Ksar Aït Ben Haddou – filmowa warownia u bram Sahary
Ksar Aït Ben Haddou to jedno z najbardziej niezwykłych miejsc południowego Maroka – ufortyfikowana osada zbudowana z gliny i suszonej cegły, wznosząca się tarasowo na zboczu wzgórza nad rzeką Asif Ounila. Jej charakterystyczna sylwetka, zespół wież, domów, murów obronnych i wąskich przejść tworzą krajobraz, który wygląda jak scenografia filmu. Nic więc dziwnego, że właśnie tutaj od dziesięcioleci powstają produkcje filmowe i telewizyjne, a okolice Ouarzazate nazywane są często „Hollywoodem Maroka”.
Stojąc nad brzegiem Asif Ounila, można zobaczyć pełną skalę niezwykłej zabudowy Aït Ben Haddou. Na wzgórze wspinają się kolejne warstwy glinianych budynków o różnym przeznaczeniu – od prostych domów mieszkalnych po bardziej reprezentacyjne obiekty, spichlerze i budowle obronne. Całość wieńczy najwyżej położony punkt wzgórza, na którym zachowały się pozostałości agadiru – dawnego ufortyfikowanego spichlerza (granary). To właśnie ten kaskadowy układ sprawia, że panorama ksaru jest tak charakterystyczna i rozpoznawalna.
Aït Ben Haddou jest ksarem, czyli tradycyjną, ufortyfikowaną osadą charakterystyczną dla regionu Maghrebu. Jej architektura jest ściśle związana z klimatem, lokalnymi materiałami i dawnym sposobem życia społeczności południowego Maroka. Monumentalne mury z ziemi, gliny i słomy, dekoracyjne motywy na elewacjach oraz zwarta zabudowa tworzą wyjątkowy przykład tradycyjnej architektury południowego Maroka. W 1987 roku Aït Ben Haddou zostało wpisane na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.Ait Benhaddou, to ufortyfikowana osada w Maroku, leżąca ok. 25 km na północny zachód od miasta Warzazat, wpisana w 1987 na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Osada położona jest na zboczu wzgórza nad porośniętymi palmowym gajem, nad brzegami rzeki Warzazat. Ze względu na swoje położenie między Marrakeszem a Warzazat miała w przeszłości duże znaczenie jako miasto handlowe na trasie karawan. Stąd, z ostatniego punktu przed Saharą, ruszały dawniej karawany, które przez 56 dni podróżowały do Timbuktu.
Ait Benhaddou wpisany na listę Unesco, będący maleńkim ufortyfikowanym miasteczkiem położonym na zboczu góry. To miejsce gdzie kręcono sceny do takich hollywoodzkich hitów jak: Klejnot Nilu (1985), Gladiator (2000), Aleksander (2004), Gra o tron – Matka Smoków (jako miasto Yunkai), Lawrenca z Arabii, Sofome i Gomore, Galdiatora, Mumia oraz Helikopter w Ogniu.
Filmowa historia Aït Ben Haddou
Wyjątkowa architektura i pustynny krajobraz sprawiły, że Aït Ben Haddou już wiele dekad temu zainteresowali się filmowcy. Ksar oraz jego okolice stały się naturalną scenografią dla opowieści rozgrywających się w starożytności, średniowieczu, na Bliskim Wschodzie i w wyimaginowanych światach.
Znaczenie filmowe tego regionu trudno oddzielić od historii Ouarzazate, położonego około 25 km od Aït Ben Haddou. To właśnie tam działa Atlas Studios, jeden z najbardziej znanych kompleksów filmowych w Afryce. Dzięki wyjątkowym warunkom naturalnym – światłu, suchemu klimatowi, rozległym pustynnym przestrzeniom, górom Atlas i tradycyjnej architekturze – okolice Ouarzazate od dziesięcioleci przyciągają międzynarodowe ekipy filmowe.
W Aït Ben Haddou i jego najbliższej okolicy realizowano zdjęcia do wielu znanych produkcji. Wśród filmów kojarzonych z tym miejscem znajdują się m.in. „Gladiator”, „Klejnot Nilu”, „Królestwo niebieskie”, „Aleksander” oraz produkcje telewizyjne wykorzystujące ksar jako scenerię dla fikcyjnych miast i krain.
Z regionem związani byli również twórcy i gwiazdy światowego kina. W Maroku pracowali m.in. Steven Spielberg, George Lucas i Harrison Ford. Ich obecność dodatkowo utrwaliła pozycję Ouarzazate i Aït Ben Haddou na światowej mapie filmowej.
