Strona główna » Wpisy » Schron kolejowy – tunel schronowy w Stępinie

Schron kolejowy – tunel schronowy w Stępinie

Tajemnicza kwatera Hitlera ukryta na Podkarpaciu

przez Redakcja
0 komentarze/y
   Gigantyczny schron kolejowy w Stępinie skrywa historię jednej z najtajniejszych kwater Adolfa Hitlera. To jeden z zaledwie czterech tego typu obiektów w Polsce i wyjątkowy zabytek II wojny światowej, który dziś można zwiedzać w ramach trasy „Kwatera Dowodzenia”.

Na Pogórzu Strzyżowskim, w niewielkiej miejscowości Stępina, znajduje się obiekt, który do dziś imponuje swoją skalą i inżynierskim rozmachem. Żelbetowy tunel schronowy o długości blisko 400 metrów powstał w latach 1940–1941 jako część tajnej kwatery głównej Hitlera „Anlage Süd”, przygotowanej na potrzeby prowadzenia działań wojennych na froncie wschodnim. To właśnie tutaj we wrześniu 1941 roku odbyło się jedno z najważniejszych spotkań II wojny światowej – narada Adolfa Hitlera z Benito Mussolinim.

Dziś schron kolejowy w Stępinie jest jednym z najcenniejszych zabytków militarnej architektury XX wieku i jednocześnie jedną z najbardziej fascynujących atrakcji historycznych Podkarpacia. Zwiedzający mogą przejść trasą turystyczną „Kwatera Dowodzenia”, poznać kulisy funkcjonowania tajnego kompleksu oraz zobaczyć unikatową konstrukcję, która przetrwała niemal bez większych zniszczeń do naszych czasów. To miejsce obowiązkowe dla wszystkich miłośników historii, techniki wojskowej i tajemnic II wojny światowej.

Schron Kolejowy Stępina 4

Wiosną 1940r. Naczelne Dowództwo Wojsk Lądowych hitlerowskiego Wermachtu wybrało Podkarpacie na lokalizację jednej z wysuniętych kwater dowodzenia, przygotowanych dla kierowania operacją zmierzającą do opanowania ZSRR. Jeden z głównych obiektów zlokalizowano we wsi Stępina. Prace budowlane rozpoczęto w lecie 1940r. Projektowanie i wykonawstwo spoczywało na największej niemieckiej organizacji budowlanej – Organizacji Todta.

 Schron Kolejowy Stępina 1

 Dla zamaskowania rzeczywistego przeznaczenia inwestycji, oficjalnie przedsięwzięcie zarejestrowano jako budowa jednego z zakładów dla berlińskiej firmy chemicznej „Askania – Werke”. Plac budowy objęty był ścisłą ochroną wojskowo-policyjną i dostęp do wznoszonych schronów żelbetonowych mieli tylko upoważnieni Niemcy. Łącznie zatrudnionych było ok. 3-6 tysięcy ludzi. Budowę zakończono w lecie 1941r.
Kompleks w Stępinie został zbudowany w latach 1940-1941 przez Organizację Todt. W jego skład wchodziło kilkadziesiąt obiektów o różnym przeznaczeniu (schrony, bunkry strażnicze, kwatery, budynki zaplecza technicznego itp.), z których zachowało się siedem budowli o konstrukcji żelbetowej, w tym największa z nich, naziemny tunel schronowy dla pociągów sztabowych Hitlera.
Schron Kolejowy Stępina 8
Tunel w Stępinie, nazywany schronem nr 1, ma 393 metry długości i ściany o grubości przekraczającej 2 metry; jego cechą charakterystyczną jest lekko łukowaty kształt, utrudniający bezpośrednie trafienie bombą lotniczą. Schron nr 1, zabezpieczony przed atakiem chemicznym za pomocą systemu śluz i urządzeń wentylacyjno-filtrujących, był połączony specjalnym podziemnym kanałem z tzw. schronem nr 2, również zachowanym, położonym w odległości 80 metrów i pełniącym funkcję zaplecza technicznego i magazynowego. W odległości 600 metrów od schronu kolejowego znajdowało się trawiaste lądowisko dla samolotów, obecnie częściowo zabudowane.

Schron Kolejowy Stępina 5

Na terenie dawnej kwatery Hitlera w Stępinie zachowało się również pięć żelbetowych schronów bojowych usytuowanych w różnych odległościach od tunelu (tzw. schrony nr 3-7); znajdują się one na gruntach prywatnych. Pierwotnie na terenie kompleksu stała także drewniana willa przeznaczona dla najwyższych rangą wojskowych przebywających na terenie kwatery. W czasie II wojny światowej całość kompleksu była silnie strzeżona; w celach maskujących prace budowlane w Stępinie zarejestrowano jako inwestycję firmy chemicznej „Askania Werke” z Berlina.
W dniach 27-28 sierpnia 1941 roku na terenie kwatery w Stępinie doszło do spotkania Hitlera z Benito Mussolinim; w tunelu schronowym zatrzymał się wówczas pociąg sztabowy Hitlera. W 1944 roku schrony w Stępinie były przez krótki okres użytkowane przez szpital polowy Armii Czerwonej. W późniejszym okresie przejęło je Ludowe Wojsko Polskie, które w latach 60. XX wieku wydzierżawiło schrony nr 1 i 2 Narodowemu Bankowi Polskiemu, a później Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w Stępinie, która do 1990 roku wykorzystywała je jako część pieczarkarni. W 2000 roku schron nr 1 został wykreślony z ewidencji wojskowej i przekazany gminie Frysztak; pozostałe schrony skreślono z ewidencji wojskowej w latach 70. XX wieku.
Schron Kolejowy Stępina 2
Obecnie tunel schronowy w Stępinie pełni rolę atrakcji turystycznej i jest udostępniony do zwiedzania.

Jest obiektem unikatowym na skalę europejską. Wśród czterech niemieckich kwater ze schronami dla pociągów zachowanych po wojnie, tylko obiekty w Stępinie – Cieszynie oraz w Konewce, były przeznaczone dla najwyższych rangą dowódców wojskowych. Faktem jest też, że w 1941 roku doszło tu do spotkania Hitlera z Mussolinim.


INFORMACJA:

ZWIEDZANIE W INNE DNI I GODZINY (cały rok) JEST MOŻLIWE
PO UMÓWIENIU TELEFONICZNYM

Zwiedzanie trasy „Kwatera Dowodzenia” trwa około 1 godz.

Schron Kolejowy Stępina 9
Schron Kolejowy Stępina 7

 

Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 2

 

NAJPIĘKNIEJSZE PODZIEMIA TURYSTYCZNE W POLSCE

NAJPIĘKNIEJSZE PODZIEMIA

banner

Podobne Wpisy przykładowy tekst

Zostaw komentarz