946
1 – Sidzina Muzeum Kultury Ludowej
Table of Contents
SKANSENY I MUZEA PLENEROWE W MAŁOPOLSCE
Małopolska to nie tylko Kraków z pięknym rynkiem i wzgórzem Wawelskim, ale także wiele pięknych i ciekawym miejsc i obiektów. Małopolska to najpiękniejszy i najbardziej różnorodny region nie tylko w Polsce, ale i w Europie. Zwiedzać można malownicze pasma górskie, zabytkowe miasta z bogatą historią oraz wielowiekowe skanseny i muzea plenerowe.
Zarówno turyści, jak i mieszkańcy Polski chętnie odwiedzają te miejsca, aby poznać historię oraz poczuć się jak w minionych czasach. Skanseny etnograficzne to doskonałe połączenie nauki, kultury i piękna natury.
.
.
1 – Sidzina Muzeum Kultury Ludowej
.
Sidzina powstała w XVIw jako osada królewska, chroniąca te ziemie przed Wołochami, a jej mieszkańcy byli ludźmi wolnymi. W skansenie dominują chaty kurne, z paleniskami, typowe dla pierwszej połowy XIX wieku, lamus, kuźnia, dzwonnica i piętrowy spichlerz. Wystawa: militaria i pamiątki II wojny światowej.
.
.
.
.
2 – Chabówka – Skansen Taboru Kolejowego ( open air museum of rolling stock)
.
Kolekcja taboru kolejowego jest najliczniejsza w Polsce. Eksponuje lokomotywy parowe, spalinowe i elektryczne, jak również wagony, pługi śnieżne czy żurawie kolejowe. Skansen organizuje przejazdy pociągów z parowozami, a w sierpniu odbywa się parada taboru: parowozjada.
.
.
.
.
3 – Nowy Wiśnicz – Muzeum Pamiątek po Janie Matejce – „Koryznówka” ( Jan Matejko`s memento museum)
.
Dom rodziny żony Jan Matejki, ekspozycja pamiątek po słynnym malarzu, który spędzał tu wiele czasu i tworzył wielkie dzieła.
.
.
.
.
4 – Stróże – Muzeum i Skansen Pszczelarstwa ( museum of beekeeping)
.
Ekspozycja zawiera kolekcję ponad 100 zabytkowych uli, kolekcję dawnego sprzętu i akcesoriów pszczelarskich, interaktywną wystawę o życiu pszczół.
.
.
.
.
.
5 – Rabka-Zdrój – Muzeum im. Władysława Orkana ( Wladyslaw Orkan regional museum)
.
Muzeum regionalne posiada ok, 5 tys. eksponatów dotyczących kultury Zagórzan, w tym dużą kolekcję świątków ludowych, garncarstwa, pasterstwa, stroju oraz dawnej rzeźby ludowej. Mieści się w kościele drewnianym z organami z XVIII w i zabytkową polichromią.
.
6 – Dobczyce – Skansen Budownictwa Ludowego ( Folk architecture open air)
.
W skład muzeum wchodzi zamek z początków XIII wieku i plenerowa ekspozycja podkrakowskiej architektury, w tym dom pogrzebowy, karczma, dwie wozownie, dawne narzędzia rolnicze.
http://www.zamek.dobczyce.pl/
.
.
.
.
7 – Nowy Sącz – Miasteczko Galicyjskie ( Galician Village)
.
Współczesna rekonstrukcja galicyjskiego miasta z XIX wieku. Typowa zabudowa z ratuszem, karczmą, pracowniami rzemieślników (fryzjer, fotograf, poczta), wokół rynku ze studnią pośrodku.
.
.
.
.
8 – Nowy Sącz – Sądecki Park Etnograficzny ( Nowy Sącz Ethnographic Park)
.
Ekspozycja prezentuje duchowe i społeczne aspekty życia wsi sądeckiej: obrzędowość, magię, wierzenia, medycynę ludową. Chałupy i budynki gospodarcze wyposażone są w dawne meble, sprzęty, naczynia, części ubioru i obrazy.
.
.
.
.
9 – Tarnów – Muzeum Etnograficzne: Skansen Taboru Cygańskiego (Ethnographic Museum: Gypsy Camp Open Air Musem)
.
Wystawa obrazuje przekrój przez historię europejskich Romów, ich tradycję i współczesność, na dziedzińcu przy muzeum stoją fantastycznie ozdobione wozy cygańskie.
.
.
.
.
.
10 – Szymbark – Skansen Wsi Pogórzańskiej im. prof. Romana Reinfussa (Folk Architecture Museum)
.
Prezentuje tradycyjną kulturę ludową Pogórzan gorlickich, grupę ściśle związaną z całym Pogórzem Karpackim. Na obszarze o powierzchni ok. 2 ha znajduje się 15 obiektów. W jego sąsiedztwie usytuowany jest dworek mieszczański przeniesiony z Gorlic, na miejsce już nie istniejącego, osiemnastowiecznego dworku szlacheckiego. Naprzeciwko dworku wznosi się szesnastowieczny dwór obronny – dawna siedziba rodu Gładyszów.
