejsc pamięci historycznej Polski, świadectwo rozwoju cywilizacyjnego Śląska oraz żywy pomnik kultury europejskiej. Niewiele obiektów łączy w sobie tak wiele warstw znaczeniowych – od narodzin języka polskiego, przez historię Piastów i cystersów, po wybitne osiągnięcia sztuki barokowej.

Szczególnej troski wymaga dziś najstarsza część związana z historycznym zespołem św. Jana Chrzciciela i gotyckim kościółkiem Świętego Krzyża. To właśnie tam znajdują się jedne z najcenniejszych reliktów średniowiecznego opactwa, które wymagają pilnej konserwacji i dalszych prac ratunkowych.

Henryków pozostaje jednym z najważniejszych i najbardziej niedocenionych zabytków Polski. To miejsce, które powinno znajdować się na liście obowiązkowych odwiedzin każdego miłośnika historii, architektury, kultury i dziedzictwa narodowego.

 

klasztor Ksiegi Henrykowskiej,

klasztor Księgi Henrykowskiej,

 

Henryków i okolice – idealna podróż przez największe skarby pogranicza Dolnego Śląska i Opolszczyzny

Wizyta w Opactwie Cystersów w Henrykowie może stać się początkiem niezwykłej podróży przez jedne z najciekawszych i najbardziej niedocenionych zabytków południowo-zachodniej Polski. Niewiele regionów kraju oferuje tak niezwykłe nagromadzenie monumentalnych pałaców, średniowiecznych miast, zamków, twierdz, kopalń i klasztorów położonych w niewielkiej odległości od siebie.

Henryków stanowi wręcz idealny punkt wypadowy do odkrywania historycznego pogranicza Dolnego Śląska i Opolszczyzny – krainy pełnej tajemnic, niezwykłych historii i architektury dorównującej najcenniejszym zabytkom Europy Środkowej.

Zaledwie kilka kilometrów od opactwa znajduje się monumentalny Pałac Marianny Orańskiej w Kamieńcu Ząbkowickim – jedna z najbardziej imponujących rezydencji neogotyckich w Polsce. Ogromny kompleks wzniesiony dla niderlandzkiej królewny przypomina romantyczne zamki nad Renem i zachwyca skalą założenia, tarasowymi ogrodami oraz niezwykłą historią swojej właścicielki – jednej z najbardziej fascynujących kobiet XIX wieku.

Miłośnicy podziemi i historii górnictwa powinni koniecznie odwiedzić Kopalnię Złota w Złotym Stoku – najstarszą kopalnię złota w Polsce, gdzie przez setki lat wydobywano cenny kruszec. To miejsce pełne legend, podziemnych chodników, wodospadów i dawnych technologii górniczych, które pozwala przenieść się do świata średniowiecznych poszukiwaczy złota.

Kilka minut jazdy od Henrykowa znajdują się również Ząbkowice Śląskie – jedno z najbardziej niezwykłych miast Dolnego Śląska. Nad miastem górują malownicze ruiny zamku książęcego, a największą atrakcją pozostaje słynna Krzywa Wieża – jedna z najbardziej charakterystycznych budowli tego typu w Europie, odchylona od pionu bardziej niż wiele znanych średniowiecznych wież włoskich.

Prawdziwą perłą romantycznego Dolnego Śląska są także ruiny pałacu Schaffgotschów w Kopicach. Ten monumentalny neogotycki pałac, często nazywany „śląskim Disneylandem”, mimo dramatycznych zniszczeń nadal zachwyca rozmachem i atmosferą dawnej arystokratycznej rezydencji. Spacer po dawnym parku i ruinach pozwala poczuć klimat jednej z najbardziej tajemniczych i fotogenicznych ruin pałacowych w Polsce.

Nieco dalej na południe warto odwiedzić również Zamek w Otmuchowie – dawną warownię biskupów wrocławskich, której historia sięga średniowiecza. Położony nad Jeziorem Otmuchowskim zamek od wieków strzegł ważnych szlaków handlowych i stanowił jeden z najważniejszych punktów obronnych regionu.

Niezwykłym zwieńczeniem podróży może być Paczków – nazywany często „polskim Carcassonne”. Monumentalne mury obronne z basztami i bramami miejskimi należą do najlepiej zachowanych średniowiecznych fortyfikacji w Polsce. Spacer po zabytkowym centrum miasta pozwala poczuć atmosferę dawnego pogranicza śląsko-morawskiego.

To właśnie połączenie Henrykowa z tymi niezwykłymi miejscami tworzy jedną z najciekawszych tras turystyki kulturowej w Polsce.

 

 

Via Sacra – odkryj Dolny Śląsk pieszo w rytmie ciszy i natury

Via Sacra to nowy, trójnarodowy szlak pieszy i rowerowy, który prowadzi przez najpiękniejsze zakątki Dolnego Śląska, Saksonii i północnych Czech.

0 komentarze/y
0 FacebookTwitterPinterestEmail
@2021 - All Right Reserved. Designed and Developed by PenciDesign