Niżni Pazdur zdobyty
Zespół w składzie Andrzej Marcisz, Tomasz Augustynek i Albin Marciniak, zdobyli dziewiczą turnię w masywie Wysokiej w Tatrach Słowackich.
Pazdury – trzy turniczki w północno-zachodnich, opadających do Przełęczy pod Wysoką ścianach Wysokiej w słowackich Tatrach Wysokich. Mają kształt igieł skalnych. Są to: Wyżni Pazdur, Pośredni Pazdur i Niżni Pazdur.
Wydawałoby się że Tatry eksplorowane od wielu lat, nie mają już tajemnic a wszystko co było możliwe, zostało zdobyte. Dla Andrzeja Marcisza, zdobywcy Wielkiej Korony Tatr oraz 1100 nazwanych szczytów, turni i turniczek w Tatrach Wysokich, to ciągle za mało. Od ponad 40 lat wspinania w Tatrach, poznał już każdy ich fragment, a wiele z nich nazwał. Bacznie przygląda się także dokonaniom innych taterników i autorów przewodników. Na tej podstawie stworzył listę turni jeszcze nie zdobytych, które oczywiście stają się jego celem. 15 lipca 2020 r takim celem była turniczka w masywie Wysokiej w Tatrach Słowackich. Niżni Pazdur, jedna z trzech ale jako jedyna dotychczas niezdobyta, po 5 godzinach walki w skale pokrytej lodem i mokrym mchem, przestała być dziewiczą turnią. Oczywiście do samej akcji należy doliczyć dojście, a w tym przypadku było to ok 10 km podejścia z parkingu z poziomu 1250 m n.p.m. do wys. ok 2500 m n.p.m. i oczywiście zejście z tymi samymi parametrami. Mimo że to połowa lipca, to jednak pogoda i temperatury panowały typowo jesienne.

Pośredni Pazdur
Pierwsze wejście na Wyżni i Pośredni Pazur – Piotr Gruszka, Bogdan Zięba. Oni także jako pierwsi dokładnie opisali ich topografię, toponimię i są autorami nazw turniczek. Taternicy pokonujący odcinek grani między Przełęczą pod Wysoką a szczytem Wysokiej mogą łatwo ominąć Wyżni Pazdur obejściem po stronie Dolinki Smoczej.

Pazdury na tle Rysów
Pazdury – trzy turniczki w północno-zachodnich, opadających do Przełęczy pod Wysoką ścianach Wysokiej w słowackich Tatrach Wysokich. Mają kształt igieł skalnych. Są to: Wyżni Pazdur, Pośredni Pazdur i Niżni Pazdur. Wyżni Pazdur (2509 m n.p.m., wysokość względna 8 m) znajduje się blisko przełęczy, w grani głównej. Dwa pozostałe znajdują się po północnej stronie grani, w ścianie Wysokiej.
Nazwa jest ludowego pochodzenia, oznacza pazury i dobrze oddaje ich kształt. Na Podhalu pazdurami nazywano nie tylko pazury (np. ptaków drapieżnych), ale także architektoniczne ozdobniki na dachu o kształcie bardzo podobnym do turniczek Pazdury.

Tomasz Augustynek na wierzchołku Niżniego Pazdura recytuje Redutę Ordona 🙂

Niżni Pazdur foto Andrzej Marcisz
Andrzej Marcisz jest autorem przewodnika –
WIELKA KORONA TATR – przewodnik wspinaczkowy po 14 ośmiotysięcznikach tatrzańskich.
WIELKA KORONA TATR przypisana jest do 14 ośmiotysięczników tatrzańskich, które swoją wysokością spełniają dwa kryteria: przekraczają 8000 stóp oraz wypiętrzają się 100 metrów ponad najbliższą główną przełęcz. Przewodnik zawierający szczegółowe opisy 101 dróg, którymi można na nie wejść, stanowi autorski wybór Andrzeja Marcisza. Są to szlaki, trasy i drogi wspinaczkowe od I do V w skali tatrzańskiej, którymi można zdobyć Wielką Koronę Tatr. Przewodnik jest skierowany do taterników, a także do doświadczonych turystów wysokogórskich, którzy ze wsparciem uprawnionych przewodników i instruktorów wspinaczki górskiej zamierzają stanąć na 14 najwyższych szczytach Tatr.Przewodnik zawiera szczegółowe mapy przygotowane przez zawodowego kartografa, tatrzańskiego hobbystę Rafała Jońcę na podstawie najnowszych map w technologii lidar. Szczegóły zostały rozrysowane na ponad 500 zdjęciach topograficznych! Wszystkie szczyty znajdują się w słowackiej części Tatr Wysokich, dlatego 100 dróg opisanych w przewodniku jest zlokalizowanych na Słowacji a tylko jedna — na otarcie łez — wiedzie po polskiej stronie.
PROJEKT 1100+ SZCZYTÓW TATR WYSOKICH
Andrzej Marcisz kompletuje wejścia na wszystkie nazwane szczyty i turniczki w Tatrach Wysokich, wymienione w przewodnikach Witolda Henryka Paryskiego i Arno Puškáša, w książce Ivana Bohuša Od A po Z o názvoch Vysokých Tatier, szczegółowych przewodnikach taternickich Władysława Cywińskiego, w Atlasie Satelitarnym – Tatry i Podtatrze Jarosława Januszewskiego, Grzegorza Głazka i Witolda Fedorowicza-Jackowskiego oraz w przewodnikach planszowych Master Topo.
Andrzej Marcisz
Krakowski taternik i alpinista, zawodnik sportu wspinaczkowego. Wielokrotny mistrz Polski we wspinaniu w konkurencjach zarówno szybkościowych, jak i na trudność. Z powodzeniem startował również w zawodach międzynarodowych; zwyciężał w Czechosłowacji, Bułgarii czy ZSRR. Wywalczył brązowe medale Pucharu Świata (1989), mistrzostw Europy (1992) oraz srebrny Arco Rock Master (1990). Od 43 lat wspina się i wędruje po Tatrach. Ma na swoim koncie przeprowadzenie szeregu nowych, ekstremalnie trudnych dróg w skałkach i Tatrach. Legitymuje się przejściem większości dróg na sztandarowych ścianach tatrzańskich — w latach 80. na Raptawickiej Turni, w latach 90. na Kazalnicy Mięguszowieckiej, a w okresie 2003-2008 na Mnichu. Jest autorem wielu pierwszych przejść klasycznych na największych ścianach tatrzańskich. W 1990 roku z przyjaciółmi założył sekcję wspinaczkową w Koronie Kraków. Przed 10 laty jego uwagę przykuły szczyty i turnie tatrzańskich grani. W 2014 roku skompletował wejście na 169 nazwanych szczytów w Głównej Grani Tatr Wysokich, rok później dokonał jej samotnego przejścia non stop i stanął na wszystkich szczytach i przełęczach, co zajęło mu 57 godzin czystego wspinania. W 2018 roku zakończył projekt przejścia wszystkimi graniami Tatr Wysokich, a w 2019 roku skompletował wejścia na 928 szczytów Tatr Wysokich, nazwanych w przewodnikach Witolda H. Paryskiego, Arno Puškáša i Ivana Bohuša. Jednym z jego hobby jest tatrzańska fotografia topograficzna. W 2019 roku z żoną i 9-letnim synem Antkiem zdobyli Wielką Koronę Tatr. Pomagał w realizacji wielu projektów filmowych, w których także występował; współpracował z takimi reżyserami, jak Marcin Koszałka, Marcin Wrona, Krzysztof Lang, Michał Marczak, Urszula Antoniak i Marcin Polar.