Oddział Muzeum Dwory Karwacjanów i Gładyszów w Gorlicach
38-311 Szymbark
http://www.muzeum.gorlice.pl/
.
.
.
.
11 – Izba Muzealna im. prof. A. Krajewskiego w Lanckoronie (The Prof. A Krajewski Museum in Lanckorona)
.
Muzeum zawiera zbiory etnograficzne, historyczne, zwłaszcza dotyczące Konfederacji Barskiej a także sklepik lokalnego rękodzieła. Położone jest na malowniczym rynku Lanckorony – „Miasta Aniołów”, otoczonym drewnianymi podcieniowymi domami. Cały kompleks rynku wraz z zabudowa jest cennym obiektem na Szlaku Architektury Drewnianej.
.
.
.
.
.
12 – Zagroda Ekoturystyczna „Młyn na Kątach” Roztoka – Brzeziny (Ecotouristic farmhouse „ Mill Na Kątach”)
.
Gospodarstwo z XIX wieku , z młynem, tartakiem, oryginalnym sprzętem gospodarskim. Kolekcja historyczna dotycząca ruchu oporu podczas II wojny światowej. Prywatne muzeum wnuka dawnych właścicieli.
.
Roztoka-Brzeziny 168
33-316 Rożnów
33-316 Rożnów
.
.
.
.
13 – Zawoja – Skansen Kultury Materialnej im. Józefa Żaka ( Material Culture Open Air Museum)
.
Skansen tworzą trzy budynki mieszkalne, kapliczka, kuźnia i piwnica ze spichlerzem, prezentujące tradycyjne drewniane budownictwo Babiogórców.
.
.
.
.
14 – Nadwiślański Park Etnograficzny w Wygiełzowie ( Nadwislanski Ethnographic Park)
.
Na ponad 5 ha umiejscowiono zabytkowe budynki w sektorach: małomiasteczkowym i wiejskim. Ekspozycja to 25 obiektów drewnianych, kościół, dwór, muzeum i karczma z kuchnią regionalną. Nad skansenem górują ruiny średniowiecznego zamku.
.
.
.
.
.
15 – Skansen na Magdalenie w Gorlicach (Magdalena Open air Museum)
.
Skansen prezentuje historię początków przemysłu naftowego: zabytkowe urządzenia, maszyny oraz narzędzia do wydobywania ropy naftowej, kuźnię i szyb z drewnianą wieżą wiertniczo – widokową.
.
.
.
.
.
16 – Zalipie – Zagroda Felicji Curyłowej ( Felicja Curyła Farmhouse)
.
Zagroda to część „malowanej wsi” Zalipie, gdzie kobiety zdobią ściany budynków wzorami kwiatowymi. Malowany budynek mieszkalny, obora i stodoła należały do najsłynniejszej malarki Zalipia.
.
.
.
.
.
17 – Podegrodzie – Muzeum Lachów Sądeckich im. Zofii i Stanisława Chrząstkowskich (Museum of Lachy Sądeckie )
.
Ekspozycja poświęcona jest kulturze materialnej Lachów Sądeckich, prezentuje tradycyjne rzemiosła, sztukę ludową oraz oryginalne świąteczne stroje podegrodzkie z przełomu XIX i XXw.
.
.
.
.
19 – Krzesławice – Dworek – Muzeum Pamiątek po Hugonie Kołłątaju i Janie Matejce (Jan Matejko and Hugo Kołłątaj memento Museum)
.
Typowa parterowa rezydencja wiejska mieszczącą niegdyś pracownię Jana Matejki, otoczony dużym parkiem. Muzeum poświęcone jest twórczości Jana Matejki, jedna z sal poświęcona jest Hugo Kołłątajowi najcenniejszym zbiorem jest poczet królów i książąt polskich.
.
.
.
.
.
20 – Rabka Zdrój – Muzeum Rekordów, Osobliwości i Orderu Uśmiechu ( Museum of records, curiosities and Smile Order)
.
Rodzinny Parku Rozrywki „Rabkoland” mieści Muzeum Orderu Uśmiechu, jedynego na świecie odznaczenia, które jest przyznawane dorosłym na wniosek dzieci. W Domu Rekordów i Osobliwości, ciekawe rekwizyty o charakterze rekordów, ale również zdjęcia, ciekawostki i opisy.
.
.
21 – Czarna Góra – Zagroda Korkoszów, Muzeum Kultury Ludowej Spiszu ( Folk Culture Museum – Korkosz`s Farmhouse)
.
Budynki zagrody spiskiej pochodzą z końca XIX w, należa do nich budynek mieszkalny, gospodarczy, owczarnia, stajnia z kieratem, wozownia i chlew.
.
.
.
.
22 – Kraków – Muzeum Lotnictwa Polskiego (Polish Aviation Museum)
.