Nie oznacza to jednak, że Aït Ben Haddou jest wyłącznie filmową dekoracją. Wręcz przeciwnie – jego znaczenie kulturowe i historyczne jest znacznie starsze niż zainteresowanie Hollywoodem. Kino wykorzystało istniejący krajobraz i architekturę, ponieważ ich autentyczność jest trudna do odtworzenia w studiu.
Między Atlasem a pustynnym krajobrazem
Aït Ben Haddou leży w dolinie Ounila, na historycznym szlaku prowadzącym przez góry Atlas w kierunku południowego Maroka i Sahary. Położenie osady miało znaczenie strategiczne i handlowe. Ksar stanowił element tradycyjnego krajobrazu osadniczego, w którym zwarte, obronne zabudowania chroniły mieszkańców oraz zgromadzone dobra.
Dziś przejście przez ksar pozwala zobaczyć zupełnie inny obraz Maroka niż ten znany z wielkich miast czy nadmorskich kurortów. Wąskie uliczki prowadzą pomiędzy glinianymi ścianami, schodami i przejściami. Im wyżej wchodzimy, tym bardziej otwiera się panorama doliny i okolicznych gór.
Szczególnie efektownie Aït Ben Haddou wygląda późnym popołudniem. Niskie słońce wydobywa z glinianych ścian intensywne odcienie ochry i czerwieni, a kolejne poziomy zabudowy tworzą mocny kontrast z błękitem nieba i zielenią pojawiającą się w dolinie rzeki. To właśnie charakterystyczne światło południowego Maroka jest jednym z powodów, dla których region od lat przyciąga fotografów i filmowców.
Miejsce, gdzie historia spotyka kino
Aït Ben Haddou jest wyjątkowe właśnie dlatego, że można tutaj jednocześnie oglądać autentyczne dziedzictwo architektoniczne i krajobraz znany z wielkiego ekranu. Spacerując po ksarze, łatwo rozpoznać miejsca, które wcześniej oglądaliśmy w filmach, ale jeszcze większe wrażenie robi sama osada – jej skala, położenie i sposób, w jaki została wpisana w naturalne ukształtowanie terenu.
Wizyta w Aït Ben Haddou jest więc czymś więcej niż wycieczką do popularnej filmowej lokalizacji. To spotkanie z tradycyjną architekturą południowego Maroka, historią dawnych szlaków handlowych, kulturą społeczności zamieszkujących doliny Atlasu oraz niezwykłym światem współczesnego kina.
Aït Ben Haddou pozostaje jednym z tych miejsc, w których trudno oddzielić rzeczywistość od filmowej scenografii – bo rzeczywistość sama wygląda tutaj jak gotowy plan zdjęciowy.
Parking znajduje się przy głównej drodze, skąd malowniczymi uliczkami docieramy do brzegu rzeki. Przejście na drugą stronę prowadzi przez most Ait Benhaddou, lub nieco z prawej strony przez samą rzekę. Koryto zazwyczaj wypełnia leniwie płynący strumyczek, który pokonujemy po kilku kamieniach. W okolicy mostu jest kolejny niesamowity obrazek. To praczki ze stosami kolorowych ubrań, piorące w wodzie i rozkładające wielobarwne puzzle nad brzegiem rzeki.
Ksar – ufortyfikowana osada z gliny, z domami skupionymi wewnątrz murów obronnych, tradycyjny typ zabudowy pre-saharyjskiej
2VXC+258, Ait Benhaddou, Maroko
W pobliżu znajduje się największe studio filmowe na świecie „marokańskie Hollywood”. W Atlas Studios nakręcono ponad 200 znanych na całym świecie filmów i seriali telewizyjnych, w tym „Gladiator”, „Ben Hur”, „Królestwo Niebieskie”, „Mumia”, „Pasja”, a ostatnio hit serialu „Gra o tron”. To tutaj kręcono Królestwo niebieskie Ridleya Scotta a Atlas Studios ma trzy plany filmowe, z których jeden jest repliką Jerozolimy. Wizyta tutaj to uczta dla ciała i duszy dla kinomanów.
opracowanie & foto Albin Marciniak
https://www.facebook.com/marciniak.albin
Maroko z plecakiem – dwa tygodnie włóczęgi na własną rękę.
Bez biur podróży, sztywnych ram czasowych czy innych wymogów organizatorów wyjazdów.
Tanimi liniami z bagażem podręcznym dwa tygodnie na dwóch kontynentach. Tak, da się bez wyrzeczeń i problemów.
kliknij w obrazek