Andrzej Marcisz

Tomasz Augustynek
Wspinacz, taternik, operator, absolwent Wydziału Radia i Telewizji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Członek Stowarzyszenia Autorów Zdjęć Filmowych (PSC). Realizator zdjęć do wielu filmów, w tym do filmów o tematyce górskiej m.in: Wataha, Ratownicy, Deklaracja Nieśmiertelności, biografia: http://www.filmpolski.pl

Albin Marciniak
Albin Marciniak – podróżnik, fotoreporter, dziennikarz i wydawca, od ponad dwóch dekad związany z promocją turystyki, dziedzictwa kulturowego oraz aktywnego odkrywania Polski i Europy.
Założyciel i wydawca Klubu Podróżników „Śródziemie” – jednego z najdłużej działających niezależnych polskich portali podróżniczych. Autor setek reportaży, artykułów i przewodników poświęconych najciekawszym miejscom, szlakom, zabytkom, górom, podziemiom i atrakcjom turystycznym. Szczególne miejsce w jego działalności zajmują podziemia turystyczne Polski, zamki i pałace, muzea na wolnym powietrzu oraz długodystansowe szlaki piesze.
Fotoreporter współpracujący z agencją fotograficzną East News oraz twórca fotografii publikowanych w międzynarodowych bankach zdjęć. W latach 2008–2024 współpracował z Onet Podróże, a wcześniej prowadził również audycje i programy podróżnicze w stacjach radiowych (VOX, Plus, RMF Classic).
Autor i twórca projektów turystycznych, tras oraz przewodników, w tym m.in. Małopolskiego Szlaku Rowerowego „Zamki w Dolinie Dunajca”, nagrodzonego w konkursie Turystyczne Skarby Małopolski 2024, oraz „Złotej Pętli Ziemi Kłodzkiej” – wielodniowej trasy pieszej promującej najciekawsze miejsca Dolnego Śląska. Jest także autorem koncepcji kolejnych długodystansowych szlaków i projektów turystycznych.
W 2025 roku jako pierwszy Polak przeszedł samotnie i bez wsparcia całą Via Adriatica Trail – liczący ponad 1200 kilometrów szlak wzdłuż Chorwacji. Przez 67 dni przemierzał góry, wyspy i nadmorskie regiony Chorwacji, dokumentując wyprawę fotograficznie i reportersko.
Jest również autorem i twórcą licznych inicjatyw społecznych oraz ekologicznych, w tym akcji „Czyste Góry”, „Czyste Szlaki” i „Czyste Tatry”. Jako prezes Fundacji Klubu Podróżników Śródziemie – Aleja Podróżników angażuje się w projekty związane z turystyką, edukacją, ochroną dziedzictwa i popularyzacją aktywnego stylu życia.
W swojej pracy łączy dziennikarstwo, fotografię, podróże i tworzenie nowych produktów turystycznych. Szczególnie interesuje go odkrywanie miejsc pozostających poza głównym nurtem masowej turystyki oraz tworzenie tras, które pozwalają poznawać region poprzez bezpośrednie doświadczenie – pieszo, na rowerze i w drodze.
Albin Marciniak – idzie dalej, by odkrywać więcej i inspirować innych do wyruszenia w drogę.
a było to tak…





Rozgrzewka na Kogutku pod Ciężkim Szczytem.