Muzeum gromadzi eksponaty związane z historią rozwoju lotnictwa, obecnie ponad 200 statków powietrznych, wydaje publikacje, organizuje imprezy. Posiada również bibliotekę z ponad 30 tysiącami pozycji.
31-864 Kraków,
al. Jana Pawła II 39
al. Jana Pawła II 39
http://www.muzeumlotnictwa.pl
.
.
.
.
23 Łosie – Zagroda Maziarska (Łosie – the Maziarska Farmhouse)
.
Ekspozycja poświęcona tradycjom Łemków, którzy zajmowali się wędrownym handlem mazią i smarami, wyjeżdżając na dalekie trasy specjalne przystosowanymi, ciężkimi wozami na Karpaty do Siedmiogrodu, na Ukrainę, w głąb Rosji, na Litwę, Łotwę i po całym niemal obszarze Europy.
.
Oddział Muzeum Dwory Karwacjanów i Gładyszów w Gorlicach.
Łosie 34, 38-312 gmina Ropa
Łosie 34, 38-312 gmina Ropa
.
.
.
.
24 – Szczucin – Muzeum i Skansen Drogownictwa ( Museum and Open Air Ethnographic Museum of Road Construction)
.
Muzeum posada dwie ekspozycje: zewnętrzna to maszyny i urządzenia, które niegdyś służyły drogowcom a wewnętrzna to eksponaty dotyczące budowy i utrzymania dróg i mostów, sposobów pracy przy budowach w postaci scenek z figurami ludzkimi naturalnych rozmiarów, a także drogi i mosty w sztuce.
.
25 – Zubrzyca Górna – Orawski Park Etnograficzny ( Orawa Ethnographic Park)
.
Położony u stóp Babiej Góry pokazuje budownictwo i kulturę regionu Orawy. Prezentuje zabytkowe budynki: lamus, karczmy, dwór, chałupy oraz budynki przemysłu wiejskiego: folusz, kuźnię, olejarnię i tartak oraz pasiekę.
.
26 – Jurgów – Zagroda Sołtysów, Muzeum Kultury Ludowej Spiszu (Spisz region Folk Culture Museum)
.
Przykład ubogiego gospodarstwa spiskiego z przełomu XIX i XX wieku, złożonego z domu mieszkalnego i zabudowań gospodarczych w jednym ciągu i pod jednym dachem, z pełnym wyposażeniem i oryginalnymi ozdobami.
.
.
.
.
.
27 – Łopuszna – Muzeum Kultury Szlacheckiej ( Nobility Culture Museum)
.
Obiekt mieści Muzeum Kultury Szlacheckiej, w którym zwiedzić można dworską kuchnię, wystawę historyczną oraz chałupę z początków XX wieku oraz Galerię Sztuki Współczesnej.
.
.
.
.
28 – Małopolskie Muzeum Pożarnictwa w Alwerni im. Zbigniewa Gęsikowskiego
.
Małopolskie Muzeum Pożarnictwa powstało 4 maja 1953 roku z inicjatywy kpt. Zbigniewa Konrada Gęsikowskiego. Od prawie pół wieku prowadzi je Ochotnicza Straż Pożarna w Alwerni. Muzeum jest rozszerzane i utrzymywane społeczną pracą członków straży. Fenomenem jest fakt, że istnieje dzięki grupie pasjonatów, którzy gromadzą zbiory, konserwują unikalne zabytki techniki, starają się im zapewnić odpowiednie warunki przechowywania. Najcenniejszą częścią zbiorów jest licząca się w skali europejskiej kolekcja dawnych pojazdów strażackich. Na szczególną uwagę zasługuje konserwacja tych unikalnych zabytków prowadzona własnymi siłami i społecznie przez strażaków z Alwerni. Ich wysiłek został doceniony przyznaną w 1999 roku doroczną nagrodą Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego "Sybilla" za dokonania w dziedzinie konserwacji unikalnego samochodu strażackiego Mercedes z 1926 roku. Jest to bodajże najcenniejszy i najlepiej zachowany zabytek tego typu w Polsce. Wyjątkowo cennymi eksponatami są wozy konne z lat 1910, 1912, 1913, i samochody, Polski Fiat z 1936, sikawki ręczne i silniki, motopompy, toporki, hełmy i sztandary.
.
.
.
.
29. Skansen „Na Jędrzejówce” w Laskowej ( open air museum „Na Jedrzejówce”)
Prywatna plenerowa ekspozycja wiejskiego budownictwa drewnianego, sprzętów i obiektów kultury materialnej z okolic Laskowej . Pasieka z kolekcją uli, kapliczki i tradycyjne suszarnie owoców, z których słynie region.
Laskowa 360,
.
.
.
.
.
.
Plansza zbiorcza
.
.
.
Zwiedzanie Krakowa to nie tylko Wawel i Sukiennice.
W Krakowie i jego okolicach jest wiele miejsc jakie należy odwiedzić.
Wykaz kilkunastu obiektów
.
.
.
opracowanie & foto: Albin Marciniak
